Ósimdikten jasalǵan dárilerdiń aǵzaǵa keltirer zııany kóp - ǵalymdar
ASTANA. QazAqparat - Amerıkalyq ǵalymdar shópten jasalǵan dáriler densaýlyqqa jahandyq turǵydan qater tóndiredi jáne olardyń tıimdiligi men toksıkalyq áserin keń aýqymda tekserýge qajet dep sanaıdy. Osyndaı tujyrym EMBO reports jýrnalynda jarııa etildi.
Beılor kolledjiniń medıtsına jáne ımmýnologııa professory Donald Markýs (Donald Marcus) jáne Stoýnı-Brýk ýnıversıtetiniń farmakologııa professory Artýr Grollmen (Arthur Grollman) jaqynda júrgizilgen epıdemıologııalyq zertteý qorytyndysyn mysal retinde keltiredi, onda kırkazon (Aristolochia) tuqymdy ósimdiktiń kantserogendigi anyqtalǵan. Bul ósimdik dástúrli halyq medıtsınasynda myńdaǵan jyldardan beri qoldanylyp keledi. Tek qana Taıvanda 1997-2003 jyldarda osy dári quramyna enetin preparattardy segiz mıllıonǵa jýyq adam paıdalanǵan.
Turǵyndardyń 5 paıyzynda genetıkalyq jaǵynan kırkazonnyń toksıkalyq áserine beıim. Saldarynan bul patsıentterde ınterstıtsıaldyq nefrıt (búırektiń biriktirýshi tini qabynady), búırek jetispeýshiligi asqynady jáne nesep joldarynda qaterli jańa isikter paıda bolady. Sonymen birge, qosymsha zertteý kırkazondy qabyldaǵandarda baýyr ragi paıda bolatynyn anyqtaǵan.
Ǵalymdardyń keltirgen derekterinde, kóptegen shópten jasalǵan dáriler saldary aýyr keri áser týdyratyny keltirilgen. Bul dárilik ósimdikterdi kóp paıdalanatyn Azııa men Afrıka elderinde jıi kezesedi. Alaıda buǵan qatysty tolyqqandy statıstıka júrgizilmeıdi.
Zertteý avtorlary dúnıejúzindegi densaýlyq saqtaý júıesiniń ókilderine shópten jasalǵan dárilerdiń qysqa merzimdi jáne uzaq merzimdi toksıkalyq áserin, sondaı-aq olardyń tıimdiligin zerttep otyrýdy usynady.