Oralda áleýmettik saıasattaǵy genderlik máselelerge arnalǵan semınar-trenıng ótti

Semınar-trenıngtiń maqsaty - áleýmettik saıasatty jáne jergilikti ózin-ózi basqarý organdarynyń jumystaryn jetildirýde genderlik aspektilerdi qoldanýdyń keshendi tásilderin úıretý. Semınar-trenıngke ár túrli deńgeıdegi máslıhat depýtattary jáne aýyldyq okrýg ákimderi men aýdan ákimderiniń orynbasarlary qatysty. Bilikti táýelsiz sarapshylar men konsýltanttar semınardyń bapkerleri boldy.

Semınar-trenıngke Ulttyq komıssııa tóraıymynyń orynbasarlary Elena Tarasenko jáne Lıazzat Súleımen, sonymen qatar Astanadaǵy EQYU baǵdarlamalar ofısi Adamı ólshem bóliminiń meńgerýshisi Izabela Hartman qatysty.

Semınar-trenıngtiń ashylýynda E.Tarasenko táýelsizdiktiń shırek ǵasyrlyq tarıhynda elimiz aıtarlyqtaı nátıjelerge jetkenin, sonyń ishinde demokratııalyq qoǵamnyń qurylýy jáne genderlik teńdik máseleleriniń ilgerileýi bar ekenin atap ótti. Osy kezeń ishinde Qazaqstan BUU-nyń genderlik saıasat salasyndaǵy negiz qalaýshy qujattaryna qosyldy.

Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti Nursultan Nazarbaevtyń Jarlyǵymen Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy 2030 jylǵa deıingi otbasylyq jáne genderlik saıasat tujyrymdamasy bekitildi (2016 j.6.12 №384). Tujyrymdama «Qazaqstan-2050» strategııasymen, 5 ınstıtýtsıonaldyq reformalarmen, sonymen qatar Birikken Ulttar Uıymynyń (budan ári - BUU) turaqty damý maqsattarymen úılesim tapqan. Tujyrymdamada 2030 jylǵa deıingi jetý kerekti nysanaly ındıkatorlar naqty anyqtalǵan.

E.Tarasenko jergilikti ózin-ózi basqarý máselelerindegi keshendi genderlik tásildiń prıntsıpterin saqtaýdyń mańyzdylyǵyn erekshe qóńil aýdardy. Sol úshin áıelderdi elimizdiń barlyq qoǵamdyq-saıası jáne ekonomıkalyq salalaryna barynsha tartý qajet. Sebebi, áıelder el halqynyń jartysyn quraıdy, al olardyń memlekettik qyzmettegi úlesi jartysynan asady. Semınarda tanymal halyqaralyq táýelsiz sarapshylar jáne keńesshiler trener boldy.

Dúnıejúzilik ekonomıkalyq forýmnyń kórsetkishteri boıynsha 2016 jyly Parlament Májilisindegi áıelderdiń qatysý deńgeıi boıynsha Qazaqstan 144 memlekettiń arasynda 48 orynǵa ıe boldy. Qazaqstandyq áıelderdiń shaǵyn jáne orta bıznes (ShOB) sektoryndaǵy úlesi 50 % quraıdy, qoldanystaǵy ShOB sýbektilerin 44 % áıelder basqarady, olar Qazaqstandaǵy ShOB sektoryndaǵy barlyq jumys oryndarynyń 31 %-yn qamtamasyz etip otyr.

Semınar aıasyndaǵy sapar kezinde Ulttyq komıssııa basshylary oblys ákimi Altaaı Kólginovpen kezdesti. Kásipker - áıelder basqaratyn bıznes nysandary -  nan ónimderin shyǵaratyn «Balzııa» JShS-niń jáne qurylyspen, qurylys materıaldaryn shyǵarýmen aınalysatyn «Otdelstroı» JShS-niń eńbek ujymdarymen júzdesti.

Sondaı-aq Ulttyq komıssııa basshylary oblys ákimi janyndaǵy áıelder isteri jáne otbasylyq-demografııalyq saıasat jónindegi komıssııanyń kóshpeli otyrysyna qatysty, onda áıelderdi mansaptyq ilgeriletý barysynda teń quqyqtaryn qamtamasyz etý máseleleri boıynsha Memlekettik qyzmet isteri jáne sybaılas jemqorlyqqa qarsy is-qımyl agenttigi Batys Qazaqstan oblysy boıynsha departamenti, óńirdegi otbasylyq jáne genderlik saıasat tujyrymdamasyn júzege asyrý týraly oblystyq ishki saıasat basqarmasy basshylarynyń aqparaty tyńdaldy.

Otyrysta L.Súleımen Batys Qazaqstan oblysynda áıelderdiń máslıhat saılaýyna qatysýynyń joǵary deńgeıin atap ótti. Jalpy alǵanda, oblys boıynsha áıelderdiń máslıhattardaǵy úlesi 26%-dy quraıdy, al Aqjaıyq pen Bórli aýdandarynda bul kórsetkish 46 % jáne 38 %-dan joǵary. Sonymen qatar Oral qalalyq máslıhatyna áıelderdiń saılaný boıynsha belsendiligin arttyrý qajet (20 %).   

Sondaı-aq, L.J.Súleımen Elbasynyń baǵdarlamalyq maqalasynyń negizinde qoǵamnyń rýhanı-adamgershilik jańǵyrýynyń negizgi baǵyttary belgilengenin atap ótti. «Búgingi kúni elimizde otbasylyq dástúrler qoǵamdaǵy joǵary moraldyq qundylyqtardyń saqtalýyna sebep bolýda. Atap aıtqanda, tek qana otbasynyń emes, Qazaqstannyń turaqtylyǵy men damýynyń syry osynda».