Prezıdent Teleradıokesheni qalaı quryldy – ardager esteligi
ASTANA. KAZINFORM — Prezıdent Teleradıokesheniniń 30 jyldyq mereıtoıy aıasynda qazaqstandyq telejýrnalıstıkanyń ardageri Keńesbaı Ábenov TRK-nyń tehnıkalyq negizi qalaı qurylǵanyn áńgimelep berdi.
Jańa dáýirdiń alǵashqy kadrlary
Televızııa salasynda, ásirese qazaqstandyq telearnadaǵy tehnıkalyq jańǵyrýdyń bastaýynda turǵan mamandar arasynda Keńesbaı Ábenovtiń esimi jaqsy tanys. Ol 1970-jyldardyń basynan beri jańa tehnologııalardy engizý isimen aınalysyp, ulttyq telehabar taratýdy aq-qara formattan túrli tústi júıege kóshirýge jaýapty boldy. Sonymen birge, óńirlik telestýdııalardy qurý jumystaryna belsene qatysyp, eldegi televızııalyq qamtý aıasyn keńeıtýge úles qosty. Sonyń nátıjesinde Qazaqstannyń segiz oblysynda jańa telearnalar ashylyp, birtutas aqparattyq keńistiktiń qalyptasýyna mańyzdy serpin berdi.
Keńesbaı Ábenovtiń kásibı tájirıbesi men tabandylyǵynyń arqasynda qazaqstandyq televızııa halyqaralyq standarttarǵa saı damý múmkindigine ıe boldy, al telejúıe ınjeneri mamandyǵynyń bedeli arta tústi. Keıipkerdiń bul baǵyttaǵy irgeli eńbegi keıingi aýqymdy jobalardyń negizin qalap, sonyń ishinde Prezıdent Teleradıokeshenin qurý isinde de bilimi men uıymdastyrýshylyq qabileti sheshýshi ról atqardy.
Sol jyldardy eske alǵan Keńesbaı Ábenovtiń aıtýynsha, bastapqyda negizgi mindet — Prezıdent qyzmeti týraly aýdıovızýaldy materıaldar ázirlep, olardy basqa arnalarǵa taratý bolǵan. Alaıda ýaqyt óte kele Teleradıokeshen el ómirindegi eń mańyzdy oqıǵalardy taspalaıtyn resmı jylnamaǵa aınaldy.
Almatydan Astanaǵa kóshý qarsańynda Prezıdenttiń jeke televızııalyq júıesin qurý ıdeıasy kóterildi. Bul jaýapty is televızııany tehnıkalyq qamtý salasynda mol tájirıbesi bar, ári sol kezeń úshin sırek sanalatyn televızııa ındýstrııasyn tereń túsinetin maman Keńesbaı Ábenovke senip tapsyryldy. Ol salanyń artyqshylyqtaryn da, onyń damýyna kedergi keltiretin álsiz tustaryn da jaqsy bildi.
Tehnıkalyq jabdyqtarmen jumys isteý men habar taratý isin uıymdastyrýda ondaǵan jyl boıy jınaqtalǵan osy tájirıbe keıin sheshýshi mańyzǵa ıe boldy. Keńesbaı Ábenovtiń kásibı kóregendigi men júıeli kózqarasynyń arqasynda Prezıdent Teleradıokesheniniń berik irgetasy qalandy. Tehnıkalyq bazany jasaqtaýdan bastap bilikti kadrlar ujymyn qurýǵa deıingi mańyzdy jumystardyń júzege asýynda onyń eńbegi zor boldy.
«Barys» logotıpimen
Joba áýel bastan-aq halyqaralyq standarttarǵa saı qurylyp, basty nazar utqyrlyq pen zamanaýı tehnologııalardy engizýge aýdaryldy.
— Biz Sony kompanııasymen tikeleı baılanysyp, tehnıkalyq jabdyqtardy óz talaptarymyzǵa saı arnaıy tapsyryspen aldyrdyq. Eki avtokólikten turatyn jyljymaly televızııalyq stantsııa jasadyq: onyń birinde kameralar men rejısserlik basqarý pýlti ornalassa, ekinshisine — generator men spýtnıktik antenna ornatyldy. Osylaısha Qazaqstannyń keń dalasynda, kez kelgen jerden ınternet pen elektr qýatyn izdemeı-aq tikeleı efırge shyǵatyn múmkindigimiz boldy, — dep eske alady Keńesbaı Ábenov.
Tehnıkanyń syrtqy kelbetine de aıryqsha mán berildi. Ulttyq sımvolıka paıdalanylyp, basty túsi memlekettik Týymyzdyń reńkine dál sáıkestendirilgen. Jabdyqtardyń betinde ulttyq nyshanǵa aınalǵan «Barys» emblemasy beınelendi.
Osy aralyqta shekteýli resýrstarǵa qaramastan, Teleradıokeshenniń qurylymy jasaqtalyp, kásibı komanda qalyptastyrý jumysy qatar júrgizildi.
