Polıak halqynyń taǵdyryndaǵy keı kezeńder qazaq tarıhymen úndesedi – ǵalym
ASTANA. KAZINFORM – Polıaktar Qazaqstanǵa birneshe tarıhı kezeńde jer aýdarylǵan. Bul týraly L.N. Gýmılev atyndaǵy Eýrazııa ulttyq ýnıversıteti «El tarıhy» ǵylymı-zertteý ortalyǵynyń aǵa ǵylymı qyzmetkeri, professor Seıitqalı Dúısen aıtty.
Ǵalymnyń sózinshe, keıbir derekter boıynsha polıak halqynyń Qazaqstanmen baılanysy sonaý XVI ǵasyrdan bastalady. Ol kezde Qazaqstanǵa polıak ultynyń jekelegen ókilderi kele bastaǵan.
– Polıak halqynyń taǵdyryndaǵy keıbir kezeńder qazaq halqynyń tarıhymen úndesedi. Polsha birneshe ret Reseı, Avstro-Vengrııa jáne German ımperııalarynyń bólisine tústi. Sonyń saldarynan Polshanyń bir bóligi Reseı ımperııasynyń quramyna ótti. Sol kezde birqatar polıak Qazaqstanǵa jer aýdaryldy. Polıaktar azattyq úshin kúres júrgizdi. Patsha úkimeti bul kúresti kúshpen basyp, oǵan qatysqandar men basshylaryn Sibirge, sonyń ishinde Qazaqstanǵa da jer aýdardy, – dedi Seıitqalı Dúısen.
Onyń aıtýynsha, polıaktardy Qazaqstanǵa jer aýdarý keıingi kezeńderde de jalǵasty.
– Ekinshi dúnıejúzilik soǵysqa deıin polıaktar Qazaqstanǵa taǵy birneshe kezeńmen jer aýdaryldy. Soǵys aıaqtalǵannan keıin polıak azamattary birtindep eline qaıtaryla bastady. Biraq Qazaqstanda qalyp qoıǵandary da boldy. Keıbiri osy jerdi meken etse, endi biri túrli jaǵdaıǵa baılanysty osynda otbasyn quryp, urpaq órbitti. Jalpy, 1946 jyldan bastap polıaktar eline qaıtaryla bastady. Al 1956 jyly óz eline qaıtýǵa ruqsat aldy, – dedi ǵalym.
Seıitqalı Dúısen Qazaqstan táýelsizdik alǵannan keıin eki el arasyndaǵy baılanys nyǵaıa túskenin atap ótti. Sondaı-aq eki halyqtyń tarıhyndaǵy uqsas kezeńderdi zerttep, ótkendi keıingi urpaq jadynda saqtaýdyń mańyzyna toqtaldy.
– Osyndaı aýyr taǵdyrlardyń bolashaqta qaıtalanýyna jol bermeý, keıingi urpaqtyń ony umytpaýy úshin túrli ǵylymı jıyndar men konferentsııalar ótkizilip turady, – dedi ol.
Aıta keteıik, buǵan deıin 1936 jyly Ýkraınadan 35 820 polıak Qazaqstanǵa kúshtep kóshirilgeni týraly jazǵan edik.
