Reseı ınternet keńistiginde jas boıynsha sáıkestendirý júıesin qurýy múmkin
MÁSKEÝ.KAZINFORM — Reseıdiń Tsıfrlyq damý mınıstrligi kámeletke tolmaǵan paıdalanýshylardyń qaýipsizdigin arttyrý maqsatynda onlaın-platformalarda jas boıynsha sáıkestendirý tetikterin engizý múmkindigin qarastyryp jatyr. Bul týraly vedomstvo basshysy Maksýt Shadaev Peterbýrg halyqaralyq ekonomıkalyq forýmy barysynda málimdedi, dep habarlaıdy agenttik tilshisi «Vedomostı» basylymyna silteme jasap.
Mınıstrdiń aıtýynsha, tsıfrlyq ortany retteýdegi ózekti baǵyttardyń biri — jasty rastaý quraldaryn tikeleı onlaın-servısterge engizý. Onyń sózinshe, birqatar Eýropa memleketteri balalardy ınternettegi qaýip-qaterden qorǵaý úshin qatań shekteýler engizip jatyr.
Mysal retinde vedomstvo jasóspirimder arasynda tanymal Roblox oıyn platformasynyń tájirıbesin zerttep jatyr. 2026 jyldyń qańtarynda kompanııa chattarǵa qol jetkizý úshin jasty rastaý júıesin engize bastady. Roblox kompanııasynyń bas dırektory Devıd Bazýkı bul jańashyldyq paıdalanýshylardyń qaýipsizdigin kúsheıtýge baǵyttalǵanyn málimdegen bolatyn.
Jańa erejelerge sáıkes, 13 jasqa tolmaǵan paıdalanýshylar tek óz jas sanatyndaǵy qurdastarymen ǵana baılanysa alady. Sonymen qatar olardyń akkaýnttaryndaǵy keıbir derekter, sonyń ishinde elektrondyq poshta mekenjaıy men telefon nómiri jasyryn bolady. Jasty rastaý úshin bet-álpetti taný tehnologııasyn nemese fotosýreti bar qujatty paıdalanýǵa bolady. Kompanııa málimetinshe, platformanyń kún saıynǵy 150 mıllıon qoldanýshysynyń shamamen úshten biri — 13 jasqa tolmaǵan balalar.
Sarapshylardyń pikirinshe, jas boıynsha sáıkestendirý balalardy qajetsiz kontentten jáne tsıfrlyq ortadaǵy túrli táýekelderden tıimdirek qorǵaýǵa múmkindik beredi.
Servicepipe bilim berý jobasynyń menedjeri Ivan Gorıachevtiń aıtýynsha, mundaı júıe ártúrli kontent túrlerine qol jetkizý erejelerin aıqynyraq etedi. Al SL Soft FabricaONE.AI kompanııasynyń MD Audit bóliminiń tehnıkalyq dırektory ıÝrıı Tıýrın qajetti quraldardyń qazirdiń ózinde bar ekenin atap ótti. Onyń ishinde akkaýnttar, bıometrııa, bank servısteri nemese memlekettik platformalar arqyly sáıkestendirý tásilderi bar.
UserGate uFactor kompanııasynyń aqparattyq qaýipsizdik arhıtektory Dmıtrıı Ovchınnıkovtyń pikirinshe, yqtımal sheshimderdiń biri onlaın-platformalardy memlekettik qyzmetter portalymen biriktirý bolýy múmkin. Alaıda bul jaǵdaıda qandaı aqparat beriletini aldyn ala naqty aıqyndalyp, paıdalanýshylardyń jeke derekteriniń qorǵalýy qamtamasyz etilýi tıis.
«Spıkatela» kıberqaýipterdi monıtorıngteý ortalyǵynyń sarapshysy Roman Malyshkın qaýipsizdeý balama retinde tokenızatsııa mehanızmin usynady. Bul jaǵdaıda memlekettik operator platformaǵa paıdalanýshynyń jeke basyn ashpaı, tek onyń jasyn rastaý týraly aqparat beredi.
Sarapshylar mundaı júıelerdi engizýge baılanysty birqatar qıyndyqtarǵa da nazar aýdarady. Olardyń qatarynda jeke derekterdi qorǵaý, aqparattyń taralyp ketýiniń aldyn alý, ınfraqurylymdy jańǵyrtý qajettiligi jáne shekteýlerdi bógde akkaýnttar arqyly aınalyp ótý qaýpi bar.
Sondaı-aq reseılik paıdalanýshylar arasynda tanymal tsıfrlyq platformalardyń bir bóligi shetelde tirkelgen, bul jas boıynsha sáıkestendirýge qatysty biryńǵaı talaptardy qoldanýdy qıyndatýy múmkin.
Mamandardyń baǵalaýynsha, Reseı ınternet keńistiginde jasty tekserýdiń aýqymdy júıesin qurý úshin bir jyldan úsh jylǵa deıin ýaqyt jáne eleýli qarjylyq ınvestıtsııalar qajet bolýy yqtımal. Osyndaı mehanızmder qazirdiń ózinde Ulybrıtanııada, Avstralııada, Ońtústik Koreıada, Qytaıda jáne Eýropalyq odaqtyń birqatar elderinde synaqtan ótkizilip jatyr.
Buǵan deıin ınternettegi kommýnıkatsııa kezinde paıdalanýshylardy sáıkestendirýdi kúsheıtý bastamalary Reseıde de, basqa elderde de birneshe ret talqylanǵan bolatyn.
