Radıoaktıvti qaldyqtardy qorǵaý talaptary kúsheıtildi

ASTANA. KAZINFORM — Qazaqstanda radıoaktıvti qaldyqtardy saqtaý jáne tasymaldaý kezindegi qaýipsizdik talaptary naqtylandy. 

radıoaktıvnye othody
Foto: Qaırat Zaınıshev/Kazinform

Radıoaktıvti qaldyqtardy jáne olarmen jumys isteý obektilerin fızıkalyq qorǵaý qaǵıdalary Atom energııasy jónindegi agenttik tóraǵasy Almasadam Sátqalıevtiń buıryǵymen bekitildi.

Jańa qaǵıdalar radıoaktıvti qaldyqtarǵa ruqsatsyz qol jetkizýdiń, olardy urlaýdyń, alyp qoıýdyń jáne yqtımal dıversııalardyń aldyn alýǵa baǵyttalǵan.

Qujatqa sáıkes, fızıkalyq qorǵaý júıesi tórt negizgi fýnktsııany qamtıdy. Olar — ruqsat etilmegen áreketterdiń aldyn alý, mundaı áreketterdi nemese olardyń belgilerin ýaqtyly anyqtaý, buzýshylardyń áreketin kidirtý jáne tıisti den qoıý sharalaryn júzege asyrý.

Sonymen qatar radıoaktıvti qaldyqtardyń úlestik aktıvtiligine qaraı fızıkalyq qorǵaýdyń úsh deńgeıi belgilendi.

Atap aıtqanda, «A» deńgeıi aktıvtiligi joǵary radıoaktıvti qaldyqtarǵa qoldanylady. Ol ruqsatsyz qol jetkizýdiń, urlaýdyń, basyp alýdyń jáne dıversııanyń aldyn alýdy, sondaı-aq yqtımal dıversııanyń radıologııalyq saldaryn barynsha azaıtýdy kózdeıdi.

«V» deńgeıi aktıvtiligi ortasha qaldyqtarǵa qatysty belgilenip, olarǵa zańsyz qol jetkizý, alyp qoıý, urlaý, basyp alý jáne dıversııa jasaý múmkindigin barynsha tómendetýge baǵyttalǵan.

Al «S» deńgeıi aktıvtiligi tómen radıoaktıvti qaldyqtardy qorǵaýǵa arnalǵan. Bul deńgeı ruqsatsyz qol jetkizý, alyp qoıý jáne urlaý qaýpin azaıtýdy kózdeıdi.

Qaǵıdalarda radıoaktıvti qaldyqtardy tasymaldaý kezindegi qaýipsizdik talaptary da qamtylǵan. Bul rette fızıkalyq qorǵaý deńgeıi tasymaldanatyn barlyq qaldyqtyń jıyntyq aktıvtiligi eskerile otyryp, eń joǵary deńgeı boıynsha aıqyndalady. Talaptar qaldyqtar bir kólik quralyna shoǵyrlanǵan jaǵdaıda da, birneshe avtomobılden quralǵan kolonnamen, vagondardan turatyn eshelonmen nemese kemeniń birneshe bóliginde tasymaldanǵan kezde de qoldanylady.

Budan bólek, ruqsatsyz qol jetkizý, urlaý, basyp alý nemese dıversııa saldarynan radıoaktıvti qaldyqtardyń joǵalýy ne osyndaı áreketterge oqtalý faktileri anyqtalǵan jaǵdaıda, jaýapty jeke jáne zańdy tulǵalar birqatar mindetti sharalardy oryndaýǵa tıis.

Olar aldymen jaǵdaıdy túzetý úshin shuǵyl sharalar qabyldaýy kerek. Sonymen qatar bir saǵat ishinde ýákiletti organ men múddeli memlekettik organdardy habardar etýi qajet.

Oqıǵanyń sebepteri, mán-jaılary men saldary 72 saǵat ishinde tergep-tekserilýge tıis. Al bes jumys kúni ishinde ýákiletti organǵa qabyldanǵan nemese josparlanǵan túzetý sharalary kórsetilgen esep usynylýy qajet.

Aıta keteıik, Qazaqstan radıoaktıvti qaldyqtardy basqarýda Shveıtsarııa tájirıbesin qoldanýy múmkin.