Prezıdenttikke kandıdat mindetin atqarýǵa kedergi keltiretin aýrýlardan taza bolýy kerek-zań jobasy
ASTANA. QazAqparat - Prezıdenttikke kandıdat azamat óz mindetterin oryndaýǵa kedergi keltiretin aýrýlardyń joqtyǵyn rastaýy qajet. Mundaı talap QR Parlamenti Májilisiniń jalpy otyrysynda talqylanyp jatqan «QR-nyń keıbir konstıtýtsııalyq zańdaryna ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly» QR Konstıtýtsııalyq zańynyń jobasynda kózdelgen, dep habarlaıdy QazAqparat.
«Konstıtýtsııalyq zań jobasy Prezıdenttiń zań shyǵarý bastamasy tártibimen ázirlengen. Ol jeke konstıtýtsııalyq zańdardy Konstıtýtsııadaǵy túzetýlerge sáıkes keltirýge baǵyttalǵan. Ózgertýler 8 Konstıtýtsııalyq zańdarǵa engiziledi. «Prezıdent týraly» Konstıtýtsııalyq zańda Prezıdenttiń ókilettikteri konstıtýtsııalyq túzetýlerge sáıkes keltiriledi. Atap aıtqanda, Prezıdent Parlament Májilisimen konsýltatsııalardan keıin Premer-Mınıstr engizgen usynys negizinde Úkimet múshelerin qyzmetke taǵaıyndaıdy. Sonymen qatar, Parlament depýtattary Konstıtýtsııada bekitilgen tártippen Úkimet múshesin qyzmetinen bosatý týraly ótinish jasaǵan jaǵdaıda, Prezıdent ony qyzmetinen bosatady. «Prezıdent týraly» Konstıtýtsııalyq zańnan Prezıdenttiń kelesi zań shyǵarý fýnktsııalary alyp tastalady: zańdyq kúshi bar Jarlyqtardy shyǵarý, zań jobasyn shuǵyl dep jarııalaý, Úkimetke zań jobasyn Májiliske engizýdi tapsyrý, jáne Úkimet aktileriniń kúshin joıý», - dedi zań jobasyn tanystyrǵan Ádilet mınıstri Marat Beketaev.
Mınıstrdiń aıtýynsha, «Tuńǵysh Prezıdent - Elbasy týraly» Konstıtýtsııalyq zańynda Qazaqstannyń Tuńǵysh Prezıdentiniń «Elbasy» retindegi ataýy men mártebesine qatysty túzetýler engiziledi. «Parlament jáne onyń depýtattarynyń mártebesi týraly» Konstıtýtsııalyq zań jańa 22-1 babpen tolyqtyrylady. Ol Úkimet músheleriniń kandıdatýralaryn Májilispen kelisý tártibin anyqtaıdy. Konsýltatsııalar Májilistiń tıisti beıindi komıtetterinde ótetin bolady. Tıisti kandıdatýralardy Premer-Mınıstr, nemese ol ókilettik bergen laýazymdy tulǵa usynady. Árbir talqylanatyn kandıdatýra jóninde Májilistiń tıisti komıteti qorytyndy shyǵaratyn bolady.
«Úkimet týraly» Konstıtýtsııalyq zańynda, konstıtýtsııalyq túzetýlerge sáıkes, Úkimet quramyna kirmeıtin ortalyq atqarýshy organdardy joıý boıynsha ózgerister engiziledi. Sonymen qatar, Úkimettiń Prezıdent pen Parlament arasyndaǵy qarym-qatynasyn retteıtin normalar bekitiledi. Úkimet Parlament Májilisiniń ókilettik merzimi aıaqtalǵansha qyzmet etedi jáne jańadan saılanǵan Parlament Májilisiniń aldynda ókilettigin toqtatady. «Saılaý týraly» Konstıtýtsııalyq zańynda saılaýshylar men saılaý úderisine qatysýshylardyń quqyqtyq saýattylyǵyn arttyrý maqsatynda túzetýler kózdelgen. Prezıdenttikke kandıdatqa qoıylatyn qosymsha talaptar engiziledi. Olar: memlekettik qyzmette nemese saılanatyn memlekettik laýazymdarda keminde 5 jyl tájirıbesiniń bolýy, mindetterin oryndaýǵa kedergi bolatyn aýrýlardyń joqtyǵyn rastaý. «Konstıtýtsııalyq Keńes týraly» Konstıtýtsııalyq zańǵa qarastyrylǵan ózgeriske sáıkes, Prezıdenttiń adam retindegi jáne azamattyq quqyqtary men bostandyqtaryn qorǵaý, memlekettiń, ulttyq qaýipsizdigin qamtamasyz etýge qatysty ótinishti Konstıtýtsııalyq Keńeske joldaý quqyǵy kózdelgen. Óz kezeginde Konstıtýtsııalyq Keńeske júginýdiń jáne Keńestiń sheshim qabyldaýynyń saldary anyqtalady», - dedi Beketaev.
Munan bólek, «Sot júıesi men sýdıalardyń mártebesi týraly» Konstıtýtsııalyq zańǵa Joǵarǵy sottyń sot praktıkasyn túsindirý fýnktsııasyn júzege asyrýdy naqtylaýǵa baǵyttalǵan túzetýler engiziledi. Sonymen qatar, sýdıalyqqa kandıdattarǵa konkýrstyq talaptar belgilenedi. Olardy kúsheıtý maqsatynda aýdandyq sot sýdıasy kandıdattarynyń jasy qaıta qaralady.
«Respýblıkalyq referendým týraly» Konstıtýtsııalyq zańǵa ózgertýler engiziledi. Referendýmda respýblıkanyń birtutastyǵy men aýmaqtyq tutastyǵy, ony basqarý nysany, jáne Qazaqstan Respýblıkasynyń Tuńǵysh Prezıdenti - Elbasynyń mártebesi máseleleri qarastyrylmaıdy», - dep atap ótti mınıstr.
