Orynbek Joldybaıdyń «Akademık Rahmanqul Berdibaı zertteýlerindegi túrikshildik saryndary» kitaby jaryqqa shyqty
ASTANA. 4 aqpan. QazAqparat - Almaty qalasyndaǵy «Baspalar Úıi» fılologııa ǵylymdarynyń kandıdaty Orynbek Joldybaıdyń «Akademık Rahmanqul Berdibaı zertteýlerindegi túrikshildik saryndary» kitabyn jaryqqa shyǵardy.
Belgili jýrnalıst, aýdarmashy, birneshe kitaptardyń avtory, fılologııa ǵylymdarynyń kandıdaty, mádenıet qaıratkeri Orynbek Joldybaı bul eńbeginde ult janashyry, kórnekti ǵalym, akademık Rahmanqul Berdibaıdyń san salaly shyǵarmashylyǵynyń bir ǵana baǵytyn - ǵalymnyń túrki halyqtary ádebıetiniń ejelgi dáýirden bastaý alatyn sabaqtastyǵy, qanattastyǵy, saryndastyǵy jan-jaqty zertteletin shyǵarmalaryn taldaýǵa basa nazar aýdarǵan.
Avtor kirispe sózinde buryn tereń zerttelmegen ǵalym Rahmanqul Berdibaı zertteýlerindegi qazaq-túrki ádebı baılanystary men onyń shyǵarmashylyq ereksheligi saralanǵanyn, nátıjesinde naqty ǵylymı tujyrymdar jasaýǵa talpynys jasalǵanyn jazady. Ǵalymnyń ádebı-estetıkalyq izdenisteriniń baǵyt-baǵdary, kórkemdik deńgeıi aıqyndalǵan.
«Qazaq-túrki ádebı baılanystarynyń qomaqty júgin arqalaǵan, talantty, daryndy shoǵyrdyń bel ortasynda akademık Rahmanqul Berdibaıdyń atalýy zańdy qubylys. Onyń basty sebebi - ǵalymnyń qazaq-túrki ádebı baılanystaryna arnalǵan ǵylymı eńbekteriniń oq boıy ozyq kórinetindiginde»,- deıdi O.Joldybaı.
Kitap avtory ǵalymnyń eseli eńbek jolyna jan-jaqty toqtalǵan. Ádebıet maıdanyna ótken ǵasyrdyń elýinshi jyldary aralasyp, syn salasyn órkendetýge súbeli úles qosqan, ásirese, qazaq romanynyń qalyptasý, damý joldaryn zertteýde sony serpin tanytqan, qazaq folkloryna jańasha kózqaraspen qaraýdyń tyń úlgisin kórsetken irgeli ǵalym Rahmanqul Berdibaı ádebıetshilik ónerdi qoǵam isine belsene aralasýmen, kóp adam tiliniń ushynda tursa da aıta almaıtyn ultqa, onyń ósip-órkendeýine qatysty zárý máselelerdi qalam ushyna alýmen tyǵyz ushtastyra bildi.
R.Berdibaıdyń qaıratkerligi týraly aqyn Muzafar Álimbaev: «Qazaq ultynyń, qala berdi barsha túrik jurtynyń sózin sóıleıtin hám ony basqalarǵa da tyńdata biletin «sárýarlyqqa» jetýge deıin ǵalym ómirdiń uzaq ta kúrdeli soqpaqtarynan ótti» degen.
Jalpy, R.Berdibaı qalamynan qazaq-túrki ádebı baılanystaryna qatysty onnan astam ǵylymı-tanymdyq kitaptar, eki júzge tarta ǵylymı maqalalar dúnıege kelipti. Ǵalymnyń salystyrmaly ádebıettaný ǵylymynda tanymal bolǵandyǵy da osy dúnıelerdiń arqasy. Sanymen de, sapasymen de oqyrmanyn eleń etkizgen bul ádebı-estetıkalyq týyndylar ádebıettaný ǵylymynda óz ornyn tapty.
Bul kitap Qazaqstan Respýblıkasy Baılanys jáne aqparat mınıstrligi Aqparat jáne muraǵat komıtetiniń «Ádebıettiń áleýmettik mańyzdy túrlerin basyp shyǵarý» baǵdarlamasy boıynsha shyǵarylǵan. 10 baspa tabaqtan turatyn kitaptyń taralymy 2 myń dana.
