Prezıdenttik mádenıet ortalyǵynda KSRO Sýretshiler odaǵynyń múshesi T. Toǵysbaevtyń jeke kórmesi ashylady
ASTANA. 3 qazan. QazAqparat - 5 qazan kúni QR Prezıdenttik mádenıet ortalyǵynyń kórme zalynda QR eńbek sińirgen óner qaıratkeri, belgili sýretshi, KSRO Sýretshiler odaǵynyń múshesi Toqbolat Tólepbaıuly Toǵysbaevtyń jeke kórmesi ashylady.
Kórme sýretshiniń 70 jasqa tolǵan týǵan kúnine arnalyp otyr, dep habarlady atalmysh ortalyqtan.
Alpysynshy jyldary ádebıet pen ónerge qaýlap kelgen ónegeli urpaqtyń kórnekti, dara tulǵalarynyń arasynda qazaqstandyq sýretshi Toqbolat Toǵysbaevtyń alar orny erekshe.
Dál osy tustaǵy qazaqtyń dástúrli mádenıetine arnalǵan zertteýler, tarıhı-ádebı jáne ádebı-pýblıtsıstıkalyq shyǵarmalar elimizde orasan zor qyzyǵýshylyq týǵyzsa, bul kezeń otandyq kórkemsýret tarıhynda da aıtarlyqtaı eleýli kezeń boldy. Kórkemsýret salasyna kelgen talanttar legi de az bolǵan joq. Solardyń ishinde osy kórkemsýret ónerine ózindik órnek, dara izben, jańa únmen kelgen talant ıesi - Toqbolat Toǵysbaev edi. Sol kezderi jas sýretshi Toǵysbaev jumystarynyń paıda bolýy qalyń kórermen men ónertanýshy qaýymdy eleń etkizdi. Ult mádenıeti rýhynda salynǵan sýretshi týyndylary jurtshylyqty óziniń shynaıylyǵymen baýrap aldy. Ómirdiń ózinen alynǵandaı shynaıylyq, tazalyq, kirpııazdyq sııaqty asyl qasıetter qaı kezde de Toǵysbaev shyǵarmalaryna tán kórinis bolyp keldi.
Toqbolat Toǵysbaev shyǵarmashylyǵyna tán taǵy bir qasıet ol - halyqtyń sándik-qoldanbaly óneriniń erek dástúrlerimen úılesimdi ári tyǵyz baılanysynda. Bunyń máni kartına kompozıtsııasynyń árbir sátin sýretshiniń jiti baıqap, tereń túsinip, minsiz kolorıstıkalyq talǵammen bere bilýinde. «Kóktem gúlderi», «Dala ánderiniń órnegi», «Kúz» syndy erterekte jazylǵan shyǵarmalaryn kilem óneriniń kompozıtsııalyq júıesimen tikeleı baılanystyrýǵa bolady. Al, «Ánshi taýlar», «Abaı», «Qajy-Muqan portreti» atty kartınalaryndaǵy kórkem beıneler jáne sýretshi qalamy arqyly olardyń ón boıyna berilgen mýzykaly-yrǵaqtyq sýretter arqyly kartınalardan ádemi áýen esip turǵandaı áser alasyz.
Beıneleý ónerindegi úlken izdenisiniń arqasynda T. Toǵysbaev kóptegen tústerdiń kombınatsııasyn oılap tapty. Bul kartınalardyń jalpy kompozıtsııasymen sáıkes kelip otyrdy. Osy kezeńde salynǵan «Keshki mýza», «Baqytty aýyl», «Dýmandy kúnder», «Qarbyz ben natıýrmort» atty shyǵarmalary kórermenderge jaqsy tanys.
Toqbolat Toǵysbaev qylqalamynan shyqqan sońǵy týyndylardan sýretshi shyǵarmashylyǵynan buryn baıqalmaǵan, ózi oılap tapqan, ózgeshe bir kúıdi kórýge bolady. «Áýen», «Habar», «Aqsaqal» kartınalarynda sýretshiniń burynǵy salqynqandy minezi joq, kerisinshe abstraktili formalar men shıryǵý baıqalady.
Óziniń az ǵumyrynda Toqbolat Toǵysbaev álemniń iri murajaılary óz kollektsııalaryna alýdy zor mártebe sanaıtyn ǵajaıyp týyndylar jasap úlgerdi.
Sýretshi jumystary birneshe márte respýblıkalyq, jalpyodaqtyq, jáne halyqaralyq (AQSh, Germanııa, Frantsııa, Chehııa, Rýmynııa, Túrkııa jáne t.b.) kórmelerge qoıylyp, zor tabystarǵa qol jetkizdi.
Qazaq eli táýelsizdik alǵannan keıin qazaqtyń asa kórnekti úsh bıi Tóle, qaz daýysty Qazybek, Áıteke bılerdiń portretterin tuńǵysh salǵan sýretshi de osy Toqbolat Toǵysbaev. «Tóle bı, Áıteke bı, Qazybek bı» atty ǵajaıyp portret-trıptıhti 2010 jyly Prezıdenttik mádenıet ortalyǵyna metsenat M. Daıyrbekov syıǵa berdi. Bul atalmysh Ortalyqtyń shejiresine jazylar aıtýly oqıǵa boldy.
Sýretshi kartınalaryn Á. Qasteev atyndaǵy Memlekettik óner mýzeıinen, QR Mádenıet mınıstrliginiń sýret kórmeleri dırektsııasynan, qazaqstandyq jáne sheteldik jeke kollektsııalardan kórýge bolady.
T. Toǵysbaevtyń «Qasteev» atty tanymal kartınasy Máskeýdiń áıgili Tretıakov galereıasynda tur.
Egemendik alǵannan beri Astanada tuńǵysh ret ótkeli otyrǵan sýretshiniń jeke kórmesi el Táýelsizdiginiń 20 jyldyǵy qarsańyndaǵy ıgi sharalardyń birine aınalmaq.