Saıasattanýshylar partııalardy qoǵammen turaqty dıalog ornatýǵa úndedi
ASTANA. KAZINFORM — Qazaqstandyq qoǵamdyq damý ınstıtýty eki respýblıkalyq áleýmettik zertteýdiń nátıjesin tanystyrdy. Saýalnamanyń derekterine sáıkes, qazaqstandyqtardyń basym bóligi eldegi qoǵamdyq-saıası ahýaldy oń baǵalaıdy.
Mamyr aıynda ınstıtýt «2026 jyldyń II toqsanyndaǵy qoǵamdyq-saıası ahýal» (2400 respondent) jáne «Qazaqstandyqtardyń saıası baǵdary» (1200 respondent) taqyryptarynda eki zertteý júrgizdi. Saýalnamalar face-to-face ádisimen elimizdiń barlyq óńirinde, onyń ishinde respýblıkalyq mańyzy bar qalalar men aýyldyq eldi mekenderde ótkizildi.
Instıtýttyń basqarma tóraǵasynyń orynbasary Azamat Baıǵalıevtiń aıtýynsha, eki zertteýdiń nátıjesi bir-birin tolyqtyryp, qoǵamdaǵy turaqtylyq pen memlekettik ınstıtýttarǵa degen joǵary senimdi kórsetedi.
Zertteý qorytyndysy boıynsha, qazaqstandyqtardyń 84,1%-y eldegi qoǵamdyq-saıası ahýaldy qolaıly nemese turaqty dep baǵalaıdy. Sonymen qatar respondentterdiń 86,9%-y Prezıdentke senim bildirgen. Spıkerdiń sózinshe, bul kórsetkish jasyna, jynysyna, etnostyq tıesiligine jáne turǵylyqty jerine qaramastan barlyq áleýmettik topta joǵary deńgeıde saqtalǵan.
— Jastar da, orta jáne aǵa býyn ókilderi de, erler men áıelder de, iri qalalar men aýyl turǵyndary da bul máselede birdeı pikirde. Bul memlekettik saıasatqa, elde júzege asyrylyp jatqan reformalarǵa degen senimdi kórsetedi, — dedi spıker.
Onyń aıtýynsha, qoǵamdaǵy oń kóńil kúı aldaǵy Quryltaı saılaýyna qatysýǵa degen nıetten baıqalady. Zertteý nátıjesine sáıkes, qazaqstandyqtardyń 75,1%-y tamyz aıynda ótetin daýys berýge qatysýǵa daıyn. Onyń ishinde 37,6%-y saılaýǵa mindetti túrde baratynyn aıtsa, taǵy 37,5%-y «ıá» dep jaýap bergen.
Sonymen qatar Azamat Baıǵalıev qoǵamnyń saıası partııalardan ne kútetinine de toqtaldy. Onyń aıtýynsha, azamattar halyqtyń tabysyn arttyrý, ınflıatsııany tejeý, shaǵyn jáne orta bıznesti qoldaý, sondaı-aq jemqorlyqpen kúres baǵytynda naqty ári kásibı sheshim kútedi.
Jıynda saıasattanýshy Indıra Rystına qazirgi kezeńde qoǵamnyń elektoraldyq kóńil kúıi men partııalardyń belsendiligine erekshe nazar aýdarylyp otyrǵanyn jetkizdi.
— Resmı saılaýaldy úgit-nasıhat áli júrgizilmegenmen, partııalyq tizimderdi usyný kezeńi saılaý naýqanynyń bastalǵanynyń belgisine aınaldy, — dedi ol.
Bul rette saıasattanýshy Talǵat Qalıev partııalardyń jumysy tek saılaý naýqanymen shektelmeýi kerek dep esepteıdi. Onyń pikirinshe, olar saılaýaralyq kezeńde qoǵammen turaqty baılanys ornatyp, eldegi ózekti máseleler boıynsha ustanymyn ashyq bildirip otyrýy qajet.
— Partııa belgili bir qundylyqtarǵa negizdelýi kerek. Al búgingi partııalarǵa qarasaq, barlyǵy «jaqsynyń bárin qoldaımyz, jamannyń bárine qarsymyz» degen ustanymmen shekteledi. Sondyqtan olardyń naqty jaǵdaıda qalaı áreket etetinin boljaý qıyn, — dedi Talǵat Qalıev.
Saıasattanýshynyń sózinshe, partııalardyń eń álsiz tusynyń biri — belsendiliktiń tómendigi.
— Eger sý tasqyny, shahtadaǵy apat nemese qoǵamda úlken rezonans týdyrǵan ózge de oqıǵa oryn alsa, partııalar qoǵamdyq pikirtalastyń ortasynda bolýy kerek. Olar qandaı júıeli ózgerister qajet ekenin óz qundylyqtaryna súıene otyryp túsindirýge tıis. Sonda ǵana olardyń tanymaldyǵy artyp, azamattardyń senimi kúsheıedi, — dedi sarapshy.
Talǵat Qalıevtiń pikirinshe, kóp partııa áli kúnge deıin eski saıası jumys tásilderinen arylmaı keledi. Olar tanymal sportshylar men shoý-bıznes ókilderin tartýǵa basymdyq beredi. Alaıda qazirgi saıasat qoǵammen múlde jańa formatta jumys isteýdi talap etedi.
— Partııalar kóbine dóńgelek ústelder men pikirtalas alańdaryn ótkizýmen ǵana shekteledi. Mundaı alańdar sarapshylarǵa arnalǵan. Al partııalar halyqtyń arasyna baryp, azamattarmen turaqty túrde kezdesip, úzdiksiz dıalog júrgizýi qajet. Barlyǵy kelisetin máselelerdi ǵana talqylaı berý jetkiliksiz, — dedi saıasattanýshy.
Onyń pikirinshe, partııalar azamattarǵa zamanaýı ári kreatıvti ózara is-qımyl tetikterin usynýǵa tıis. Sonda ǵana olardyń qoǵammen baılanysy nyǵaıa túsedi. Osyǵan baılanysty Talǵat Qalıev aldaǵy Quryltaı jańa ınstıtýtsıonaldyq model ǵana emes, eldiń saıası mádenıetine de sapaly ózgerister ákeledi degen senim bildirdi.
Eske salaıyq, elimizde Quryltaı saılaýy 23 tamyzda ótedi.
