OQO-da tut aǵashy arqyly jibek mata óndirý isi qolǵa alyndy
ShYMKENT. QazAqparat - Ońtústik Qazaqstan oblysy Báıdibek aýdanynda tut aǵashyn otyrǵyzyp, jibek mata óndirý isi qolǵa alyndy. Tut aǵashynan mata shyǵarýdy ıgergen kásipker Sultanbek Bákirov osy kásibin jergilikti turǵyndarǵa úıretip júr. Bıyldyń ózinde ol 600 adamdy jumyspen qamtýdy josparlap otyr, dep habarlaıdy QazAqparat HAA tilshisi.
Kásipker aýdan basshylyǵymen jasalǵan kelisip, 55 gektar jer alyp, sonyń 20 gektaryna 140 myń túp tut kóshetin otyrǵyzyp, endi jibek óndirýmen aınalysýda. Ár gektardan 50 tonnaǵa deıin japyraq óndiriledi. Japyraǵyn jylyna tórt ret jınaýǵa bolatyn tuttyń bul sortyn qandasymyz shetel ǵalymdarymen birlesip ósirgen. Ósimdikterdi býdandastyrý nátıjesinde mol ónim beretin bul tut aǵashy kóktemgi sýyqqa óte tózimdi. Tut aǵashynyń japyraǵyn qarpyp jeıtin myńdaǵan jibek qurty bastapqyda kishkentaı 40 gramdyq qoraptarǵa salynyp ósiriledi. Usaq jibek qurttarynyń bastapqy salmaǵy 30-40 gramnan aspaıdy. Túlegen saıyn, qabyqtaryn tastap, 70 esege deıin úlkeıedi.
«Tut aǵashyn egý arqyly otbasylyq kásip ashýǵa bolady. Tabıǵaty qolaıly ońtústikte 1 gektar jerge egilgen tut aǵashynan 1 mln. teńgege deıin taza tabys tabýǵa múmkindik mol. Eger oǵan qosa jibek qurtyn ósirip, ónim óndiretin bolsańyz, taǵy 1 mln tenge paıda kórýge bolady. Tek erinbeı eńbek etý kerek. Eger bul ólkede osy kásipti jappaı qolǵa alatyn bolsaq ónimderimizdi Shyǵys Eýropaǵa, Ońtústik Koreıaǵa jáne Qytaıǵa satýǵa bolady. Óıtkeni mundaı taýarǵa atalǵan elderde suranys óte joǵary»,- deıdi Sultanbek Bákirov.
Ázirge kásipker japyraqtyń bir kelisin 20-22 teńgeden qabyldap jatqanyn da jasyrmady. Sol japyraqtarmen qorektengen jibek qurty óńdelmegen jibek shyǵarady. Ony jipke aınaldyryp, toqyma jumystaryn júzege asyryp otyrǵan kásipker óz ónimderin esh qıyndyqsyz saýdaǵa shyǵarýda. Bul kásippen aınalysýshylar sany jyl ótken saıyn artyp otyr.
Aıta keteıik, Qazaqstanda jasalǵan jibekten tigilgen kıimder qazirgi zamannyń kıimderimen de úılesim tapqan. Qanyq tústi, ádemi órnektelgen matalardy kóbinde ulttyq kıimderge jıi paıdalanady.