Orta dáliz: Eýropa men Azııany baılanystyratyn kópir

ASTANA. KAZINFORM — Sońǵy 7 jylda Transkaspıı halyqaralyq kólik baǵyty (THKB) boıynsha tasymal kólemi 5 esege ósip, jylyna 0,8 mln tonnadan 4,5 mln tonnaǵa deıin ulǵaıdy. Kólik mınıstrligi taratqan aqparatqa qaraǵanda, keıingi jyldardaǵy ósim «Orta dálizdiń» jahandyq logıstıkadaǵy rólin aıtarlyqtaı arttyryp otyr.

Sonymen qatar konteınerlik tasymaldarda edáýir ósim bar. 2025 jyldyń qorytyndysy boıynsha atalǵan baǵyt arqyly shamamen 77 myń JFE tasymaldanǵan. 2029 jylǵa qaraı bul kórsetkishti 300 myń JFE-ge jetkizý josparlanǵan.

— Búginde THKB Qytaıdy, Qazaqstandy, Kavkaz elderin, Túrkııany jáne Eýropa naryqtaryn baılanystyratyn qalyptasqan mýltımodaldy kólik arterııasyna aınaldy. Tasymal kóleminiń artýy tek ınfraqurylymdy keńeıtýdiń ǵana emes, sonymen qatar marshrýtqa qatysýshy elder men kólik operatorlary arasyndaǵy strategııalyq áriptestiktiń damýynyń nátıjesi, — delingen Kólik mınıstrliginiń aqparatynda.

Vedomstvonyń málimetinshe, ósimniń negizgi faktorlary:

• halyqaralyq tasymaldar úshin qolaıly jaǵdaı jasaý, sonyń ishinde kedendik rásimderdi jeńildetý;
• jetkizý merzimderin qysqartý esebinen marshrýttyń básekege qabilettiligin arttyrý (merzimder 28-32 kúnnen 13-17 kúnge deıin qysqardy);
• logıstıkalyq operatsııalardyń senimdiligi men ashyqtyǵyn qamtamasyz etetin «bir tereze» qaǵıdaty boıynsha júk tasymalyna suranystyń artýy.

— Bul baǵyttaǵy jumystar 2022 jyly Aqtaý qalasynda jáne 2025 jyly Almaty qalasynda qabyldanǵan THKB boıyndaǵy «tar jerlerdi» joıý jónindegi Qazaqstan, Ázerbaıjan jáne Grýzııanyń birlesken jol kartalary aıasynda jalǵasady, — dep habarlady Kólik mınıstrliginen.

Buǵan qosa, temirjol jáne port ınfraqurylymyn jańǵyrtý sheńberinde Quryq porty akvatorııasynda sý túbin tereńdetý jumystary aıaqtaldy. Bıyl osyndaı jumystardy Aqtaý portynda júrgizý josparlanǵan. Sondaı-aq Quryq portynda BAÁ-niń «Abu Dhabi Ports Group» kompanııasymen birlesip qýattylyǵy 5 mln tonna bolatyn «Sarja» kópfýnktsıonaldy termınalynyń qurylysy júrgizilip jatyr.

Sonymen qatar, Kólik mınıstrliginiń dereginshe, Aqtaý portynda konteınerlik habtyń qurylysy aıaqtalyp, Quryq portynyń № 1 aılaǵyndaǵy kóterme-ótpeli kópir jańǵyrtylǵan. Grýzııanyń Potı portynda qýattylyǵy 120 myń JFE bolatyn qazaqstandyq termınal iske qosyldy.

Eýropalyq odaq Aqtaý portyndaǵy № 3 jáne № 12 aılaqtardy qaıta jańǵyrtý jobasyna grant bólýde. Qarajat qolaısyz aýa raıy jaǵdaılarynda teńiz porttarynyń úzdiksiz jumysyn qamtamasyz etý úshin, sonyń ishinde jelge tózimdi STS-krandaryn qosa alǵanda, tıeý-túsirý tehnıkasyn satyp alýǵa baǵyttalady.

— Saýda flotyn damytý aıasynda Baku Shipyard keme jasaý zaýytynda eki konteıner tasymaldaýshy kemege tapsyrys berildi. Olardyń qurylysy 2027 jyly aıaqtalady. Sol jyly taǵy alty ámbebap qurǵaq júk kemesin jetkizý josparlanyp otyr. Temirjol salasynda uzyndyǵy 2 myń km-den asatyn ınfraqurylymdy jańǵyrtý jumystary júrgizilýde. 2025 jyly jalpy uzyndyǵy 911 km bolatyn jobalar aıaqtaldy. Olardyń ishinde Dostyq-Moıynty ýchaskesinde ekinshi joldardy salý (836 km) jáne Almaty stansasynyń aınalma temirjol jelisi (75 km) bar. Bul ýchaskeler THKB baǵytynyń quramyna kiredi, delingen vedomstvonyń habarlamasynda.

Búginde THKB jahandyq logıstıkalyq jeliniń mańyzdy bóligi, Eýropa men Azııany baılanystyratyn kópir retinde tanylyp úlgerdi. Marshrýtqa qatysýshy elder onyń damýyn jalǵastyrý, halyqaralyq júk jóneltýshiler úshin tartymdylyǵyn arttyrý jáne ótkizý qabiletin ulǵaıtý baǵytyndaǵy birlesken jumysty jalǵastyryp keledi. Osylaısha, THKB-nyń ınstıtýtsıonaldyq mártebesin arttyrý maqsatynda Ázerbaıjanmen THKB-ny damytý jónindegi úkimetaralyq yntymaqtastyq týraly kelisimniń jobasy ázirlengen. Qujatqa jaqyn arada qol qoıylmaq.

Aıta keteıik, buǵan deıin Qazaqstan men Vetnam «Orta dáliz» arqyly júk tasymalyn jedeldetýdi josparlap otyrǵanyn jazǵan edik.