Munaıdyń álemdik naryǵy: baǵanyń quldyraýy, óndirý kóleminiń artýy jáne 2026 jylǵa boljam

Munaı baǵasy nelikten quldyrady?

Baǵa quldyraýyna negizgi sebepterdiń biri álemdik naryqtaǵy usynystyń kóptigi bolǵany anyq. Al ol birneshe faktordyń yqpalymen qalyptasty.

Birinshiden, 2025 jyly álemde munaı óndirý eń aldymen OPEK+ quramyna kirmeıtin elder esebinen aıtarlyqtaı artty. AQSh Energetıkalyq aqparat basqarmasynyń (EIA) derekterine qaraǵanda, eldegi munaı óndirý rekordtyq deńgeıge jetip, táýligine 13,6 mln barrelge deıin artty. Al 2024 jyly bul kórsetkish kúnine 13,2 mln barreldi quraǵan edi. Negizgi ósimdi Tehas jáne Nıý-Meksıko shtattarynyń aýmaǵynda ornalasqan Permı basseıni qamtamasyz etti. EIA boljamy boıynsha, 2026 jyly AQSh-ta shıki munaı óndirý kólemi táýligine shamamen 13,4 mıllıon barreldi quramaq.

Maýsymda Brazılııa munaı óndirýde rekord ornatyp, táýligine 4,9 mln barrelden astam deńgeıge jetti. Al buǵan deıin jyldyq ortasha deńgeıi 4,4 mln barreldi (2024 jylǵy bul kórsetkish — 3,3 mln barrel) quraǵan bolatyn. Boljam boıynsha 2026 jyly munaı óndirý kólemi jańa óndiristik platformalar engizý jáne jumys istep turǵan, onyń ishinde Býzıos, Mero, Týpı jáne basqa da ken oryndarynda óndiristi ulǵaıtý arqyly táýligine 4,5 mln barrelge deıin ósedi.

Tamyzda Gaıana Yellowtail ken ornyn ıgerýdi bastady. Bul eldiń jalpy munaı óndirý kólemin 2024 jylǵy 616-624 myń barrelden táýligine 810 myń barrelge deıin arttyrýǵa múmkindik berdi. Sarapshylardyń baǵalaýynsha, el OPEK quramyna kirmeıtin negizgi munaı óndirýshilerdiń birine aınalýy múmkin. Al 2027 jylǵa qaraı óndiris kólemi táýligine 1,3 mln barrelge deıin ósýi yqtımal.

Argentınada munaı óndirýde tarıhı maksımým tirkeldi — táýligine shamamen 830-860 myń barrel. Al 2024 jyly bul kórsetkish 717 myń barrel bolǵan. Ósimniń negizgi draıveri eldegi eń iri munaı-gaz ken orny — Vaka Mýerta (Vaca Muerta) taqtatas resýrstaryn belsendi ıgerý boldy. Boljamǵa sáıkes, 2026 jylǵa qaraı munaı óndirý kólemi táýligine 1 mln barrelge deıin artýy múmkin.

Ekinshiden, bıyl jyl boıy OPEK+ jetekshi elderi birneshe ret munaı óndirý kólemin ulǵaıtty.

Óndiristi ulǵaıtý jónindegi alǵashqy qadam sáýir aıynda jasaldy. Ol kezde munaı óndirý táýligine 138 myń barrelge artty. Mamyr men maýsym aılarynda óndiris kólemi taǵy da kúnine 411 myń barrelge ulǵaıdy. Osylaısha, sáýir-maýsym aılary aralyǵynda jalpy óndiris kólemi táýligine 960 myń barrelge ósti.

Shildede óndiris ósimi jalǵasty jáne táýligine taǵy 411 myń barrel qosyldy. Al tamyzda bul kórsetkish 548 myń barrelge jetti. Qyrkúıekte rekordtyq ósim tirkelip, táýligine 630 myń barrelge artty. Bul rette qosymsha ósimniń táýligine 524 myń barrelin OPEK elderi, al 106 myń barrelin OPEK+ elderi qamtamasyz etti.

Qazan jáne qarasha aılarynda OPEK+ elderi óndiris kólemin táýligine 137 myń barrelge ulǵaıtý týraly sheshim qabyldady. Ósimniń negizgi sebepteriniń biri munaıdyń álemdik qorynyń joǵary tyǵyzdyǵy men baǵanyń kúrt tómendeýin boldyrmaý boldy.

