Muz dáýirinen jetken toǵaı: Sharynnyń sırek álemi
ASTANA. KAZINFORM — Almaty oblysynda ornalasqan bul erekshe qorǵalatyn tabıǵı aýmaq 127050 gektar jerdi alyp jatyr jáne ıÝNESKO-nyń Halyqaralyq bıosferalyq rezervattar jelisine engen. Bul týraly Ekologııa jáne tabıǵı resýrstar mınıstrligi málim etti.
Bul erekshe qorǵalatyn tabıǵı aýmaq 2004 jyly ekologııalyq, ǵylymı, tarıhı jáne estetıkalyq mańyzy zor tabıǵı keshenderdi saqtaý maqsatynda qurylǵan.
Sharyn ulttyq parki — tabıǵattyń qaıtalanbas týyndysy. Munda mıllıondaǵan jyldar boıy qalyptasqan erekshe landshafttar, sırek kezdesetin ósimdikter men janýarlar álemi saqtalǵan.
— Parktiń eń tanymal nysandarynyń biri — Sharyn shatqaly. Tabıǵattyń ózi somdaǵan alyp qamaldarǵa uqsas qyzyl jartastardan quralǵan bul shatqaldyń tarıhy mıllıondaǵan jyldarǵa sozylady. Bıiktigi 370 metrge deıin jetetin shatqal Qazaqstannyń ǵana emes, álemdik deńgeıdegi tabıǵı muralardyń biri bolyp sanalady, — dep habarlady mınıstrlikten.
Sharynnyń taǵy bir erekshe baılyǵy — Sharyn eren toǵaıy. Bul — muz basý dáýirinen beri saqtalyp kele jatqan sırek tabıǵı eskertkish. Ózen boıynda tabıǵı jaǵdaıda ósetin soǵdy ereni aǵashtary ótken dáýirdiń únsiz kýásindeı búgingi kúnge jetken. Jergilikti halyq bul aǵashty «eren» dep ataıdy. Álemde óte sırek kezdesetin bul aǵashtardyń tabıǵı ósetin negizgi mekenderiniń biri dál osy Sharyn óńiri bolyp tabylady.
— Ulttyq park quramyndaǵy Qyzyl Qarasaı men Úlken Buǵyty ýchaskeleri de tabıǵı baılyqqa asa baı. Munda qaraquıryqtar erkin jaıylyp, búrkit, ıtelgi, dýadaq sekildi sırek qustar mekendeıdi. Sonymen qatar ondaǵan endemıkalyq jáne sırek kezdesetin ósimdikter túrleri ósedi, — delingen habarlamada.
Sharyn ulttyq parkiniń janýarlar dúnıesi de erekshe. Munda sútqorektilerdiń 34 túri, baýyrymen jorǵalaýshylardyń 18 túri, qosmekendilerdiń 4 túri jáne 246-ǵa jýyq qus túri tirshilik etedi. Qazaqstannyń Qyzyl kitabyna engen qaraquıryq, Túrkistan sileýsini, sabanshy jáne Orta Azııa kámshaty sııaqty sırek janýarlar osy óńirdi mekendeıdi.
Tabıǵatty tamashalaýǵa kelgen qonaqtar úshin park aýmaǵynda jalpy uzyndyǵy 30,5 shaqyrym bolatyn tórt týrıstik baǵyt uıymdastyrylǵan. Sharyn eren toǵaıy, Sharyn shatqaly- Qamaldar ańǵary, Beıitter men qorǵandar baǵyty jáne Temirlik — Kishi shatqal baǵyty kelýshilerge tabıǵat pen tarıhtyń tylsym syrlaryn ashyp kórsetedi.
Sharyn memlekettik ulttyq tabıǵı parki — bul tabıǵattyń ótkenin búginmen jalǵaǵan, erekshe bıoalýantúrlilikti saqtap turǵan baǵa jetpes mura. Onyń ásem kórinisteri, baı tabıǵaty men tereń tarıhy árbir adamdy tańǵaldyryp, týǵan jer tabıǵatyn qadirleýge shaqyrady.
Aıta keteıik, byltyr Kólsaı men Sharynǵa 850 myń týrıst barǵan.
