Oljas Bektenov «Alataý» AEA-daǵy joǵary tehnologııalyq óndiristerdi damytý barysyn tekserdi
ASTANA. KAZINFORM — Oljas Bektenov Prezıdenttiń «Alataý» ITP» AEA aýmaǵyndaǵy joǵary tehnologııalyq óndiristerdi damytý jónindegi tapsyrmalarynyń oryndalý barysyn tekserdi, dep habarlaıdy Úkimettiń baspasóz qyzmeti.
Premer-mınıstr Oljas Bektenov Memleket basshysynyń «Jasandy ıntellekt dáýirindegi Qazaqstan: ózekti máseleler jáne ony túbegeıli tsıfrlyq ózgerister arqyly sheshý» atty Qazaqstan halqyna Joldaýynda bergen arnaıy ekonomıkalyq aımaqtardy, ındýstrııalyq aımaqtardy damytý jáne olardyń qyzmetiniń tıimdiligin arttyrý esebinen óńirlerdiń ónerkásiptik áleýetin arttyrý jónindegi tapsyrmalarynyń oryndalý barysyn tekserdi.
Almatyda «Alataý» ınnovatsııalyq tehnologııalar parki» arnaıy ekonomıkalyq aımaǵyn aralaý barysynda Úkimet basshysy joǵary tehnologııalyq óndiristerdi damytý, lokalızatsııalardy tereńdetý jáne AEA ınfraqurylymyn keńeıtý maqsatynda júrgizilip jatqan ınfraqurylym qurý jumystarymen tanysty.
Arnaıy ekonomıkalyq aımaqty ınfraqurylym jaǵynan qamtamasyz etý jónindegi josparlar týraly Almaty qalasy ákiminiń orynbasary Oljas Smaǵulov baıandady. «Alataý» ınnovatsııalyq tehnologııalar parki» AEA joǵary tehnologııalyq óndiristerge jáne R& D-ge arnalǵan alań retinde damyp keledi. Onyń qatysýshylarynyń sany — 203 kompanııa. Jumys istep bastaǵan ýaqyttan beri rezıdentter shamamen 399 mlrd teńge ınvestıtsııa salǵan, 7,2 myń turaqty jumys orny qurylyp, 1 trln teńge somasynda ónim óndirilgen jáne qyzmetter kórsetilgen. Búgingi tańda AEA aýmaǵynda quny 265 mlrd teńge bolatyn 1000 jumys orny bar 24 joba júzege asyrylyp jatyr, sonyń ishinde 2025 jyly 355 jumys orny qurylǵan 19 mlrd teńgelik 6 joba iske qosyldy.
Almaty qalasy ákimdiginiń derekteri boıynsha AEA aýmaǵy is júzinde 94% tolǵan, bos ýchaskeler 7,7 ga quraıdy, biraq jumys isteý merzimi 2027 jyldyń aıaǵymen shektelip otyr, bul kapıtaldy kóp qajet etetin jáne uzaq merzimdi jobalardy júzege asyrýdy qıyndatady jáne ınvestorlar úshin tartymdylyqty tómendetedi. Osyǵan baılanysty, ósý qarqynyn saqtaý jáne josparlanǵan bastamalardy júzege asyrý úshin Premer-mınıstr AEA-nyń paıdalaný merzimin uzartýdy jáne onyń aýmaǵyn keńeıtýdi, sondaı-aq jańa joǵary tehnologııalyq óndiristerdi ártaraptandyrý jáne iske qosý jónindegi mindetterdi eskere otyryp, ruqsat etilgen qyzmet túrleriniń tizbesin tolyqtyrýdy tapsyrdy.
Premer-mınıstr Oljas Bektenov ınvestıtsııalyq tartymdylyqtyń negizgi faktory retinde AEA men ınfraqurylymdyq daıyndyqty odan ári damytýdyń mańyzdylyǵyn atap ótti. Bul jumysty elimizdiń barlyq óńirinde júzege asyrý qajet. Bul maqsatta Úkimet bolashaq ınvestıtsııalyq jobalar úshin ınfraqurylymdardy jańa sapada jaqsartý jóninde sharalar qabyldaýda. Ákimdikter osy baǵytqa jekemenshik ınvestıtsııalardy tartý boıynsha jumysty jandandyrýy tıis.
Prezıdent jarııalaǵan Tsıfrlandyrý jáne jasandy ıntellekt jylynda joǵary tehnologııalyq jobalardy iske qosý úshin jaǵdaı jasaý qajet. Buǵan qosalqy stantsııalar men kólik jelilerin qosa alǵanda, qosymsha ınfraqurylym qurý kiredi.