Munaı óndirý kóleminiń artýyna áser etken faktorlar:

• 2025 jyldyń sáýir aıynan bastap OPEK+ elderi óndiris kólemin arttyra bastady. Bul AQSh, Brazılııa, Gaıana jáne Argentınada munaı óndirýdiń belsendi ulǵaıýy aıasynda ózderiniń naryqtyq úlesterin saqtap qalý maqsatynda jasaldy;
• sáýirden qazanǵa deıingi kezeńde munaı baǵasy jalpy alǵanda OPEK úshin qolaıly deńgeıde qaldy. Alaıda jyldyń sońyna qaraı álemdik munaı qory birtindep arta bastady. Bul baǵanyń tómendeýi úshin qysym jasap, OPEK+ jáne basqa da munaı óndirýshi elderdi saqtyqpen áreket etýge májbúr etti;
• OPEK-tiń kóptegen eli bıýdjetti, áleýmettik baǵdarlamalar men ınfraqurylymdyq jobalardy qarjylandyrý úshin qosymsha tabysqa muqtaj boldy. Bul ásirese Irak, Nıgerııa, Aljır jáne Saýd Arabııasyna qatysty;
• Naryq óndiris kólemin arttyrýǵa daıyn edi. Bul rette Azııa elderinen, ásirese Qytaı men Úndistannan munaıǵa degen joǵary suranys saqtaldy.

Úshinshiden, OPEK derekterine sáıkes, 2025 jyly ilespe suıyq kómirsýtekterdiń (NGLs) — etan, propan, býtan, ızobýtan jáne gaz kondensatynyń jetkizilimi táýligine 1 mln barrelge ósip, ortasha eseppen táýligine 54,1 mln barrelge jetti.

OPEK boljamynsha 2026 jyly suıyq kómirsýtekter óndirisi táýligine ortasha eseppen 0,6 mln barrelge ulǵaıyp, 54,8 mln barrelge jetedi. NGLs jetkizilimi ósiminiń negizgi draıverleri Brazılııa, Kanada, AQSh jáne Argentına bolady.

AQSh álemdegi eń iri NGLs óndirýshi el sanalady. Eldiń úlesine jahandyq óndiris kóleminiń shamamen jartysy tıesili. 2025 jyly óndiris kólemi táýligine shamamen 0,5 mln barrelge artty. Bul negizinen gaz jáne munaı ken oryndarynda burǵylaý nátıjesinde qamtamasyz etildi: Permı basseıninde (Permian Basin) ortasha eseppen táýligine 5,6 mln barrel, sondaı-aq basqa iri taqtatas aımaqtarynda — Bakken (Soltústik Dakota) shamamen 1,2 mln barrel jáne Igl-Ford (Tehas) shamamen 1 mln barrel.

Kanada da munaı óndirisiniń edáýir ósimi baıqaldy. Bul negizinen tabıǵı gaz óndirýdiń jáne bıtýmdy (munaı) qumdardy ıgerýdiń ulǵaıýyna baılanysty. Óıtkeni bul áreketter NGL-fraktsııasynyń úlken kólemin beredi.

Taıaý Shyǵys aımaǵynda — Saýd Arabııasy, BAÁ jáne Qatarda úlken gaz qorlary shoǵyrlanǵan, ilespe suıyq kómirsýtekter óndirisi ulǵaıyp kele jatyr.

Latyn Amerıkasynda, eń aldymen Argentına men Brazılııada gaz óndirý kóleminiń artýy jáne qosymsha gazdary bar munaı óndirýdiń keńeıýi esebinen suıyq kómirsýtekter óndirisiniń jalpy ósýi baıqalady.

Norvegııada NGL óndirisiniń shamaly ósimi gaz platformalaryn damytýymen túsindiriledi.

2026 jyly munaı naryǵyn ne kútip tur?

Jalpy, Brent markaly munaı baǵasy tómendeý trendi aıasynda qalyp otyr: naryqta 2026 jyly usynys suranystan asyp ketedi dep boljanyp otyr, bul baǵalarǵa turaqty qysym jasaıtyn bolady.

