Sarapshy: Turǵyn úı kezegindegi 257 myń adam túgendeýden ótti
ASTANA. KAZINFORM – Naýryz aıynan bastap turǵyn úı naryǵynda birqatar ózgeris kúshine endi. Sonyń biri – ekinshi deńgeıli bankterde baspana depozıtin ashyp, jeńildetilgen nesıe alýǵa bolady. Bul týraly turǵyn úı sarapshysy Maqpal Erman Jibek Joly arnasyndaǵy «Búgin live» baǵdarlamasyna bergen suhbatynda málimdedi.
- Qazirgi tańda ár azamat ekinshi deńgeıli bankter arqyly baspana qarjysyn jınap, ıpotekaǵa úı ala alady. Bul tusta sarapshylar «7-20-25» tıimdi baǵdarlama retinde baǵalaıdy. Máselen, 30 mln teńgege baspana alǵanda aı saıynǵy tólem shamamen 169 myń teńgeni quraıdy. Degenmen, baǵdarlamanyń ózindik talaptary bar: sońǵy 18 aıda úmitkerdiń atynda turǵyn úı bolmaýy tıis.
Sondaı-aq nesıelik tarıhy sońǵy 3-5 jyl ishinde taza bolýy jáne resmı aılyq tabysy keminde 400 myń teńge bolýy qajet. Osy talaptarǵa saı kelgen azamattar baǵdarlama arqyly baspanaǵa qol jetkize alady.
Budan bólek, ekinshi deńgeıli bankterde standartty ıpotekalyq baǵdarlamalar da bar. Olar turaqty túrde jumys isteıdi. Keıbir bankterde baspana qunynyń 50 paıyz jarnasy bolǵan jaǵdaıda aı saıynǵy tabysty rastamaı aq ıpoteka rásimdeýge bolady, - dedi ol.
Osy tusta sarapshy turǵyn úı salasyndaǵy taǵy bir jańalyqqa toqtaldy. 2 naýryzdan bastap «Otbasy bank» baspanany tek túgendeýden ótken azamattarǵa ǵana bóledi. Eger kezekte turǵan azamat túgendeýden ótpese, úı alý protsesine qatysa almaıdy.
- Túgendeý – bank bazasyndaǵy jeke málimetterdi jańartý protsesi. Mysaly, eki balasy bar otbasy turǵyn úı kezegine turǵannan keıin januıada taǵy bala dúnıege kelse, bul ózgeris bank júıesinde kórsetilýi tıis. Jańartylǵan aqparat otbasynyń turǵyn úıge degen qajettiligin naqtylap, tıisti sharshy metrdegi baspanany tańdaýǵa múmkindik beredi. Aıtalyq, eki balasy bar otbasy shaǵyn páterge úmitker bolsa, tórt-bes balaly bolǵan jaǵdaıda keńirek baspana alý quqyǵyna ıe bolady. Resmı derekke sáıkes, búginde 642 myń adam turǵyn úı kezeginde tur. Onyń 257 myńy túgendeýden ótken. Biraq 55 myń adam kezekten shyǵarylǵan. Sebebi, biri baspana alyp qoıǵan, endi biri ózge negizdermen tizimnen shyqqan. Bul óz kezeginde kezektiń jyljýyna jáne baspana alý merziminiń jaqyndaýyna yqpal etedi, - dedi sarapshy.
Spıkerdiń aıtýynsha, múmkindigi shekteýli azamattar úshin de arnaıy ózgerister engizilgen.
- Buǵan deıin múmkindigi shekteýli azamattar men jetim balalar úshin tabysty rastaý tek jaqyn týystary arqyly ǵana júzege asyrylatyn. Qazir «Otbasy bank» bul talapty jeńildetip, tabysty rastaý múmkindigin keńeıtti. Endi jeńildetilgen ıpotekany rásimdeý kezinde tek týystary ǵana emes, ózge de azamattar kómektese alady. Taǵy bir jańalyq, buryn múmkindigi shekteýli azamat úshinshi topqa aýysqan jaǵdaıda ıpoteka rásimdeý múmkindigi shekteletin. Al jańa ózgeriske sáıkes, azamattyń turǵyn úı kezegindegi reti saqtalady, - Maqpal Erman.
Eske sala keteıik, Túrkistan oblysy turǵyn úı sany boıynsha kósh bastap tur.