— Qazaqstanda alǵash ret Prezıdenttiń jeke Teleradıokesheni quryldy. Tipti Máskeýden kelgen mamandar mundaı júıeniń sol kezde tek Amerıkada ǵana bar ekenin aıtatyn. Al 1995-1996 jyldarǵa qaraı muraǵatta bes myńǵa jýyq beınejazba jınaqtaldy. Bul táýelsiz Qazaqstannyń qalyptasý tarıhyn taspaǵa túsirgen tutas bir shejire edi, — deıdi suhbat keıipkeri.
Mamandar — efırdiń júregi
Jańa tehnıkany erkin meńgerip, onymen jumys isteı alatyn mamandar daıarlaý da basty mindetterdiń biri boldy. Osy maqsatta bilikti ınjenerler men operatorlardan quralǵan myqty komanda jasaqtalyp, oqytý jumystaryna sheteldik mamandar tartyldy. Arada tildik kedergiler bolǵanymen, kásibı ortada olardy tehnıka tili tabystyrǵan.
— Almatydaǵy Prezıdent rezıdentsııasynda tolyqqandy televızııalyq júıe ornatyldy. Ol kez kelgen ýaqytta telearna efırine qosylýǵa múmkindik beretin. Bul sheshim eldiń turaqty aqparattyq ınfraqurylymyn qalyptastyrý jolyndaǵy mańyzdy qadam boldy. Árbir sóz ben mańyzdy oqıǵa taspaǵa túsirilip, júıeli túrde muraǵattalyp otyrdy. Sonyń nátıjesinde elimizdiń saıası ómiriniń biregeı arhıvi qalyptasty, — deıdi Keńesbaı Ábenov.
El astanasy Saryarqa tósine kóshirilgende Teleradıokeshen ujymy Astanaǵa alǵashqylardyń biri bolyp qonys aýdardy. Osylaısha olar eldiń jańa saıası ári mádenı ortalyǵynda óz jumysyn jalǵastyrdy.
Elordamen birge Teleradıokeshen de táýelsiz Qazaqstan damýynyń jańa kezeńine qadam basty. Tehnıkalyq múmkindikter keńeıip, kadrlyq áleýet nyǵaıdy. Al uıymnyń ózi memleket pen qoǵam arasyndaǵy tikeleı baılanysty qamtamasyz etetin mańyzdy aqparattyq alańǵa aınaldy.
— Ujymǵa jańa elordadan birden baspana berildi. Bul memleket tarapynan kórsetilgen erekshe qamqorlyq pen qoldaýdyń aıqyn belgisi edi. Sonyń arqasynda qyzmetkerler mańyzdy mindetterdi alańsyz atqarýǵa múmkindik aldy, — dep eske alady Keńesbaı Ábenov.
Al atqarylar sharýa da, mindetter de az bolǵan joq. 2004 jyly Teleradıokeshen Aqorda rezıdentsııasynda zamanaýı tehnıkalyq jabdyqqa ıe boldy. Bul kezeń uıym tarıhyndaǵy aıryqsha betburys boldy: jańa múmkindik habar taratý sapasyn edáýir arttyryp, jazbalardy álemdik deńgeıdegi talaptarǵa saı túsirýge jol ashty.
Sonymen qatar Prezıdenttiń úndeýleri men resmı is-sharalaryn júıeli túrde tirkep, muraǵattaýǵa múmkindik berdi. Osylaısha eldiń saıası tarıhyn aıǵaqtaıtyn qundy beıneqor qalyptastyrý isi jańa deńgeıge kóterildi.
Al 2022 jyly Prezıdent Teleradıokesheni úlken jańǵyrtýdan ótti jáne jáne teledıdar, radıo, ınternet sııaqty barlyq platformada tolyqqandy habar taratatyn tolyqqandy medaholdıngke aınaldy. Búginde Teleradıokeshen quramyna: Jibek Joly respýblıkalyq telearnasy men radıosy, Silk Way, Silk Way Cinema, Silk Way Prime halyqaralyq telearnalary, «Kazinform» halyqaralyq aqparat agenttigi jáne Derekti kıno ortalyǵy kiredi.
— Teleradıokeshen men úshin ómirimdegi eń aýqymdy ári eń mańyzdy jobalardyń biri. Árıne, ár zamannyń óz suranystary, óz talaby bar. Telearnanyń kúshi tehnıkada ǵana emes, kásibı kadrda. Ár adam óz jumysyn jetik bilýi kerek. Sonda ǵana úlken júıe durys jumys isteıdi. Osyndaı qaǵıdanyń arqasynda biz táýelsizdiktiń alǵashqy qadamdarynan búginge deıingi joldy eńserip, jınaǵan tájirıbemizdi saqtap qana qoımaı, ony eseleı tústik, — dedi Keńesbaı Ábenov.
Aıta keteıik, osydan otyz jyl buryn QR Prezıdentiniń teleradıokesheni quryldy. Osy ýaqyt aralyǵynda TRK medıaqural deńgeıinde qalyp qoımaı, táýelsiz eldiń aqparattyq keńistiginde eleýli oryn aldy.
