Nemereleri Dısneılend dep ataıdy: aqtóbelik zeınetker aýyldaǵy aýlasyn ertegi álemine aınaldyrdy

Aýyl ishindegi jazǵy baq

Aqtóbeden Qobda aýdanyna barǵanda kólikpen nebary 15 mınýt ishinde Biltabanov aýylyna jetýge bolady. Munda ortalyqtandyrylǵan aýyz sý, gaz bar. Negizgi kóshege asfalt tóselgen, jaryqtandyrylǵan. Shaǵyn fýtbol, oıyn alańy bar.

Bárinen aýyl shetinde ornalasqan Ekaterına Chývardyń úıi menmundalap tur. Sebebi aınalasy baqqa aınalǵan, túrli qolóner buıymdarymen qorshalǵan aýla kóptiń kózin jaýlaıdy. Mundaǵy ár buıymnyń óz tarıhy, jetkizý joly bar.

- Meniń negizgi mamandyǵym – esepshi. Qazirgi kezde zeınetkermin. Ózim osy úıge kelin bop túskennen bastap aýlany baptap, rettep otyrdym. Al keıingi on jylda ásem orynǵa aınaldy. Jyldar boıǵy eńbektiń qazir jemisi kórine bastady. Kelgen adam, kórgen jan qyzyǵady, tańqalady, syryn suraıdy. Ol úshin adam tabıǵatty súıý kerek. Tabıǵatqa jan-tánimen berilse, keremetterdi jasaıdy. Qazir aýla ishine emes, kóshege de aǵash ekkim keledi. Qýat alasyń, tyń bolasyń. Bir aıtarym, tabıǵatty aıalaıtyn adamnyń júregi de keń. Balalaryn da, nemerelerin de tabıǵatty súıýge úıretedi. Biz aınalamyzdy saqtap, qolymyzdan kelgeninshe aıalap, jańa dúnıe jasaýymyz kerek. Keıin odan qýat alatynymyz sózsiz. Tańerteń turǵanda keıde «Qaıyrly tań, meniń baǵym, aýlam» dep aıqaılaǵym keledi, - dedi Ekaterına Chývar.

Qoqystaǵy ár tastyń, plastıkalyq buıymnyń ádemi dúnıege aınalýy ońaı sharýa emes. Máselen, aýladaǵy shyny qubyrlardy bir kezderi aýyl irgesindegi alańnan tapty. Bul aýyldaǵy sút fermasynan qalǵan dúnıe.

- Aýla ishindegi aǵash, plastıkalyq buıymdar men túrli kólemdegi tastardy da dál osylaı keziktirip, kádege jaratyp otyrmyz. Kúıeýim de tapqanyn ákelip beredi, al men uqsatamyn. Máselen, jol qurylysy kezinde qum arasynan judyryqtaı tastar tabyldy. Bizde mekteptegi jóndeý jumystarynan soń jaramsyz bolyp qalǵan qysh taqtaılar da bar. Onda ózim de, balalarym men nemerelerim de bilim alǵan. Bul burysh men úshin úlken estelik. Bala kezim, jastyq shaǵym oıyma oralady. Al 5 lıtrlik plastıkalyq ydystan qus jasadym. Mundaı dúnıelerdi qysta, jumys azaıǵanda isteımin. Jazda syrlap, qurastyramyn. Balalaryma unaıdy, al nemerelerim Dısneılend dep keledi. Olar da úırengen. Demalysqa barǵan, qydyrǵan jerinen tasty da, plastıkalyq ydystady da ákeledi. Sóıtip olar da úles qosyp júr, - dedi ol.

Ekaterına Chývar birjyldyq jáne kópjyldyq gúlderdi egedi. Aýlasyndaǵy keıbir aǵashtyń kóshetin Reseıden ákelgen. Sonymen birge bir kezderi ózi jegen jemis aǵashtarynyń dáni búginde máýeli baqqa aınaldy. Shıe, órik, alshanyń artylǵanyn satady. Sonymen birge qaraqat, tańqýraıdan tosap jasaıdy.

- Baqta kópjyldyq jáne birjyldyq gúlder bar. Árqaısysy ár túrli ýaqytta gúldeıdi. Tipti ózen jaǵasynan tal ákelip, tamyrlattym. Ony egip, qıyp, pishinin keltirip otyramyn. Bul isti janymmen jaqsy kóremin, sulýlyqqa qushtarmyn. Men baqsha baptap, aýlaǵa kútimin jasap qana qoımaı, 9 sıyr ustaımyn. Sol úshin tańda saǵat 04:30 shamasynda turamyn. Sıyrdy saýyp, sút tartamyn. Al saǵat 6-da sıyrlardy jaıylymǵa shyǵaramyn. Kúnara qaımaq shaıqap, maı jasaımyn. Kelilep bólip qoıamyn. Aýladaǵy gúlderge kúnara sý quıamyn. Kórshilerim meni enerdjaızer dep te ataıdy. Keshkilik saǵat 22:00-de, keıde odan bir saǵat kesh jatamyn. Al qysta uıqymyz qanady, - dedi ol.

