Jańa kóliktiń maıyn basqa jerde aýystyrsa, dıler kepildikten shyǵarady - Ras pa, ótirik pe?
ASTANA. KAZINFORM — Jańa kólik satyp alǵan júrgizýshilerdiń kóbi kepildikti saqtaý úshin mashına motorynyń maıyn tek resmı dılerlik ortalyqta aýystyrý kerek dep oılaıdy. Kólik ıesi basqa tehnıkalyq qyzmet kórsetý ortalyǵyna barsa, kepildikten aıyrylyp qalýy múmkin be? Dılerdiń mundaı talap qoıýǵa quqyǵy bar ma — Kazinform tilshisi anyqtap kórdi.
Dılerdiń talaby qanshalyqty zańdy?
Tutynýshylardyń quqyqtaryn qorǵaý jónindegi sarapshy Tursyn Djagparovanyń aıtýynsha, kólik ıesine «bizde qyzmet kórsetpeseń, kepildikten aıyrylasyń» dep birjaqty talap qoıý zańsyz.
Sarapshy bul oraıda zańnamanyń tutynýshy quqyǵyn tolyq qorǵaıtynyn atap ótti. QR «Tutynýshylardyń quqyqtaryn qorǵaý týraly» Zańynyń 8, 8-1 jáne 28-baptaryna sáıkes, kez kelgen bıznes sýbektisine óziniń ústem jaǵdaıyn paıdalanyp, tutynýshynyń quqyǵyn buzatyn sharttar men qosymsha qyzmetterdi mindetteýge qatań tyıym salynǵan.
Quqyqtyq aktiler ıerarhııasy boıynsha avtosalonnyń nemese dılerdiń ishki erejeleri Zańnan joǵary tura almaıdy.
Eger óndirýshi zaýyt kólikti tek belgili bir dılerde ǵana tehnıkalyq baıqaýdan ótkizýdi mindetti etip bekitpese (al tájirıbede mundaı talap qoıylmaıdy), dıler óz betinshe mundaı talap qoıa almaıdy. Zaýyt kepildigi kórsetilmese, atalǵan Zań aıasynda satýshy nemese dıler satylǵan kúnnen bastap 2 jyl boıy kepildik jaýapkershiligin arqalaıdy.
Tutynýshy Zańnyń 24 jáne 25-baptaryna sáıkes, dılerden óndirýshi zaýytpen ortadaǵy kelisimshartty, sáıkestik sertıfıkattaryn jáne paıdalaný nusqaýlyǵyn talap etip, kóre alady.
— «Jol júrisi týraly» QR Zańynyń 50-babyna saı, maı men janarmaıdyń tehnıkalyq talaptary men normalaryn dıler emes, óndirýshi zaýyt belgileıdi. Eger zaýyt talaby saqtalsa, tutynýshy qaı servısti tańdasa da óz erki, — deıdi Tursyn Djagparova.
Sarapshynyń túsindirýinshe, tutynýshy kólik satyp alar aldynda dılerden onyń resmı ókil ekenin rastaıtyn qujattardy jáne kepildik sharttaryn surata alady.
Basqa TQO-da maı aýystyrýǵa bola ma?
Toyota City Centre tehnıkalyq jetekshisi Areg Megrabıan da bul suraqqa qatysty óz pikirin bildirdi.
Onyń aıtýynsha, jańa kólik ıesine resmı dılerden tehnıkalyq baıqaýdan ótip turý usynylady. Alaıda bul kólik ıesi basqa servıs ortalyǵyn tańdasa, zaýyttyq kepildikten avtomatty túrde aıyrylady degen sóz emes.
— Jańa avtomobıldi satqan kezde biz klıentterge tehnıkalyq qyzmet kórsetýdi resmı Toyota dılerinen alýdy usynamyz. Sonda biz kóliktiń tehnıkalyq jaǵdaıyn jáne óndirýshi belgilegen talaptardy saqtaı alamyz. Biraq biz muny mindettemeımiz. Kólik satyp alynǵannan keıin onyń ıesi qaı jerde qyzmet kórsetetinin ózi sheshedi. Eger avtomobılge resmı dılerde emes, basqa tehnıkalyq qyzmet kórsetý stantsııasynda qyzmet kórsetilse de, zaýyttyq kepildik ózdiginen joıylmaıdy. Alaıda kólikke qandaı materıaldar qoldanylǵany jáne qajetti tehnıkalyq qyzmettiń ýaqytynda júrgizilgeni mańyzdy, — dedi Areg Megrabıan.
Alaıda keıin kólikte aqaý paıda bolyp, onyń sebebi sapasyz maı qoldanýmen nemese tıisti tehnıkalyq qyzmet kórsetilmeýimen baılanysty ekeni anyqtalsa, sol aqaý kepildik boıynsha jóndelmeýi múmkin.
Al kóliktegi aqaýdyń basqa TQO-da jasalǵan qyzmetke esh qatysy bolmasa, ol qoldanystaǵy zaýyttyq kepildik talaptaryna sáıkes qaralady.
