Mınneapolıste AQSh azamatshasynyń óliminen keıin narazylyq aktsııalary bastaldy

ASTANA. KAZINFORM — Mınneapolıste ımmıgratsııalyq qyzmetker AQSh azamatshasyn atyp óltirdi. Saldarynan shtatta narazylyq aktsııalary bastaldy, dep habarlaıdy VVS.

AQSh-tyń Immıgratsııalyq jáne kedendik polıtsııasynyń (ICE) qyzmetkeri Mınnesota shtatynyń Mınneapolıs qalasynda bir áıeldi atyp óltirdi. Amerıkalyq bılik ókilderiniń aıtýynsha, áıel óz kóligimen ICE qyzmetkerin qaǵyp ketpek bolǵan. Alaıda jergilikti bılik oqıǵanyń beınejazbasyna súıene otyryp, bul nusqany úzildi-kesildi joqqa shyǵardy.

Immıgratsııalyq polıtsııa marqumnyń áreketin «ishki terrorızm» dep baǵalap, patrýldiń áreketin ózin-ózi qorǵaý dep túsindirdi.

CBS telearnasynyń málimetinshe, qaza tapqan áıel — 37 jastaǵy aqyn Rene Gýd, AQSh azamatshasy ári Mınneapolıs qalasynyń turǵyny.

Oqıǵa týraly ne belgili

Jergilikti BAQ-tyń habarlaýynsha, oqıǵa AQSh Immıgratsııalyq jáne kedendik polıtsııasynyń ımmıgratsııalyq zańnamany oryndaý áreketterine qarsy ótken narazylyq aktsııasy kezinde bolǵan.

— Quqyq qorǵaý organdary qyzmetkerlerin qasaqana kólikpen qaǵyp óltirýge áreket jasaý — ishki terrorızm aktisi. ICE qyzmetkeri óz ómirine, áriptesteriniń ómirine jáne qoǵam qaýipsizdigine qaýip tóndi dep eseptep, ózin-ózi qorǵaý maqsatynda oq atqan, — dep málimdedi ICE-ke jetekshilik etetin AQSh Іshki qaýipsizdik mınıstrligi.

AQSh prezıdenti Donald Tramp qaza tapqan áıeldiń ICE qyzmetkerine «sanaly ári agressıvti túrde» kólikpen basyp ketpek bolǵanyn aıtty.

— Beınejazbaǵa qaraǵanda, onyń tiri qalǵany tańǵalarlyq, qazir ol aýrýhanada em qabyldap jatyr, — dep jazdy Tramp. 

Sondaı-aq ol solshyl radıkaldardy polıtsııa men ICE qyzmetkerlerine kún saıyn qoqan-loqy kórsetip, olarǵa shabýyl jasaıdy dep aıyptady.

Alaıda oqıǵa kýágeri túsirgen vıdeoda kólikpen qaǵý áreketi anyq kórinbeıdi. Beınejazbada ICE qyzmetkerleriniń biri joldy kóldeneń bógep turǵan kólikke jaqyndap, júrgizýshi esiginiń tutqasyn dóreki túrde ashpaqshy bolady. Sol sátte kólik qozǵala bastaıdy, al aldyńǵy jaǵynda turǵan ekinshi ICE qyzmetkeri shetke qaraı sekirip, birden oq atady.

ICE qyzmetkerleri marqumnyń kóligine jaqyndaǵanǵa deıin ne bolǵany beınejazbada kórsetilmegen.

Mınneapolıs meri Djeıkob Freı Tramp ákimshiliginiń ICE qyzmetkerin ádeıi qaǵýǵa áreket jasaldy degen málimdemesin qatań túrde joqqa shyǵardy.

Mınnesota shtatynyń gýbernatory Tım Ýolz da federaldy bıliktiń túsindirmesin qabyldamady.

— Bul nasıhat mashınasyna senbeńizder. Shtat tolyq, ádil ári jedel tergeý júrgizýdi qamtamasyz etedi, — dedi Ýolz Іshki qaýipsizdik mınıstrliginiń qaladaǵy atysqa qatysty málimdemesine jaýap retinde.

Sonymen qatar, Demokratııalyq partııanyń kóptegen ókili, sonyń ishinde AQSh-tyń burynǵy vıtse-prezıdenti Kamala Harrıs pen Ókilder palatasyndaǵy azshylyq kóshbasshysy Hakım Djeffrıs te málimdeme jasady. Kamala Harrıs Tramp ákimshiligi usynǵan oqıǵa nusqasyn «gazlaıtıng» dep atady.

Aqyn ári úsh balanyń anasy

Rene Gýdtyń anasy Donna Gendjer Minnesota Star Tribune gazetine bergen suhbatynda qyzynyń ımmıgranttardy deportatsııalaýǵa qarsy eshqandaı aktsııalarǵa qatyspaǵanyn aıtty.