Qazir bir qyzy Máskeýde, bireýi Qobda aýylynda turady. Al uly Almatyda. Árqaısysyna aýyldyń dámin jiberip turady.

Biltabanov aýylynan eshkim kóshpeıdi – aýyl ákimi

Imanǵalı Biltabanov aýyldyq okrýgine úsh eldimeken kiredi. Olar: Biltabanov, Qosótkel, Baıtaq aýyldary. Aýyldaǵy ár otbasy mal, qus ustaıdy, baý-baqsha ósiredi.

- Úsh eldimekenniń eki aýylynda mektep bar. Qosótkel aýylyndaǵy mektep 9 jyldyq bolsa, Biltabanov aýylynda aralas bilim beretin orta mektep jumys istep tur. Klýbymyz da bar. Birtabanov aýylynda dárigerlik ambýlatorııa, al qalǵan eki aýylda medıtsınalyq pýnkt ornalasqan. Bıyl Biltabanov aýylyna tıptik mal qorymy men tıptik vetenarııalyq pýnkt salynyp jatyr. Munda ortalyqtandyrylǵan aýyz sý qoldanylsa, qalǵan eki aýylda blokty-modýldi júıe qondyryldy. Turǵyndar tabıǵı gazdy paıdalanyp otyr. Sport alańy, balalardyń oıyn alańy salynǵan. Turmystyq jaǵdaıymyz jaqsy, kóship kelýshiler bar. Bıyl eki otbasy keldi. Aýyldan emes, Aqtóbe qalasynan da suranys bar. Bir jylda kóship ketken eshkim bolmady, - dedi Imanǵalı Biltabanov aýyldyq okrýginiń ákimi Janna Tókesheva.

Aýyldyq okrýgtegi Baıtaq aýylynda qazir nebary 12 úı qalǵan. Bári de tek mal sharýashylyǵyn kásip etip otyr. Mektebi jabyldy, al medıtsınalyq pýnktke meıirbıke Qosótkel aýylynan barady. Qobda aýdany, sonyń ishinde Biltabanov aýyldyq okrýgi de kópultty meken. Munda orys, ýkraın, moldavan, chehter jáne polıaktar qonystanǵan. Aýylda buǵan deıin nemister de kóp boldy. Keńes úkimeti qulaǵanda olar atajurtyna oraldy.

- Qazirgi kezde úıler qańyrap bos qalmaıdy. Osy aýyldyń adamdary-aq satyp ala beredi. Sóıtip olar úıin, aýlasyn keńeıtedi. Bul mal sharýashylyǵyna tıimdi. Qus ta kóp, ınkýbator bar. 2023-2025 jyldary aralyǵynda «Aýyl amanaty» jobasy aıasynda 14 kásip iske asty. Monsha, jylyjaı salyndy. Іri qara satyp alǵandar da bar. Aýyl mańyndaǵy sý qoımasynda balyq sharýashylyǵy damyp keledi, - dedi aýyl ákimi.

Soǵan qaramastan mektepte oqýshy tapshylyǵy máselesi bar. Jyl saıyn beınerolık daıyndap, áleýmettik jelige jarııalaıdy. Ońtústikten, Atyraýdan kóship kelýge suranys túskenimen, bári de jaıly oryndy izdeıdi. Sharýa qojalyqtary qoldaý kórsetkenimen, jańa úı salyp berý qarastyrylmaǵan.

- Qosótkelge de, Biltabanov aýylyna da oqýshy kerek. Qosótkelde 29, al Biltabanovta 79 oqýshy bolyp tur. Bilim ordasyn saqtap qalý úshin habarlandyrý berip, aýylǵa shaqyramyz. Bári de úı ishinde gaz bolǵanyn qalaıdy. Gaz aýylda bar, tek úıge ózderi kirgizip alýy kerek. Kóship kelýshilerge mal da tabylady. Muǵalim tapshy bolǵanymen, irgedegi aýdan ortalyǵynan kelip, sabaq beredi. Oqýshylardyń sabaq úlgerimi, jetistigi jaqsy, - dedi ol.

Aýyl ákimi jumys suraı kelgen adamdarǵa kásip bastaý úshin jobalar usynady. Máselen, aýylǵa kólik jýý orny, shashtaraz kerek.

Buǵan deıin shekara túbindegi Jaısań aýyly týraly jazǵan bolatynbyz. Munda 3 myńnan astam adam turady. Munda áleýmettik nysandardyń bári bar, keıbiri kúrdeli jóndeýden ótken.