Mońǵolııada biregeı túrki eskertkishterine qorǵanys jabyndysy ornatyldy
ASTANA. KAZINFORM — Mońǵolııanyń Nomgon ańǵarynda ornalasqan Nomgon-1 jáne Nomgon-2 arheologııalyq keshenderin qorǵaýǵa arnalǵan qorshaýlardyń saltanatty ashylý rásimi ótti, dep habarlaıdy Kazinform agenttiginiń menshikti tilshisi.
Bul nysandarda Túrki akademııasy men Mońǵolııa ǵylym akademııasynyń Arheologııa ınstıtýty birneshe jyldan beri aýqymdy arheologııalyq zertteýler júrgizip keledi.
Saltanatty sharaǵa Túrki akademııasynyń basshylyǵy, Mońǵolııanyń ǵylymı mekemeleriniń ókilderi, arheologtar men birlesken jobany júzege asyryp júrgen zertteýshiler qatysty.
Qorǵanys ınfraqurylymynyń ashylýy Nomgon ańǵaryndaǵy biregeı arheologııalyq murany saqtaý jumystarynyń kezekti kezeńi boldy. Munda 2019 jyldan beri júrgizilgen zertteýler Ekinshi Túrik qaǵanaty tarıhyna qatysty jańa derekterdi anyqtaýǵa múmkindik berdi.
2022 jyly Nomgon-2 eskertkishinen kóne túrki jáne soǵdy jazýlary qashalǵan tas stelanyń joǵarǵy bóligi tabyldy. Jazýlardy oqý barysynda Qutlyq qaǵan týraly mátinniń úzindileri alǵash ret anyqtalyp, eskertkishtiń qaǵanǵa arnalǵan memorıaldyq keshen ekeni ǵylymı turǵydan dáleldendi.
Keıingi zertteýler kezinde stelanyń kóne túrki jáne qytaı tilderindegi jazýlar saqtalǵan tómengi bóligi de tabyldy. Túrki akademııasy, Mońǵolııa ǵylym akademııasynyń Arheologııa ınstıtýty jáne Іshki Mońǵolııa ýnıversıteti ǵalymdarynyń birlesken jumysy nátıjesinde qytaı tilindegi mátinnen «Qutlyq» ataǵy men «túrik» etnonımi anyqtaldy. Bul keshenniń Elteris Qutlyq qaǵan dáýirine jatatynyn taǵy bir márte rastady.
Jańa qorǵanys qorshaýlary erte orta ǵasyrlardaǵy túrki halyqtarynyń tarıhyn zertteýde aıryqsha mańyzǵa ıe eskertkishterdiń saqtalýyn qamtamasyz etip, arheologııalyq zertteýler men halyqaralyq ǵylymı yntymaqtastyqty jalǵastyrýǵa múmkindik beredi.