Marqumnyń jaqyndarynyń aıtýynsha, Rene Gýdtyń artynda úsh balasy qaldy: birinshi nekesinen eki jasóspirim jáne ekinshi nekesinen 6 jastaǵy uly bar. 

Associated Press agenttiginiń habarlaýynsha, Rene Gýdtyń burynǵy kúıeýi sol kúni tańerteń onyń 6 jastaǵy ulyn mektepke aparyp, keıin qazirgi serigimen birge úıine qaıtyp kele jatqanyn málimdegen.

Jergilikti BAQ málimetinshe, Rene Gýd Vırdjınııa shtatyndaǵy ýnıversıtetti bitirip, ádebıet mamandyǵy boıynsha bilim alǵan. Áleýmettik jelilerde ózin «aqyn, jazýshy» dep tanystyrǵan.

Mınneapolıske arnaıy kelgen AQSh Іshki qaýipsizdik mınıstri Krıstı Noem arty atysqa ákelip soqqan oqıǵaǵa qatysty resmı nusqany baıandady. Onyń aıtýynsha, ICE qyzmetkerleri operatsııa aıaqtalǵan soń keńsege qaıtyp bara jatqan kezde olardyń kólikteriniń biri qarǵa batyp qalǵan.

Agentter kólikti ıterip shyǵarýǵa tyrysqan sátte aınalasyna narazylyq bildirýshiler jınalǵan. Mınıstrdiń sózinshe, bul adamdar qyzmetkerlerdi kúni boıy baqylap, olardyń qozǵalysyn ádeıi bógemek bolǵan.

Noemniń nusqasy boıynsha, oqqa ushqan áıel «kóligin qarýǵa aınaldyryp», ICE qyzmetkerlerin «óltirý maqsatynda» olarǵa qaraı baǵyttaǵan.

Mınıstrdiń aıtýynsha, sol áıeldiń áreketinen agentterdiń birin kólik basyp ketken. Al oq atqan qyzmetkerdi Noem «tájirıbeli agent» dep atap, onyń áreketin «ózin-ózi qorǵaý» dep baǵalady.

Mınıstr FBR tarapynan tergeý júrgiziletinin jáne ICE operatsııalary jalǵasatynyn habarlady.

Sársenbi men beısenbi kúnderi Mınneapolıste jáne Mınnesota shtatynyń basqa da qalalarynda ımmıgratsııalyq qyzmettiń áreketterine jáne Tramp ákimshiligine qarsy narazylyq aktsııalary ótti.

CBS telearnasynyń jergilikti bólimshesiniń habarlaýynsha, ICE qyzmetkerleri narazylarǵa qarsy buryshty gaz qoldanyp, olardy kúshpen yǵystyrǵan.

Rene Gýd qaza tapqannan keıin shtatta jańa narazylyq tolqyny bastaldy. Mınneapolıste turǵyndar qaıǵyly oqıǵa bolǵan jerde uıymdastyrylǵan stıhııaly memorıal mańyna jınaldy. AFP agenttiginiń málimetinshe, shtattyń basty qalasynyń kóshelerine myńdaǵan adam shyqqan, olardyń kópshiligi «ICE, Mınneapolısten ket!» degen urandar jazylǵan plakattar ustaǵan.

Beısenbi kúni Mınneapolıste jańa aktsııa tań atpaı bastaldy. Demonstranttar federaldy bılik ǵımaratynyń, ıaǵnı ımmıgratsııalyq sot ornalasqan ǵımarattyń aldyna jınalyp, «Uıat!» jáne «Jumystan ketińder!» dep urandatty.

Reuters agenttiginiń habarlaýynsha, bul aktsııa barysynda demonstranttar men ICE qyzmetkerleri arasynda qaqtyǵystar bolǵan. Basqa BAQ derekterine sáıkes, bul joly da ICE qyzmetkerleri buryshty aerozol qoldanyp, keı málimetterde kózden jas aǵyzatyn gaz paıdalanylǵany aıtylady.

Óz kezeginde Mınnesota shtatynyń gýbernatory Tım Ýolz Donald Tramp ákimshiligin ımmıgranttarǵa qatysty saıasaty arqyly qoǵamda qorqynysh ahýalyn qalyptastyryp otyr dep aıyptady.

Onyń aıtýynsha, qoǵamdyq tártipti qamtamasyz etý úshin shtatqa Vashıngtonnan qosymsha kómek qajet emes. Degenmen jaǵdaı ýshyǵa tússe, Mınnesota Ulttyq gvardııasyn tartýǵa daıyn ekenin málimdedi.

Budan buryn belgili amerıkalyq tilshi Taker Karlson Donald Tramptyń 2027 jyly qorǵanys bıýdjetin 1,5 trln dollarǵa deıin arttyrý týraly sheshimi AQSh-tyń dúnıejúzilik soǵysqa daıyndalyp jatqanyn bildiretinin aıtty.