Nıderland elshisi Ortalyq Azııa qalalaryna qandaı ózgeris qajet ekenin aıtty
ASTANA. KAZINFORM – Ortalyq Azııa qalalary qarqyndy damýmen qatar óz bolmysyn saqtap, klımattyń ózgerýine beıimdelýi kerek. Bul týraly Nıderland Koroldiginiń Ortalyq Azııadaǵy elshisi Nıko Shermers Ortalyq Azııa qalalary forýmynda aıtty.
Onyń aıtýynsha, qalanyń biregeı kelbeti bir ǵana kórnekti ǵımaratpen qalyptaspaıdy. Oǵan kóshelerdiń, alańdardyń, saıabaqtar men aýdandardyń ózara úılesýi jáne turǵyndardyń bul keńistikti kúndelikti qalaı paıdalanatyny áser etedi.
– Ortalyq Azııa qalalarynyń aldynda ortaq saýaldar kóp. Qalaı jyldam damyp, sonymen birge óz bolmysymyzdy saqtaı alamyz? Adamdar jaı ǵana turatyn emes, ómir súrgendi unatatyn qalalardy qalaı salamyz? - dedi Nıko Shermers.
Elshi bul rette Nıderland tájirıbesine toqtaldy. Qazaqstanmen halyq sany shamalas bolǵanymen, Nıderland aýmaǵy áldeqaıda shaǵyn ári jeriniń edáýir bóligi teńiz deńgeıinen tómen ornalasqan.
– Keńistik az bolǵandyqtan, biz bárin muqııat josparlaýǵa májbúr boldyq. Turǵyn úı, kólik, sý, jasyl jelek pen qoǵamdyq keńistikti bir júıe retinde josparlaımyz. Jekelegen ınfraqurylymdyq jobalardy emes, eń aldymen adamdardyń qajettiligin negizge alamyz. Klımatqa beıimdelý men qolaıly qoǵamdyq keńistik qatar qarastyrylýy kerek, – dedi ol.
Nıko Shermers Rotterdamdy osy tásilge mysal etti. 1940 jyly qalanyń ortalyǵy qıraǵannan keıin Rotterdam qaıta jańǵyryp, búginde Eýropadaǵy sáýlet pen qala qurylysy salasyndaǵy jańa ıdeıalar synalatyn qalalardyń birine aınaldy sáýlet pen qala qurylysy salasyndaǵy tájirıbeler júzege asatyn ortalyqtardyń birine aınaldy.
Elshiniń sózinshe, bul qalany jańartý men onyń jergilikti bolmysyn saqtaýdy qatar alyp júrýge bolatynyn kórsetedi.
– Nıderland pen Ortalyq Azııa elderi sý resýrstaryn basqarý jáne klımattyń ózgerýine beıimdelý baǵytynda birlsip jumys istep jatyr. Endigi baǵyttardyń biri – ómir súrýge qolaıly, klımattyq ózgeristerge tózimdi ári barlyq turǵynǵa yńǵaıly qalalar salý. Klımattyń qazirdiń ózinde ózgerýde. Sondyqtan ózgerip jatqan jaǵdaıǵa tez beıimdelýimiz kerek, - dedi elshi.
Ol bıyl Astanadaǵy rezıdentsııasyna 55 kún paneli ornatylǵanyn da atap ótti. Onyń sózinshe, bul kómirqyshqyl gazy shyǵaryndylaryn azaıtýǵa qosylǵan shaǵyn úles bolǵanymen, Astana sekildi Ortalyq Azııa qalalary úshin naqty mysal bola alady.
– Adamdardyń jadynda qalatyn qalalar – turǵyndary ózin úıindegideı sezinetin qalalar, – dep túıindedi dıplomat.
Buǵan deıin Kazinform Ulybrıtanııanyń Qazaqstandaǵy elshisi Sallı Aksvortıdiń brıtandyq sáýletshilerdiń Astana men Almatydaǵy birqatar tanymal nysandy jobalaýǵa qosqan úlesi týraly aıtqanyn jazǵan edi. Olardyń qatarynda Beıbitshilik jáne kelisim saraıy, «Han Shatyr» jáne Almatyda keıingi jyldary ashylǵan mádenıet nysandary bar.
