Múgedekter quqyǵy árdaıym nazarda
ASTANA. QazAqparat - Premer-mınıstr Baqytjan Saǵyntaevtyń tóraǵalyǵymen selektorlyq rejımde ótken Úkimet otyrysynda birneshe máseleler qaraldy. Atap aıtqanda, aǵymdaǵy jyldyń 4 aıyndaǵy elimizdiń ekonomıkalyq ósý qarqyny, veterınarlyq qaýipsizdik máseleleri talqylandy. Sonymen qatar, otyrysta Múgedekterdiń quqyqtary týraly konventsııanyń qalaı iske asyrylyp jatqandyǵyna nazar aýdaryldy.
Ótken 4 aıdyń qorytyndysyna sáıkes, ekonomıkanyń basym salalarynda ósim baıqalǵan. Ulttyq ekonomıka mınıstri Tımýr Súleımenovtiń baıandaýynsha, 2017 jyldyń qańtar-sáýir aılarynda JІÓ ósimi 3,7%-ti qurady. Ol negizgi faktorlar qatarynda tutynýshylyq jáne ınvestıtsııalyq suranysty, JІÓ dınamıkasyn qoldaýǵa kómek bolǵan ekonomıkanyń naqty sektoryndaǵy belsendilikti atady. Jalpy ishki ónimniń oń sıpaty taý-ken, óńdeý, qurylys, qyzmet kórsetý salalarynyń naqty ósimimen baılanysty. Taý-ken ónerkásibinde kómir men qońyr tas kómir, munaı, tabıǵı gaz alý kórsetkishterinde birshama ósim bar. Negizgi óńdeý segmentterinde de: munaı óńdeýde, farmatsevtıkada, metall emes mıneral ónimderde, metallýrgııalyq ónimderde jáne mashına jasaýda jandaný baıqalady.
Úkimet basshysy osy oń ózgeristermen toqtalyp qalmaı, jumysty ári qaraı óristetý qajettigin basa aıtty. «Qorytyndydaǵy málimetter jaman emes, biraq tórt aıda bolǵan jetistikter bizdi bosańsytpaýy kerek. Negizgi jumys ekinshi jartyjyldyqta oryn alady. Sondyqtan barlyǵymyzǵa - ortalyq jáne jergilikti atqarýshy organdarǵa Memleket basshysy qoıǵan mindetterdi júzege asyrýdy jalǵastyrý qajet. Osy oraıda, Investıtsııalar jáne damý mınıstrligi óńdeýshi ónerkásiptegi qalys qalyp kele jatqan salalardaǵy jaǵdaıdy túzetýge kóńil aýdarýy tıis», dedi Baqytjan Saǵyntaev.
Elimizde veterınarlyq qaýipsizdikti qamtamasyz etý jumystary jóninde aýyl sharýashylyǵy vıtse-mınıstri Qaırat Aıtýǵanov baıandady. Ol jyl basynan beri qoı sheshegi, leıkoz, vırýstyq dıareıa men epızootııalyq lımfangıt sekildi aýrýlar boıynsha epızootııalyq jaǵdaılarda turaqtylyq baıqalatynyn málimdedi. Mysaly, bıyl mal aýrýlary 36%-ke tómendegen. 2016 jylǵy 1 mamyrdaǵy jaǵdaı boıynsha mal aýrýynyń jalpy 36 oshaǵy tirkelse, bıyl ol 23 bolyp otyr.
2017-2021 jyldarǵa arnalǵan AÓK-ti damytýdyń jańa memlekettik baǵdarlamasy aıasynda veterınarlyq zańnamany ózgertý jobasy ázirlenýde. Sondaı-aq, aǵymdaǵy jyly maldarǵa 17 asa qaýipti aýrýlarǵa qarsy 149,3 mln. ekpe jumystaryn júrgizý josparlanǵan. Elimizde barlyǵy 2,6 mıllıonnan astam ІQM, 3,8 mln. bas UQM, 150 myń shoshqa, 18 myń jylqy jáne 31 myń túıege dıagnostıkalyq zertteýler júrgizilgen.
Úkimet basshysy elimizde veterınarlyq qaýipsizdikti qamtamasyz etý sharalary týraly baıandamalardy tyńdap, veterınarlyq aldyn alý sharalaryn ýaqytyly júrgizýdi tapsyrdy.
2015 jyly Qazaqstan Múgedekterdiń quqyqtary týraly konventsııany ratıfıkatsııalap, múmkindigi shekteýli tulǵalarǵa qatysty halyqaralyq standarttardy engizý boıynsha mindettemelerdi qabyldaǵany belgili. Sonymen qatar, Konventsııa normalaryn júzege asyrý maqsatynda «Múgedekterdiń quqyqtaryn qorǵaý boıynsha QR keıbir zańnamalyq aktilerine ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly» zań qabyldandy. Otyrysta atalǵan konventsııany saqtaý máselesi de jan-jaqty talqylandy. Eńbek jáne áleýmettik qorǵaý mınıstri Tamara Dúısenova múgedekterdiń quqyqtaryn áleýmettik qorǵaý júıesiniń basty qaǵıdaty - áleýmetpen kiriktirý bolyp tabylatynyn atap ótti. Bul tusta basymdyqty baǵyt kólik jáne áleýmettik ınfraqurylym nysandarynda qoljetimdi ortany qurý bolyp tabylady. Onda basty tetikpen múgedekter úshin asa joǵary mańyzǵa ıe 36 myń nysanǵa pasporttaý júrgizý men olardy beıimdeý aıqyndalǵan. Aǵymdaǵy jyldyń sáýirindegi jaǵdaı boıynsha jergilikti atqarýshy organdarmen josparlanǵan 31,1 myń áleýmettik ınfraqurylym nysandarynyń ishinde 28,9 myń nysanda pasporttaý júrgizilgen. Pasporttaýdyń maqsaty tolyqqandy ári senimdi aqparatty anyqtaý, sonymen qatar, múgedekter úshin áleýmettik ınfraqurylym nysandarynyń qoljetimdilik deńgeıin baǵalaý bolyp tabylatynyn aıta ketken jón.