OPEK-tiń jeltoqsan aıyndaǵy esebinde 2026 jyly munaıǵa álemdik suranystyń 2025 jylmen salystyrǵanda táýligine 1,4 mln barrelge ósimi boljanǵan. Demek, 2026 jyly 2025 jylǵy 105,1 mln barrelge qaraǵanda suranys 106,5 mln barrelge jetedi.

Munaı óndirýdiń jyldam ósimi men tutynýdyń qalypty ulǵaıýy munaıdyń álemdik molshylyǵyn qalyptastyrady.

OPEK boljamynsha, 2026 jyly munaıǵa degen suranystyń ósýi joǵary bolmaıdy: AQSh-ta — táýligine 0,12 mln barrel, Eýroodaqta — 0,04 mln barrel, Qytaıda — 0,19 mln barrel, Úndistanda — 0,22 mln barrel.

AQSh Energetıkalyq aqparat basqarmasynyń (EIA) boljamynsha, Brent markaly munaıdyń baǵasy 2025 jyldyń sońyna qaraı bir barreline shamamen 60 dollardan tómendeıdi. Al 2026 jyly ortasha baǵa barreline 51 dollar shamasynda bolady.

Nıý-Iorktegi TPW Advisory ınvestıtsııalyq konsaltıng fırmasynyń negizin qalaýshysy jáne jahandyq strategi Djeı Peloskı sarapshylardyń pikiri uqsas ekenin, ıaǵnı 2026 jyly munaı baǵasy qysymda qala beretindigin aıtady. Sebebi usynys suranystan áli de artyq bolady.

Sarapshy EIA esebine silteme jasaıdy. Onda bylaı delingen: «Biz 2026 jyldyń basynda munaı baǵasynyń tómen bolýy OPEK+ elderinen jáne OPEK-ke kirmeıtin birqatar óndirýshi elden jetkizilimderdiń qysqarýyna ákelip, 2026 jyldyń sońynda qorlardyń ósimin baıaýlatady dep kútemiz. Biz kelesi jyly Brent markaly munaıdyń ortasha baǵasy bir barrel úshin 51 dollar bolady dep boljaımyz».

Goldman Sachs sarapshylary 2026 jyly Brent markaly munaıdyń ortasha baǵasy bir barrel úshin — 56 dollar, al WTI baǵasy 52 dollar bolady dep boljap otyr. Bank baǵalaýy boıynsha 2027–2028 jyldary baǵa 76–80 dollar aralyǵynda qaıta qalpyna kelýi múmkin. Sebebi 2025–2026 jyldardaǵy tómen baǵa óndirýshi elderdiń munaı óndirý sektoryna qysym jasaıdy.

Goldman Sachs shıkizat taýarlaryn jahandyq zertteý bóliminiń teń jetekshisi Daan Strıýven 2026–2028 jyldary aralyǵynda munaı baǵasyna qatysty boljamyn aıtty.

— 2026 jyly Brent markaly munaıdyń baǵasy 56 dollar deńgeıine deıin tómendeıdi dep kútemiz. Óıtkeni sońǵy iri usynys tolqyny naryqty profıtsıtte ustap tur. Biraq biz 2027 jyly munaı baǵasy kóteriledi dep esepteımiz. Sebebi tómen baǵa usynysqa teris áser etedi. Al 2028 jyldyń sońyna qaraı Brent baǵasy 80 dollar bolady. Óıtkeni OPEK-ke kirmeıtin elderden jetkizilimder 15 jyldyq tómen ınvestıtsııalardan keıin baıaýlaıdy, — dep boljamymen bólisti Daan Strıýven LinkedIn áleýmettik jelisinde.

Goldman Sachs kompanııasy 2026–2027 jyldary Brent markaly munaı baǵasy eger OPEK-ke kirmeıtin elderden jetkizilimder turaqty bolsa nemese álem ekonomıkasy retsessııaǵa ushyrasa bir barrel úshin 40 dollar deńgeıine deıin tómendeýi múmkindigin joqqa shyǵarmaıdy. Sonymen qatar, eger geosaıası táýekelder artsa, mysaly, AQSh sanktsııaǵa ushyraǵan, onyń ishinde Karıb teńizindegi tankerlerge tosqaýyl qoısa, al iri munaı óndirýshi elder munaı eksportyn kúrt qysqartsa, onda baǵa 70 dollardan joǵary kóterilýi múmkin.