Petropavldyq sheber qazaqtyń ulttyq kıimderin qýyrshaqtar arqyly nasıhattap júr
PETROPAVL. KAZINFORM – Petropavl turǵyny Gaýhar Saǵıtova tiginshilik, sýretshilik, músindeý men qýyrshaq jasaýdy qatar alyp júrgen shyǵarmashyl jan. Ol zeınetke shyqqannan keıin de súıikti isinen qol úzbegen.
Shebermen shyǵarmashylyq joly, shabyt pen armandary jaıynda áńgimelestik.
- Gaýhar apaı, shyǵarmashylyqqa qyzyǵýshylyǵyńyz qashan bastaldy? Alǵash qolónermen aınalysýyńyzǵa ne túrtki boldy?
- Esimdi bilgennen beri ónerge jaqynmyn. Kishkentaı kúnimnen toqyp, tigip óstim. Mektepte oqyp júrgende ózime kóılek tigip aldym. Sýretti jaqsy salatynmyn, sondyqtan qabyrǵa gazetterin bezendirý de maǵan júkteletin. Shyǵarmashylyq men úshin keıin kelgen áýestik emes, ómirimniń bir bólshegi boldy.
- Ómir jolyńyz medıtsınamen baılanysty bolǵanymen, mádenıet pen bilim salasynda da eńbek etipsiz. Sol kezeńder shyǵarmashylyǵyńyzǵa qalaı áser etti?
- Iá, feldsher mamandyǵyn alǵanymmen, ómirde ártúrli qyzmet atqardym. Mektep kitaphanasynda jumys istedim, qys saıyn qardan túrli músinder jasap, muz qalashyqtaryn turǵyzatynmyn. Balabaqshada tárbıeshi bolǵanda qýyrshaq teatrynyń kostıýmderin ózim tigetinmin. Bes jyl Mádenıet úıin basqarǵanda da balalarmen qoıylymdar qoıyp, dekoratsııalardy jasap, «Sheber qoldar» úıirmesin júrgizdim. Jas kezimde qurbylarym bı keshine kııýge túrli kóılekterge, kúrteshelerge tapsyrys beretin. Osyndaı jumystar shyǵarmashylyq qabiletimdi shyńdaı tústi.
- Qazir tek qýyrshaqpen ǵana aınalysasyz ba? Qazaqy ulttyq qýyrshaqtardy jasaý ıdeıasy qalaı keldi?
- Bir kúni ulttyq kıim kıgen ádemi qazaq qýyrshaǵyn izdedim. Biraq dúkennen tappadym. Sonda «nege ózim jasamasqa?» degen oı keldi. Meniń qýyrshaqtarym - qııalymnan týǵan dúnıeler. Eshqaısysy kóshirme emes. Sondyqtan árqaısysynyń ózindik minezi men ereksheligi bar dep oılaımyn.
Kıimge qajet matalar men áshekeılerdi bazardan alamyn. Qýyrshaqtyń denesi men shashyn arnaıy tapsyryspen aldyramyn. Eń qıyn jumys - shashyn órip, bekitý. Óıtkeni qýyrshaqtar shashsyz keledi. Ár bólshegin qolmen jasap, usaq detaldarǵa erekshe kóńil bólemin.
Aldymen obraz oıymda qalyptasady. Keıin soǵan laıyq matany, tústerdi, áshekeılerdi tańdap, birtindep jasap shyǵamyn. Keıde jumys barysynda jańa ıdeıalar paıda bolyp, bastapqy oıym ózgerip ketedi.
- Bir jumysty aıaqtaýǵa qansha ýaqyt ketedi?
- Ártúrli. Eger shabyt kelip tursa, eki kúnde aıaqtaımyn. Al keıde bir bólshegi kóńilimnen shyqpaı, qaıta-qaıta ózgertip, bir aıǵa deıin sozylatyn kezder bolady.
- Qýyrshaqtaryńyzdyń arasynda tarıhı tulǵalarǵa arnalǵan obrazdar da bar eken…
- Iá. «Altyn» qýyrshaǵym bar. Men ony Tomırıs patshaıymnyń beınesinde elestettim. Bolashaqta Aısha bıbi men Qyz Jibek beınelerin jasaǵym keledi. Qazaq tarıhyndaǵy kórnekti áıelderdiń obrazdaryn kóbeıtkim keledi.
- Siz úshin erekshe qymbat jumysyńyz bar ma?
- Ár qýyrshaǵym maǵan birdeı qymbat. Sebebi olardyń árqaısysyna kóp eńbek pen ýaqyt ketedi. Tipti janymnyń bir bólshegin bergendeı bolamyn. Sondyqtan eshqaısysyn bólip-jarmaımyn.
Jalpy, ár jańa jumys aldyńǵysynan kúrdelirek bolady. Sebebi ózime talap qoıamyn. Ásirese tarıhı obrazdarǵa arnalǵan qýyrshaqtar kóp izdenisti qajet etedi.
- Jaqsy sheber bolý úshin ne qajet?
- Ónerdi ómir boıy úırený kerek. Tabıǵı ıkemniń bolǵany jaqsy, biraq eń bastysy - eńbekqorlyq pen izdenis. Keıde ózim de jasap bolǵan dúnıeme qarap, «Muny qalaı jasaǵanmyn?» dep tańǵalamyn. Shyǵarmashyl adamdar meni túsinedi dep oılaımyn, únemi birdeńe istegiń kelip, jan-dúnıeń tynyshtyq bermeıdi.
Qazir de qýyrshaqtardan bólek qazaqtyń ulttyq ónerin nasıhattaıtyn erekshe týyndylar jasaǵym kelip júr. Máselen, ulttyq naqyshtaǵy úlken 3D kartınalar jasap, kórme uıymdastyrý. Biraq oǵan keń sheberhana kerek.
Al qýyrshaqtarym mektepterde, ulttyq mádenı ortalyqtarda tursa eken deımin. Balalar olardy kórip, halqymyzdyń tarıhy men mádenıetine qyzyǵýshylyq tanytsa, men úshin eń úlken qýanysh sol.
Buǵan deıin SQO-da aǵash sheberi qarapaıym bórene-butaqtan óner týyndysyn jasaıtynyn jazǵan edik.