Pavlodar óńirinde jemshóp qanshadan satylyp jatyr

PAVLODAR. KAZINFORM — Aldaǵy qysta oblysta 491,8 myń iri qara, 652,6 myń usaq mal jáne 316,2 myń jylqy qystaqtarǵa kiredi. Atalǵan mal basyn aman alyp shyǵý úshin fermerlerge 1,3 mln tonnadan astam shóp qajet.

mal azyǵy, jemshóp
Foto: AShM

Pavlodar oblysynda shóp shabý naýqany qyzý júrip jatyr. Óńirlik aýyl sharýashylyǵy basqarmasynyń dereginshe, bıyl 1,3 mln tonna shóp daıyndalýy kerek. Qazirdiń ózinde jospardaǵy mal azyǵynyń 40,3%-y (531,4 myń tonnasy) jınalǵan. Sonymen qatar 50 myń tonna pishendeme daıyndalǵan, bul — jospardyń 44,4%-y.

— Sharýalar men jeke qosalqy sharýashylyq ıelerin tolǵandyratyn basty másele — mal azyǵynyń naryqtaǵy baǵasy men shyǵyn kólemi. Búginde jergilikti naryqta shóptiń bir tonnasy 25 myń teńgeden satylyp jatyr. Bir tirkemesi 45-50 myń teńge tursa, oramasy 7-10 myń teńge aralyǵynda saýdalanýda. Óńirde shóptiń naryqtyq baǵasy belgilengen biryńǵaı tarıfke baǵynbaıdy. Jemshóptiń quny onyń sapasyna, daıyndalǵan kólemine jáne eń bastysy, óndirý men tasymaldaý shyǵyndaryna tikeleı baılanysty qalyptasyp otyr, — dep túsindirdi aýyl sharýashylyǵy basqarmasy basshysynyń orynbasary Tólegen Kósherbaev.

Aımaqta fermerler shaýyp jatqan shóptiń ónimdiligi de ártúrli. Tabıǵı shabyndyqtardyń ortasha ónimdiligi gektaryna — 7,9 tsentner. Degenmen, aýdandar arasyndaǵy alshaqtyq edáýir. Shóptiń ónimdiligi joǵary óńirlerde ony daıyndaý arzanyraq tússe, ónimdilik tómen aýdandarda mal azyǵynyń ózindik quny qymbattaı túsedi. Máselen, Pavlodar aýdany (19,5 ts/ga), Aqsý qalasynyń aýyldyq aımaǵy (14,1 ts/ga), Tereńkól aýdanynda (8,4 ts/ga) táýir kórsetkishter tirkelse, Maı (7,8 ts/ga), Aqtoǵaı (7,6 ts/ga), Sharbaqty (7,3 ts/ga), Ertis (7,2 ts/ga) aýdandary jáne Ekibastuz aımaǵy (7,0 ts/ga) ortasha deńgeıdi kórsetken. Al Aqqýly (6,6 ts/ga), Baıanaýyl men Jelezın (6,0 ts/ga), Ýspen (5,9 ts/ga) aýdandarynda shóptiń ónimdiligi aıtarlyqtaı tómen bolyp otyr.

Sheneýnikter bıýdjetten mal azyǵyn daıyndaýǵa tikeleı qarjylaı kómek nemese sýbsıdııa qarastyrylmaǵanyn aıtady. Sondyqtan janar-jaǵarmaı baǵasy men tasymaldaý shyǵyndarynyń artýy shóptiń túpkilikti baǵasyna tikeleı áser etip otyr.
Mamandar ónimdiliktiń tómendigi aýa raıynyń qurǵaqshylyǵyna jáne ylǵaldyń azdyǵyna baılanysty ekenin de jetkizdi. Shabylyp jatqan shóptiń basym bóligi — tabıǵı dala ósimdikteri men ózen jaıylmalarynyń shópteri. Astyq tuqymdas betege, boz, erkekshóp, bıdaıyqpen qatar, qorektik qundylyǵy joǵary jońyshqa men espartset sııaqty kópjyldyq burshaq tuqymdas daqyldar jınalmaq.

Eske sala keteıik, Atyraýda shóptiń bir oramy 6,5-12 myń teńgege satylyp jatyr.