Ormýz buǵazyndaǵy irkilis: jahandyq suıytylǵan gaz jetkizilimi 1,5 mln tonnaǵa azaıdy
ASTANA. KAZINFORM — Ormýz buǵazyndaǵy jetkizilimdegi irkilis álemdik suıytylǵan tabıǵı gaz usynysyn aptasyna 1,5 mln tonnaǵa qysqartyp otyr, dep habarlaıdy Anadoly.
Álemdik suıytylǵan tabıǵı gaz naryǵy Qatar men Birikken Arab Ámirlikterindegi óndiristik qýattardyń toqtaýyna baılanysty aptasyna shamamen 1,5 mln tonna kóleminde shyǵynǵa ushyrap otyr. Bul eki el — álemdegi eń iri suıytylǵan tabıǵı gaz jetkizýshilerdiń qatarynda.
Eger Ormýz buǵazyndaǵy jetkizilimdegi irkilister jalǵasa berse, usynysqa túsetin qysym odan ári kúsheıip, naryqtaǵy baǵanyń ósýine ákelýi múmkin.
Taıaý Shyǵystaǵy qaqtyǵystyń ýshyǵýy AQSh pen Izraıl tarapynan Iranǵa jasalǵan soqqylar jáne Irannyń jaýap áreketteri sondaı-aq Ormýz buǵazyndaǵy keme qatynasynyń buzylýy jahandyq suıytylǵan tabıǵı gaz naryǵynda tarıhtaǵy eń iri usynystarynyń birin týyndatty.
Shotlandııada ornalasqan Wood Mackenzie zertteý-konsaltıng kompanııasynyń dereginshe, daǵdarys bastalǵaly beri apta saıyn shamamen 1,5 mln tonna (2,2 mlrd tekshe metr) suıytylǵan tabıǵı gaz álemdik naryqqa jetkizilmeı otyr.
Qaqtyǵystyń alǵashqy aptasynda Irannyń jaýap soqqylary saldarynan Qatardaǵy Ras Laffan zaýytynda óndiris toqtaǵan. Onyń jyldyq qýaty — 80 mln tonna suıytylǵan tabıǵı gaz.
Sondaı-aq BAÁ-degi Das aralyndaǵy 4,6 mln tonnalyq nysandar da jumysty toqtatty.
Álemdegi iri jetkizýshilerdiń biri QatarEnergy fors-major jarııalap, óndiristi ýaqytsha toqtatqan.
19 kúndik qaqtyǵys ishinde álemdik naryqqa shamamen 4 mln tonna suıytylǵan tabıǵı gaz jetkizilmegeni eseptelgen. Bul ásirese Qatar men BAÁ sekildi negizgi óndirýshi elderdiń Ormýz buǵazy arqyly tasymalyn toqtatýymen baılanysty.
AQSh pen Izraıldiń soǵystyń aıaqtalý merzimine qatysty qarama-qaıshy málimdemeleri, Iran men qarsy taraptardyń jalǵasyp jatqan soqqylary jáne energetıkalyq ınfraqurylymǵa jasalyp jatqan shabýyldar jaǵdaıdy odan ári kúrdelendirip, jetkizilimge qatysty boljam jasaýdy qıyndatyp otyr.
Daǵdarys uzaqqa sozylǵan jaǵdaıda Qatarǵa óndiristi tolyq qalpyna keltirý úshin birneshe apta qajet bolýy múmkin. Eldiń jahandyq suıytylǵan tabıǵı gaz óndirisindegi úlesi shamamen 20%.
Bul jaǵdaı Eýropa men Azııadaǵy gaz naryǵyna aıtarlyqtaı áser etip otyr. Eýropadaǵy tabıǵı gaz baǵasy soǵysqa deıingi deńgeımen salystyrǵanda áli de joǵary.
Nıderlandtaǵy TTF habynda sáýir aıyna arnalǵan fıýcherster 27 aqpanda 31 eýro/MVtsaǵ deńgeıinde bolǵan. Qaqtyǵystyń ekinshi aptasynda baǵa 56,4 eýroǵa deıin kóterilip, qazir shamamen 52 eýro deńgeıinde saqtalyp otyr.
ICIS kompanııasynyń jahandyq gaz jónindegi bas sarapshysy Aleks Shıý Qatar men BAÁ-niń birlesken óndiristik qýaty shamamen 85 mln tonna ekenin atap ótti. Onyń aıtýynsha, bul kólem ýaqytsha toqtap qalsa, aıtarlyqtaı tapshylyq qalyptasady.
Sarapshylar Japonııa men Ońtústik Koreıanyń spot naryqtan suıytylǵan tabıǵı gaz satyp alýdy kúsheıtýi múmkin ekenin aıtady. Al Qytaı men Úndistan suranysty qysqartýǵa barýy yqtımal.
Eýropa bolsa, negizinen AQSh jetkizilimderi arqyly tapshylyqtyń ornyn toltyrýǵa tyrysady. Qoımalardaǵy qor deńgeıi tómen bolǵanymen, sáýirden bastap tolyqtyrý protsesi jedeldeýi múmkin.
2022 jyldan keıin suıytylǵan tabıǵı gaz óndirýshi elderdiń naryqtaǵy yqpaly aıtarlyqtaı kúsheıgen. Sarapshylar qazirgi daǵdarys AQSh-tyń óndiristik qýatyn odan ári arttyrýǵa túrtki bolýy múmkin ekenin aıtady.
Aıta ketelik Taıaý Shyǵystaǵy qaqtyǵys saldarynan gaz baǵasy kúrt óskeni týraly jazǵan edik.
