Prezıdent Altyn Ordanyń zııatkerlik murasyn zerdeleýdi usyndy
ASTANA. KAZINFORM – Elordadaǵy Táýelsizdik saraıynda ótip jatqan «Altyn Orda — dala órkenıetiniń úlgisi: tarıh, arheologııa, mádenıet, biregeılik» atty Halyqaralyq sımpozıýmda Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev Altyn Ordanyń zııatkerlik murasyn zerdeleýdi usyndy.
- Altyn Orda fenomenin myńdaǵan jyl boıy Eýrazııa júreginde qalyptasqan baı ıntellektýaldyq keńistikten bólip qaraı almaımyz. Orta ǵasyrlarda Uly dala ozyq ıdeıalardy usynǵan álemdik ortalyqtardyń birine aınalǵany málim. Ortalyq Eýrazııadaǵy kóshpeliler tirshiliginen, túrki-mońǵol muralarynan, ıslam dástúrlerinen jáne hrıstıan qaýymdastyǵyna jatatyn halyqtardyń dúnıetanymdyq qaǵıdattarynan nár alǵan aqyl-oıdyń qunarly topyraqta qanat jaıýy zańdy edi. Bul ıdeıalar evolıýtsııasy úzdiksiz júrgen kezeń edi. Ár ǵasyr Uly dalanyń aqyl-oı kenin baıytyp, jańa qundylyqpen tolyqtyryp otyrdy, - dedi Memleket basshysy.
Prezıdenttiń paıymynsha, osy tereń sabaqtastyqty túısinbeı, Altyn Ordanyń órkendeý syryn obektıvti baǵalaý qıyn.
- Álbette, bul oraıda Altyn Ordanyń negizi qalanǵanǵa deıingi kezeńderde ómir súrgen áıgili oıshyldardyń ǵylymı, fılosofııalyq, ádebı muralarynyń mán-mańyzy zor. Eń aldymen, tarıhta Arıstotelden keıingi «Ekinshi ustaz» atymen málim álemdik fılosofııanyń negizin qalaýshylardyń biri – Ábý Nasyr ál-Farabıdiń orny erekshe.
Ol «Qaıyrymdy qala turǵyndary» traktatynda ádildikten aınymaý, bilimge qushtarlyq jáne adamgershilik qasıetterdi shyńdaý arqyly barshaǵa birdeı ıgilikke qol jetkizýge bolatynyn jan-jaqty aıtqan. Onyń oılary túrik, musylman álemindegi keıingi saıası-fılosofııalyq dástúrlerdi túsinýge mańyzdy baǵdar boldy,- dedi Qasym-Jomart Toqaev.
Prezıdent Altyn Orda sol kezeńdegi kóptegen memleketterge qaraǵanda óz damýynda strategııalyq ashyqtyq qaǵıdatyna berik bolǵanyna nazar aýdartty.
