Repetıtorlyq ortalyqtardy jabý emes, retteý kerek: Aımaǵambetov tórt usynys aıtty
ASTANA. KAZINFORM — Qazaqstanda repetıtorlyq ortalyqtarǵa tyıym salý suranysty joımaı, qosymsha sabaqtardyń qymbattaýyna ákelýi múmkin. Burynǵy oqý-aǵartý mınıstri Ashat Aımaǵambetov salany shekteýdiń ornyna, qyzmet sapasyn baqylap, aýyl balalaryna tegin daıyndyq múmkindigin keńeıtýdi usyndy.
Onyń aıtýynsha, repetıtorlyq naryqtyń damýyn tek mektepterdiń jumysyna nemese Nazarbaev zııatkerlik mektepteri (NZM), Nazarbaev Ýnıversıteti (NÝ) sııaqty konkýrstyq irikteý arqyly qabyldaıtyn oqý oryndarynyń bolýyna baılanystyrý durys emes. Óıtkeni oqýshylar UBT, SAT, IELTS, olımpıadalar men sheteldik ýnıversıtetterge túsý emtıhandaryna da daıyndalady.
Repetıtorǵa júginýdiń sebebi ártúrli
Ashat Aımaǵambetov repetıtor jaldaýdyń eki túrli sebebin ajyratý qajet ekenin atap ótti. Eger ata-ana balasy mektep baǵdarlamasyn meńgerýi úshin qosymsha muǵalim jaldaýǵa májbúr bolsa, bul bilim berý júıesi úshin mańyzdy belgi. Al oqýshy belgili bir emtıhanǵa daıyndalyp nemese irikteýi joǵary oqý ornyna túsýge umtylsa, qosymsha sabaqqa suranystyń bolýy zańdy.
Buǵan qosa, ata-analardyń arasynda balasy qosymsha daıyndalmasa, qatarlastarynan qalyp qoıady degen alańdaýshylyq bar. Sondyqtan repetıtorlyqqa degen suranysty tek tyıym salý arqyly joıý qıyn.
Qytaı men Ońtústik Koreıa tájirıbesi neni kórsetti?
Aımaǵambetov halyqaralyq tájirıbege de toqtaldy. Onyń aıtýynsha, Ońtústik Koreıada jeke repetıtorlyqqa bir kezderi tolyq tyıym salynǵanymen, keıin bul shekteý alynyp tastaldy. Sonymen qatar qosymsha sabaqtarǵa degen báseke otbasylardyń bıýdjetine eleýli salmaq túsiredi.
Qytaıda da mektep pánderi boıynsha kommertsııalyq repetıtorlyqqa qatań shekteýler engizilgen. Maqsat balalardyń oqý júktemesi men ata-analardyń shyǵynyn azaıtý bolǵan. Alaıda suranys saqtalyp, keıbir sabaqtar kóleńkeli formatqa aýysqan. Usynystyń azaıýy baǵanyń ósýine de yqpal etken.
Aımaǵambetov bul tájirıbeni Qazaqstan úshin de eskerýge turarlyq dep sanaıdy. Onyń pikirinshe, shekteýler kútken nátıjege kerisinshe áser etýi múmkin.
Repetıtorlyq naryqty qalaı retteýge bolady?
Burynǵy mınıstr birneshe usynys aıtty.
— Birinshiden, ata-analar men bilim berý ortalyqtary arasyndaǵy kelisimsharttar túsinikti bolýy kerek. Onda aqshany qaıtarý tártibi naqty kórsetilip, «grantqa mindetti túrde túsiremiz» nemese «oqýǵa túsýge kepildik beremiz» degen jarnamalarǵa jol berilmeýi qajet. Ekinshiden, tabysy tómen otbasylardyń balalary men aýyl oqýshylaryna túsý emtıhandaryna tegin ári sapaly daıyndalýǵa múmkindik berý mańyzdy. Mundaı qoldaý onlaın formatta da qoljetimdi bolýy múmkin, — dedi ol Telegram-daǵy jazbasynda.
Úshinshiden, NZM, NÝ jáne basqa da konkýrstyq irikteýmen qabyldaıtyn oqý oryndary akademııalyq talaptardy saqtaı otyryp, balalardyń áleýmettik jáne turǵylyqty jerine baılanysty múmkindikterin de eskerýi kerek. Ol úshin daıyndyq baǵdarlamalaryn damytyp, aýyldyq jáne áleýmettik osal otbasylardan shyqqan oqýshylardy qoldaý sharalaryn keńeıtý usynylady.
Tórtinshiden, túsý emtıhandary balanyń daıyndyqqa qansha qarajat jumsaǵanyn emes, onyń qabiletin, oılaý deńgeıi men áleýetin baǵalaýǵa baǵyttalýy tıis.
Ashat Aımaǵambetovtiń pikirinshe, repetıtorlyq naryqty retteýde aldymen naqty máseleni anyqtap, sodan keıin derekterge súıenip sheshim qabyldaý qajet. Onyń aıtýynsha, basty suraq — qosymsha sabaqtarǵa degen suranysty shekteý arqyly joıý múmkin be, álde bul qyzmetti qymbattatyp, kóp otbasy úshin qoljetimsiz ete me?
Buǵan deıin Saıasat Nurbek UBT-da joǵary baldy repetıtorsyz alýǵa bolatynyn aıtqan edi.