Reperden premer-mınıstrge deıin: Nepal basshysy reformalarymen tanyla bastady
ASTANA. KAZINFORM – Reperden Nepal premer-mınıstrine deıingi joldan ótken Balendra Shah eldiń saıası ómirindegi eń erekshe tulǵalardyń birine aınalyp, qoǵamdaǵy ózgeristerge degen suranystyń sımvoly bolyp otyr, dep habarlaıdy Kyodo.
Qyzmetine kiriskenine úsh aı bolǵan 36 jastaǵy úkimet basshysy zańsyz salynǵan qurylystardy buzý boıynsha aýqymdy naýqan bastady. Bul qadamdar batyl reformalardy kútken azamattardyń qoldaýyna ıe bolǵanymen, quqyq qorǵaýshylar men qoǵamnyń bir bóligi tarapynan synǵa da ushyrady.
Shah naýryz aıynda bılikke kelip, ásirese jastar arasynda tez tanymal boldy. Olar ony dástúrli saıası elıtaǵa balama retinde qabyldaıdy. Alaıda onyń qatań ári daýly sheshimder qabyldaýǵa daıyn bolýy qoǵamdaǵy pikirtalasty kúsheıtip keledi.
Sáýir aıynyń sońynda bılik Katmandýdyń ońtústik shetindegi ózen jaǵasynda ornalasqan iri zańsyz qonysty joıýǵa kiristi. Operatsııa kezinde aýmaqty polıtsııa qorshaýǵa aldy. Qańyltyr, aǵash jáne bambýktan salynǵan úıler súrildi. Bul jerde shamamen eki myń otbasy turǵan. Turǵyndardyń basym bóligi áleýmettik turǵydan az qamtylǵan toptarǵa jatady, al aýdan jańbyrly maýsym kezinde sý tasqynynan jıi zardap shegedi.
Jergilikti turǵyndardyń aıtýynsha, burynǵy úkimetter bul qonystyń bar ekenin bilgenimen, qoǵamdyq narazylyqtan qaýiptenip, naqty shara qoldanbaǵan. Katmandý qalasynyń meri bolyp turǵan kezinde Shah zańsyz qurylys máselesin sheshýge talpynyp kórgen, alaıda narazylyqtarǵa tap bolyp, bastamasyn sońyna deıin jetkize almaǵan. Premer-mınıstr ókilettigin alǵannan keıin ol bul máselege qaıta oraldy.
Bul joly aıtarlyqtaı qarsylyq bolǵan joq. Osyndaı jumystar astananyń birneshe aýdanynda jáne onyń mańyndaǵy aýmaqtarda da júrgizildi. Bosatylǵan jerlerdi bılik jol salýǵa jáne qoǵamdyq keńistikter qurýǵa paıdalanbaq.
Qonys turǵyndarynyń biri, 40 jastaǵy Sarý Bastolanyń aıtýynsha, turǵyndarǵa kóshý týraly eskertý jumystar bastalardan nebári eki kún buryn ǵana berilgen.
– Men damýǵa qarsy emespin, biraq bári tym jyldam boldy, – dedi ol.
Shamamen eki júz otbasy memleketten páter alǵan. Alaıda Bastola olardyń qataryna kirmegen jáne úıleri súrilgennen keıin turaqty baspanasyz qalǵan.
Halyqaralyq Human Rights Watch quqyq qorǵaý uıymy bıliktiń áreketin synǵa alyp, kóshirý jumystary barlyq qajetti quqyqtyq rásimder saqtalmaı júrgizilgenin málimdedi.
Soǵan qaramastan Shahtyń jastar arasyndaǵy qoldaýy joǵary deńgeıde qalyp otyr. Kóptegen jas nepaldyqtar uzaq jyldar boıy bir partııalar ústemdik etken saıası júıeden kóńili qalǵan.
Katmandýdaǵy stýdentter jańa premer-mınıstr jemqorlyq deńgeıin tómendetip, jańa jumys oryndaryn ashady dep úmittenedi. Birneshe jyl Japonııanyń Kobe qalasynda bilim alǵan 23 jastaǵy Dıpesh Býdhathokıdiń aıtýynsha, burynǵy úkimet kezinde jemqorlyq kúndelikti ómirdiń bir bóligine aınalǵan.
– Olı úkimeti kezinde (Nepaldyń burynǵy premer-mınıstri – red.) tipti pasport alý úshin de sheneýnikterge 20 myń rýpıı kóleminde para berýge týra keletin, – dedi ol.
Eske sala ketsek, naýryz aıynda burynǵy reper Balendra Shah Nepaldyń premer-mınıstri bolǵanyn jazdyq.
Kóp uzamaı narazylyqtardy basyp-janshyǵany úshin atalǵan eldiń eks-premeri men burynǵy ІІM basshysy ustaldy.
