Parlament Alataý qalasynyń arnaýly mártebesi týraly qujatty birinshi oqylymda maquldady

Memleket basshysynyń 2025 jylǵy Joldaýyna jáne Alataý qalasyn damytý týraly Jarlyǵyna sáıkes, Úkimet Alataý qalasynyń arnaýly mártebesi týraly Konstıtýtsııalyq zań jobasyn ázirledi. Bul zań jobasy Memleket basshysy aıqyndaǵan tásilder men qaǵıdattarǵa negizdelgen. Onyń negizgi maqsaty — Alataý qalasynyń jedel jáne turaqty damýyna jaǵdaı jasaý. 

Premer-mınıstrdiń orynbasary Qanat Bozymbaevtyń aıtýynsha, Alataý qurylǵannan bastap qalanyń áleýetine ınvestorlardyń qyzyǵýshylyǵy joǵary bolyp jatyr. 

Qazirdiń ózinde de jalpy quny 1,8 trln teńge bolatyn alǵashqy 44 ınvestıtsııalyq joba qalyptastyrylyp jáne 30 myńǵa jýyq jańa jumys ornyn ashýǵa múmkindik beredi. Bul qalanyń ǵylym, týrızm, medıtsına jáne ınnovatsııalar ortalyǵy retinde damytýdyń negizin qalaıdy.

— Sonymen qatar, qalany ınfraqurylymmen qamtýdy kezeń-kezeńimen iske asyrý úshin 2030 jylǵa deıingi jospary bekitildi. Alǵa qoıǵan maqsattar iske asqan jaǵdaıda, halyqaralyq sarapshylardyń boljamy boıynsha 2050 jylǵa qaraı qalanyń óńirlik jalpy ónimi 50 mlrd AQSh dollaryna deıin jetedi dep kútilýde, — dedi Úkimet basshysynyń orynbasary.

Konstıtýtsııalyq zań negizinde Alataýda arnaıy quqyqtyq rejım qalyptasady. Ol kásipkerlik qyzmettiń negizgi baǵyttaryn qamtıdy. 

Nátıjesinde, Alataý jańa basqarý jáne tehnologııalyq sheshimderdi engizýge múmkindik beretin zamanaýı retteýshi alańǵa aınalady. Qalada synaqtan ótken tıimdi tetikter aldaǵy ýaqytta Qazaqstannyń basqa óńirlerinde de taralýy múmkin. Halyqaralyq tájirıbede mundaı jobalar «charter cities» dep atalady. Alataý qalasynda tek salyqtyq jeńildikter ǵana emes, sonymen birge bıznesti retteý, ınvestorlardy tartý jáne ınvestıtsııalyq daýlardy sheshý júıesin qamtıtyn tolyq ekojúıe qalyptastyrý josparlanyp otyr.

— Alataýdy basqarý júıesi — Alatau City Authority strategııalyq damýǵa negizdelgen jańa memlekettik organ retinde qurylady. Onyń negizgi baǵytyn Premer‑mınıstr basqaratyn keńes aıqyndaıdy. Al ákimshilik jumysty bas atqarýshy dırektor júzege asyrady. Keńes qaladaǵy negizgi strategııalyq sheshimderdi qabyldaıdy jáne ákimshilik aktilerdi bekitedi. Al máslıhat pen ákimdik qalanyń áleýmettik, kommýnaldyq jáne qoǵamdyq máselelerine jaýap beredi, — dedi Premer-mınıstrdiń orynbasary.

Alatau City Authority respýblıkalyq bıýdjettik baǵdarlamalardyń derbes ákimshisi bolady. 

Onyń bıýdjeti respýblıkalyq bıýdjet quramynda bloktyq bıýdjetteý qaǵıdaty boıynsha qalyptasyp, negizinen ınfraqurylymdy damytýǵa jáne uzaq merzimdi jobalardy qoldaýǵa baǵyttalady. Óz kezeginde jobalardy irikteý men qarjylandyrý tártibin Keńes bekitetin bolady.

Al qalanyń jergilikti bıýdjeti áleýmettik jáne aǵymdaǵy mindetterdi qarjylandyrýǵa jumsalady. Alataý ózin-ózi qamtamasyz etkenge deıin qala bıýdjetinen basqa bıýdjetterge qarajat alýǵa jol berilmeıdi.

Munymen qosa, Alataý qalasynyń jer qatynastary arnaıy rejım arqyly retteledi. 

Budan bólek, qala bastapqydan «Digital by default» qaǵıdatyna negizdelip qurylady. Barlyq negizgi qyzmet tsıfrlyq formatta jumys isteıdi. Qalada ınnovatsııalyq tehnologııalardy engizý úshin eksperımentaldy quqyqtyq rejımder qarastyrylady. Bul baılanys, tsıfrlyq jeliler, jasandy ıntellekt, robottyq júıeler jáne avtonomdy kólik sııaqty salalardy qamtıdy.