Oljas Bektenov sharýalarmen kezdesti
ASTANA. KAZINFORM – Premer-mınıstr Oljas Bektenov Soltústik Qazaqstan oblysyna jumys sapary aıasynda Prezıdenttiń agroónerkásip keshenin damytý, aýyl sharýashylyǵynyń ónimdiligin arttyrý jáne otandyq ónimdi tereń óńdeý jónindegi tapsyrmalarynyń oryndalý barysyn tekserdi. Atap aıtqanda, «Atameken-Agro-Korneevka» JShS tsıfrlyq sút-taýar fermasy, «Qyzyljar Jem» JShS sharýashylyǵy jáne «Eurasian milk» JShS sút óńdeý zaýytyna bardy. Bul týraly Úkimettiń baspasóz qyzmeti habarlady.
Búginde Soltústik Qazaqstan oblysy sharýashylyqtar arasynda sút óndirý kólemi boıynsha ekinshi orynda tur jáne elimizdegi sút óńdeý kóleminiń shamamen 1/6 bóligin qamtamasyz etedi.
Esil aýdany Korneevka aýylynda Oljas Bektenov «Atameken-Agro-Korneevka» JShS zamanaýı tsıfrlyq sút-taýar fermasynyń jumysymen tanysty. Kásiporyn dırektory Aleksandr Fadeevtiń aıtýynsha, fermada 2,5 myń sútti iri qara mal, onyń ishinde 1,3 myńnan astam sıyr bar. Golshtın-frız tuqymdy mal Majarstan, Germanııa, Danııa jáne Nıderlandtan ákelingen. Qazaqstannyń qysyna beıimdelgen Germanııadan ákelingen alǵashqy 300 bas mal bıyl kúzde aýyl sharýashylyǵy taýaryn óndirýshilerge ótkiziledi.
Oljas Bektenov Westfalia kompanııasynyń 40 basqa arnalǵan avtomattandyrylǵan saýý zalyn, sondaı-aq tabyn men óndiris protsesterin basqarýdyń tsıfrlyq júıelerin kórdi. Fermada saýylǵan sút kóleminiń avtomattandyrylǵan esebin júrgizýge, jabdyq jumysyn qadaǵalaýǵa, janýarlardyń jaǵdaıyn, olardyń belsendiligi men ónimdiligin baqylaýǵa múmkindik beretin DairyPlan jáne CowScout sheshimderi qoldanylady. 2025 jyldyń qorytyndysy boıynsha ferma shamamen 11 myń tonna sút óndirdi. Jyl basynan beri óndiris kólemi shamamen 3 myń tonna boldy.
Soltústik Qazaqstan oblysy ákiminiń birinshi orynbasary Marat Tasmaǵanbetov Mal sharýashylyǵyn damytýdyń keshendi josparyn júzege asyrý týraly baıandady. Óńirde 118 sút-taýar fermasy, 9 qus fabrıkasy jumys isteıdi, onyń ishinde qýattylyǵy jylyna 600 mln jumyrtqadan asatyn 6 jumyrtqa baǵyty bar. 2025 jyldyń qorytyndysy boıynsha mal sharýashylyǵy jalpy óniminiń kólemi 6% ósimmen 208 mlrd teńge boldy. Et óndirisi 82 myń tonnaǵa, sút 382 myń tonnaǵa, jumyrtqa 631 mln danaǵa jetti.
Premer-mınıstr Memleket basshysy sharýalardy qoldaý sharalaryna erekshe kóńil bóletinin atap ótti. Sút-taýar fermalaryn damytý Prezıdenttiń AÓK-degi óńdelgen ónim úlesin 70%-ǵa jetkizý jónindegi naqty mindetine sáıkes keledi. Mundaı jobalar azyq-túlik qaýipsizdigin nyǵaıtady, qaıta óńdeý úshin shıkizat bazasyn keńeıtedi ári aýyldyq jerlerde turaqty jumyspen qamtý isin qalyptastyrady.
Oljas Bektenov oblys basshylyǵy men Aýyl sharýashylyǵy mınıstrliginiń nazaryn veterınarııalyq qaýipsizdik máselesine erekshe aýdardy. Memleket basshysynyń tapsyrmasyna sáıkes, 2024 jyldan beri veterınarııa salasy keıingi 14 jylda alǵash ret júıeli damýǵa qajetti qarjy aldy. Sońǵy eki jylda respýblıka boıynsha jalpy quny 9,1 mlrd teńge bolatyn 600-ge jýyq veterınarlyq nysan salyndy.
– Búgingi tańda epızootııalyq jaǵdaı qolaıly bolyp otyr. Sońǵy úsh jylda bizdiń óńirde brýtsellez 12 ese azaıdy, qolaısyz pýnktter 7 pýnktke tómendedi degen uıǵarym aldyq. Aýrýdyń kúrt órshý oshaǵy qysqardy. Bul úshin barlyq jaǵdaı jasalǵan, bıyl respýblıkalyq bıýdjetten 57 veterınarııalyq pýnkt pen 2 veterınarııalyq stansa salýǵa 1,8 mlrd teńge bólindi. Veterınarııalyq pýnktterdiń qurylysy jeke qosalqy sharýashylyqtar úshin veterınarııalyq saýlyqty saqtaýǵa eleýli qoldaý bolmaq, olarda veterınarııalyq manıpýlıatsııalardyń barlyq spektri júrgiziledi, - dep baıandady Marat Tasmaǵanbetov.
Aaıta keteıik, elimizde jylyna barlyǵy shamamen 1 mln tonna sút óndiretin 373 sút-taýar fermasy jumys isteıdi. Memleket basshysynyń Qazaqstan halqyna Joldaýynda bergen tapsyrmasyn oryndaý úshin jylyna shamamen 600 myń tonna sút óndiretin 116 zamanaýı sút-taýar fermasyn salý josparlanǵan. Qazirdiń ózinde 71 ferma paıdalanýǵa berildi. Osy jyldyń sońyna deıin taǵy 19 fermanyń qurylysyn aıaqtaý josparlanyp otyr.
Soltústik Qazaqstan sút klasterin damytýda kósh bastap turǵanyn jazǵan edik.
