Nuraı Serikbaı isi: sarapshy-psıholog aıyptalýshy affekt jaǵdaıynda bolmaǵanyn aıtty
ShYMKENT. KAZINFORM – Sot sarapshysy-psıholog Sherhan Aımahanda qylmys jasaǵan sátte fızıologııalyq affekt belgilerin anyqtaǵan joq. Bul týraly Nuraı Serikbaıdyń ólimine qatysty istiń altynshy sot otyrysynda aıtyldy.
Almatydaǵy Sot saraptamalary ınstıtýtynyń bas sarapshy-psıhology Kúlásh Qojamjarova onlaın rejımde jaýap berdi. Komıssııa quramynda ol sottalýshynyń psıhologııalyq jaǵdaıyn zerttep, affekt bolýy múmkin degen nusqany baǵalady.
Mamannyń aıtýynsha, fızıologııalyq affekt úsh kezeńnen turady jáne ár kezeńge tán belgiler bolady. Aımahandy zertteý kezinde osy belgilerdiń qajetti jıyntyǵy anyqtalmaǵan.
– Bul jaǵdaıda olar tolyq kólemde baıqalmady. Emotsııalyq jaǵdaı dınamıkasyna tán ózgerister anyqtalǵan joq. Sondyqtan biz fızıologııalyq affekt bolmaǵan degen qorytyndyǵa keldik, – dep túsindirdi Kúlásh Qojamjarova.
Sarapshy mundaı baǵalaý kezinde eskeriletin belgilerdiń qatarynda qorshaǵan ortany qabyldaýdyń tarylýy, sananyń ózgerýi, árekettiń kenetten jáne ımpýlsıvti bolýy, minez-qulyqty baqylaý qabiletiniń tómendeýi, sondaı-aq emotsııalyq reaktsııadan keıingi jaǵdaı bar ekenin naqtylady.
Sot barysynda sottalýshynyń shabýyl jasalǵan sátti esine túsire almaıtyny týraly málimdemesine de nazar aýdaryldy.
Qojamjarova oqıǵanyń jekelegen sátterin este saqtamaýdyń ózi affekt jaǵdaıyn dáleldemeıtinin túsindirdi. Onyń aıtýynsha, mundaı qorytyndyǵa kelý úshin úsh kezeńniń árqaısysyna tán belgilerdiń barlyǵy anyqtalýy kerek.
– Ol: «Sóıleskenimdi esimde saqtaımyn, qalǵanyn esime túsire almaımyn», – dedi. Ekinshi kezeńdi múldem este saqtamaý affekt dıagnozyn qoıýǵa múmkindik bermeıdi. Qabyldaýdyń tarylýy jáne óz áreketterin baqylaý qabiletiniń tómendeýi sııaqty basqa da belgiler anyqtalýy kerek. Bul jaǵdaıda qajetti belgiler jıyntyǵy anyqtalmady, sondyqtan biz affekt bolmaǵan degen qorytyndyǵa keldik, – dedi sarapshy.
Ol fızıologııalyq affekt qysqa ýaqyt ishinde paıda bolatynyn jáne birneshe sekýndtan birneshe mınýtqa deıin sozylýy múmkin ekenin aıtty.
Sottalýshynyń ótirik aıtýǵa beıimdiligi zertteldi me
Jaýap alýdyń ekinshi bóligi qorǵaý tarapy men sarapshy arasynda pikirtalas týǵyzdy. Advokattar qorytyndydaǵy patologııalyq qııaldaý jáne ótirik aıtýǵa beıimdilikke qatysty tujyrymdy túsindirýdi surady.
Qojamjarova patologııalyq qııaldaýdyń qarapaıym qııaldan erekshelenetinin jáne psıhıkalyq buzylystar kezinde kezdesýi múmkin ekenin túsindirdi. Sottalýshynyń qylmys sátin esine túsirmeıtini týraly málimdemesin sarapshy patologııalyq qııaldaýǵa jatqyzǵan joq.
– Bul patologııalyq qııaldaýǵa emes, amnezııaǵa jatady, – dep túsindirdi ol.
Sottalýshynyń ótirik aıtýǵa beıimdiligi týraly másele qorǵaý tarapynyń qosymsha saýaldaryna túrtki boldy. Sarapshy bul jaıtty baǵalaý saraptamanyń nysanyna kirmegenin jáne arnaıy zertteý júrgizilmegenin aıtty.
Advokat sonymen qatar qorytyndyda ótirik aıtýǵa beıimdilik anyqtalmaǵany týraly tujyrym bar ekenine toqtaldy. Bul tarmaqty qalaı túsindirý kerektigi jóninde qorǵaý tarapy men sarapshy arasynda pikirtalas boldy.
Qojamjarova bul jaǵdaıda «anyqtalmady» degen tujyrym osy máseleniń saraptama aıasynda zerttelmegenin bildiretinin túsindirdi.
Sot otyrysy barysynda qorǵaý ókilderi sot protsesiniń BAQ-ta jarııalanýyn birjaqty dep sanaıtyndaryn málimdedi. Jýrnalıster Sherhan Aımahannyń advokattaryna óz ustanymdaryn jarııalaý úshin pikir bildirýdi usyndy. Alaıda olar suhbat pen túsinikteme berýden bas tartty.
Sarapshydan jaýap alý aıaqtalǵannan keıin sýdıa Sammıdın Temiralıev úzilis jarııalady.
Endi taraptar sot jaryssózderine kóshedi. Memlekettik aıyptaýshy Madııar Ábilqasymov aıyptaý tarapynyń ustanymyn jarııalap, 28 jastaǵy Sherhan Aımahanǵa qandaı jaza suraıtynyn jarııalaıdy.
Oǵan 21 jastaǵy Nuraı Serikbaıdy asa qatygezdikpen óltirý, nekege turýǵa májbúrleý jáne stalkıngke qatysty úsh bap boıynsha aıyp taǵylǵan.
Buǵan deıin sotta sot-psıhıatrııalyq sarapshy Temirlan Seıtek jaýap bergen. Ol Aımahanda anyqtalǵan obsessıvti-kompýlsıvti buzylystyń óz áreketteriniń sıpatyn túsiný jáne olardy baqylaý qabiletinen aıyrmaǵanyn aıtqan.