Kepildikten aıyrýǵa negiz bar ma?
Tursyn Djagparovanyń aıtýynsha, kólik ıesi dılerden «kepildik kúshin joıdy» degen jaýap alsa, onyń naqty sebebin suraýy kerek. Óıtkeni kólikke tehnıkalyq qyzmet kórsetýdiń basqa jerde jasalýy men kóliktegi aqaýdyń arasynda sebep-saldarlyq baılanys bolýy mańyzdy.
Mysaly júrgizýshi motor maıyn táýelsiz TQO-da aýystyrdy delik. Birneshe aıdan keıin kóliktiń elektronıkasynda nemese júıesinde aqaý paıda boldy. Mundaı jaǵdaıda maı aýystyrýdyń júıe aqaýyna esh qatysy joq ekeni anyq, demek kepildik joıylmaıdy.
Al qozǵaltqyshtyń ózinde aqaý paıda bolyp, tekserý kezinde talapqa saı kelmeıtin sapasyz maı nemese standartqa saı emes bólshek qoldanylǵany saraptamamen dáleldense, kepildik boıynsha jóndeýden bas tartylýy múmkin.
Maıdyń markasy ǵana emes, sıpattamasy da mańyzdy
Kólikke motor maıyn tańdaǵanda óndirýshi kórsetken tehnıkalyq talaptardyń sáıkestigine mán bergen jón.
Tursyn Djagparova kólik ıesi táýelsiz TQO-da qyzmet alǵanda sapany rastaıtyn barlyq qujattardy jáne maıdyń sáıkestik sertıfıkatyn talap etýi qajet ekenin eskertedi. Eger sapasyz maı quıylyp, qozǵaltqysh búlinse, dıler kepildikti joıady. Ondaı jaǵdaıda barlyq jaýapkershilik maıdy satqan TQO-ǵa nemese kólik ıesiniń ózine júkteledi.
Táýelsiz TQO qandaı qujat berýi kerek?
«Oıl Hab» motor maıyn aýystyrý ortalyǵynyń menedjeri Alınanyń aıtýynsha, táýelsiz servıste de kólik ıesine atqarylǵan jumysty rastaıtyn zańdy qujattar toptamasy beriledi:
● Oryndalǵan jumys týraly akt;
● Qoldanylǵan taýarlar men materıaldarǵa arnalǵan qujat (onda maıdyń, súzgilerdiń tolyq markasy men spetsıfıkatsııasy jazylady);
● Tólem chegi men tapsyrys-ókimdeme;
● Ónimniń sáıkestik sertıfıkatynyń kóshirmesi;
● Servıstik kitapshaǵa mór basylyp, qyzmet túri men kóliktiń júris kórsetkishi engiziledi.
Dılermen daý týyndaǵan jaǵdaıda, osy qujattar kólikke talapqa saı qyzmet kórsetilgenin dáleldeıtin basty aıǵaq bolady.
Kepildikke qatysty daý týyndasa ne isteý kerek?
Tursyn Djagparova daýly jaǵdaılarda tutynýshynyń óz quqyqtaryn qorǵaý tetikterin túsindirip ótti.
QR «Tutynýshylardyń quqyqtaryn qorǵaý týraly» Zańynyń 30-babyna sáıkes, kólik tutynýshynyń jeke menshigi bolǵandyqtan, ol dıagnostıka men saraptama júrgizý protsesine tikeleı qatysýǵa quqyly. Servıs ıesi dıagnostıka ýaqytyn tutynýshyǵa aldyn ala habarlaýǵa mindetti. Tutynýshynyń qatysýynsyz jasyryn tekserip, «siz kinálisiz» dep sheshim shyǵarý zańsyz.
— Kelispeýshilik týyndasa, aldymen avtosalonǵa resmı shaǵym-aryz túsiriledi. Eger avtosalon qyzmetkerleri «tek bizde qyzmet kórsetiledi» dep zańsyz talap qoıyp, qujat kórsete almasa, Tutynýshy Zańnyń 18 jáne 24-baptaryna súıenip, oqıǵany telefon kamerasyna túsirýge tolyq quqyly, — dedi ol.
Eger dıler tutynýshyny qate aqparatpen aldap, óz qyzmetin zańsyz tańýdy jalǵastyrsa, tutynýshy 102 nómiri arqyly polıtsııa ınspektoryn shaqyra alady. Polıtsııa qyzmetkerleri Ákimshilik quqyq buzýshylyq týraly kodekstiń (ÁQBtK) 190-baby («Tutynýshylardy aldaý») nemese 193-baby boıynsha hattama toltyryp, avtosalonǵa/dılerge birden ákimshilik aıyppul salady.
Árbir avtosalonda memlekettik organdar men tutynýshylardyń quqyǵyn qorǵaıtyn qoǵamdyq uıymdardyń baılanys nómirleri kórsetilgen Aqparattyq stend bolýy shart. Bolmaǵan jaǵdaıda kásipkerge aıyppul salynady.
