N.Nazarbaev: Qazaqstan Iran men Túrikmenstanǵa teplovozdar men vagondar jetkizý týraly usynys jasady
ASTANA. QazAqparat - Elbasy Túrkimenstan jáne Iran prezıdentterimen birge «Ózen-Bereket-Górgan» halyqaralyq temirjol magıstraliniń ashylý saltanatyna qatysty, dep habarlady Aqordanyń baspasóz qyzmetinen.
Túrkimenstannyń Akıaıla stansasyna kelgen memleket basshylaryna «Qazaqstan - Túrikmenstan - Iran» jańa temirjol magıstrali tanystyryldy.
Memleket basshylarynyń birlesken málimdemesi barysynda Nursultan Nazarbaev úsh el prezıdentterin temirjol qurylysynyń aıaqtalýymen quttyqtady.
- Biz joldyń qazaqstandyq bóligin byltyr Túrikmenstan Prezıdenti Gýrbangýly Berdymuhamedovpen birge saltanatty túrde iske qostyq. Endi bul magıstral úsh eldi jalǵaıtyn bolady, - dedi Elbasy.
Memleket basshysy halyqaralyq magıstraldi iske qosý óńir ekonomıkasy úshin jańa perspektıvalar ashatynyn aıtty.
- Bizdiń memleketterimizde óńirlik naryq pen Azııa naryǵyna baǵdarlanǵan óndiristiń mańyzy artady, - dedi Nursultan Nazarbaev.
Sonymen qatar, Qazaqstan Prezıdenti bizdiń respýblıkanyń temirjoldary arqyly búkil óńir Reseımen jáne Qytaımen ekonomıkalyq yntymaqtasý múmkindigine ıe bolatynyn eske saldy.
Túrikmenstan Prezıdenti Gýrbangýly Berdymuhamedov óz kezeginde jańa temirjol magıstraliniń óńirdegi elder úshin zor ekonomıkalyq jáne áleýmettik máni bar ekenin aıtty.
- 7 jyl ishinde orasan jumys atqaryldy. Endi bul jol tatý kórshilestik pen dostyq qarym-qatynastardyń órkendeýi men nyǵaıýyna qyzmet etetin bolady, - dedi Túrikmenstan Prezıdenti.
Iran Islam Respýblıkasynyń Prezıdenti Hasan Rýhanı óńir elderiniń arasynda yntymaqtastyqty jolǵa qoıýdyń, ózara saýdany damytý úshin qajetti jaǵdaı jasaýdyń ózektiligine toqtaldy.
- Úsh eldiń arasynda kommýnıkatsııalardy damytý qajet. Bul temirjol úsh memleketti ǵana jalǵastyryp qoımaıdy, sonymen qatar Parsy shyǵanaǵyna, Reseı men Qytaıǵa shyǵar joldy qamtamasyz etedi, - dedi Hasan Rýhanı.
Budan keıin Túrikmenstan men Irannyń shekarasynda úsh el prezıdentteriniń qatysýymen túıistirýshi «altyn tósemdi» qoıý rásim ótti.
Al Iran tarapyna ótkennen keıin memleket basshylary úshjaqty kezdesý ótkizip, onyń barysynda jańa kólik magıstraliniń strategııalyq mańyzyn atap kórsetti.
Taraptar sondaı-aq kóliktik-logıstıkalyq áleýetti damytý, jańa avtomobıl joldary men temirjoldar qurylysyn, logıstıkalyq ortalyqtar salý salasyndaǵy tyń bastamalardy talqylady. Sonymen birge shekaralas aımaqtardaǵy yntymaqtastyqty damytý, erkin ekonomıkalyq aımaqtar qurý jáne ınvestıtsııalyq yqpaldasý máseleleri qarastyryldy.
Memleket basshylary saýdany jandandyrý baǵyttaryn anyqtaıtyn, sondaı-aq kólik-logıstıka salasyndaǵy ózara is-qımyldyń bolashaǵyn zerdeleıtin jumys tobyn qurýǵa ýaǵdalasty.
Kezdesý qorytyndysy boıynsha Qazaqstan, Iran jáne Túrikmenstan Prezıdentteri BAQ ókilderi úshin brıfıng ótkizip, onyń barysynda úsh eldiń arasyndaǵy ózara tıimdi yntymaqtastyq aıasyn keńeıtý qajettigine senimdi ekendikterin bildirdi.
Qazaqstan Prezıdenti zamanaýı kólik ınfraqurylymyn qalyptastyrý jónindegi is-qımylynyń ózektiligin atap ótti.
- Biz búgin bizdiń úsh el men Qytaı arqyly Tynyq muhıtqa deıin is júzinde jańa Jibek jolyn saldyq, - dedi Nursultan Nazarbaev.
Memleket basshysy sondaı-aq «Qazaqstan-Túrikmenstan-Iran» jańa temirjol magıstrali qazirdiń ózinde ekonomıkalyq tıimdilik ákelip otyrǵanyn jáne ózara saýdadaǵy qajettilikti óteýge qabiletti ekenine de toqtaldy.
-Qazaqstan byltyr Iranǵa 1 mıllıon tonna bıdaı jetkizdi, al Parsy shyǵanaǵynyń qajettiligi 9-10 mıllıon tonnany quraıdy. Biz bolat, mıneraldy tyńaıtqysh, ózge de qazaqstandyq ónimderdi jetkizgeli otyrmyz. Tıisinshe Túrikmenstan men Irannan qajetti taýarlar alamyz, - dedi Nursultan Nazarbaev.
Sondaı-aq Qazaqstan Prezıdenti bizdiń el Iran men Túrikmenstanǵa temirjolǵa arnalǵan mashınalar jasaý salasyndaǵy otandyq ónimderimizdi, sonyń ishinde teplovozdar, júk jáne jolaýshy vagondaryn jetkizý týraly usynys engizgenin málimdedi.
Sońynda úsh memlekettiń basshylary jańa temirjoldyń iske qosylýy búkil óńirdiń damýyna oń yqpalyn tıgizetinin atap aıtty.