— «Alataý» ınnovatsııalyq tehnologııalar parki» AEA búginde tehnologııalyq alań retinde jumys istep tur. Biraq ınvestıtsııalyq suranystyń joǵary ekenin eskere otyryp, aımaqty odan ári damytý qajet. Ákimdik Arnaıy ekonomıkalyq aımaqtyń ákimshiligimen birlesip respýblıkalyq bıýdjetke táýeldilikti azaıtý úshin, bıýdjetten tys qarajattar tartyp, halyqaralyq qarjy uıymdarymen yntymaqtastyq ornatýy tıis, — dep atap ótti Premer-mınıstr.
«Alataý» ınnovatsııalyq tehnologııalar parki» AEA aýmaǵynda ornalasqan NERO Group óndiristik alańynyń bazasynda Premer-mınıstrge eseptegish quraldarynyń otandyq óndirisin damytý týraly baıandaldy.
Búgingi tańda kásiporynnyń óndiristik jelisine jylý, sý, elektr energııasy men gazdy esepke alý júıeleri men quraldary kiredi. Jobanyń quny — 1,5 mlrd teńge, qýattylyǵy — jylyna 10 myń birlikten asady. 65 jumys orny ashyldy, qyzmetkerlerdiń jalpy sany — 150 adam. Kompanııa óndiristik jáne ınjenerlik quzyretterdi, sonyń ishinde býhgalterlik esep pen monıtorıng júıelerine arnalǵan baǵdarlamalyq jasaqtamany biriktiredi.
NERO Group quryltaıshysy Erlan Nábıev jalpy quny shamamen 44,8 mlrd teńgeni quraıtyn 2025-2027 jyldarǵa arnalǵan joǵary tehnologııalyq óndiristerdi lokalızatsııalaýdyń keshendi jobasyn usyndy. Bastama 650-den astam jumys ornyn ashýdy, óndiristik alańdardy 21 068 sharshy metrge deıin keńeıtýdi jáne kabeldik ónimder men komponentter óndirisin, gaz esepteý qurylǵylaryn shyǵarýdy keńeıtýdi, sondaı-aq pılotsyz júıeler men robototehnıka shyǵarýdy qosa alǵanda, jańa baǵyttardy iske qosýdy kózdeıdi. Joba ınjener kadrlardy daıarlaýdy kózdeıdi: bakalavrıat baǵdarlamalary boıynsha jylyna 60 adam jáne biliktilikti arttyrý baǵdarlamalary boıynsha 200 adamǵa deıin.
Sondaı-aq bilim berýdi, ǵylym men óndiristi ıntegratsııalaýdy, dýaldy bilim berýdi engizýdi jáne ınjener mamandardy daıarlaýdy kózdeıtin AEjBÝ men TKSh Qazortalyǵynyń qatysýymen Smart Energy ǵylymı-bilim berý klasteriniń jobasy tanystyryldy.
UBTECH Robotics (Qytaı) kompanııasymen birlesip JI bazasynda bilim berý jáne servıstik robottar óndirisin lokalızatsııalaý jobasyn júzege asyrý josparlanyp otyr. Osy baǵyt boıynsha suranys qalyptasyp, AI-zerthanalardy engizýge ofteık-kelisimsharttar jasaldy. Qýaty — jylyna shamamen 25 myń jıyntyq. Keıinnen ulǵaıta otyryp, 80 jumys ornyn ashý kózdelip otyr.
Budan bólek, Premer-mınıstrge jylýmen jabdyqtaýdy baqylaý úshin kompanııanyń tsıfrlyq sheshimi usynyldy. Júıe avtomatty túrde úıdegi esep toraptarynan kórsetkishterdi jınaıdy jáne olardy «baǵdarsham» analıtıkasy bar veb-kartada kórsetedi: jylynbaý nemese qyzyp ketý, jylýdy tutyný jáne ystyq sý shyǵyny boıynsha aýytqýlar bar jerde. Bul dıspetcherlik qyzmetter men tabıǵı monopolııalar sýbektilerine problemalyq meken jaılardy tezirek anyqtaýǵa jáne jedel áreket etýge múmkindik beredi. Sheshim Qaraǵandy, Sátbaev jáne Jezqazǵanda engizildi. Erlan Nábıev bastamany keńeıtýdiń jáne ony tabıǵı monopolııalar sýbektileri úshin jylýmen jabdyqtaý sapasyn baqylaýdyń mindetti tsıfrlyq kontýry retinde bekitýdiń mańyzdylyǵyn atap ótti.
Budan buryn Bektenov Almaty oblysyndaǵy Alataý qalasynyń ınvestıtsııalyq damý barysymen tanysqanyn jazǵan edik.