«Mıgranttar úshin bank qurylatyn boldy» - respýblıkalyq basylymdarǵa sholý
ASTANA. Qazannyń 30-y. /QazAqparat/ - Qazaq aqparat agenttigi respýblıkalyq basylymdarda qazannyń 30-y, juma kúni shyqqan ózekti materıaldarǵa sholýdy usynady.
Keshe el ordasy Astanada Qazaqstan Respýblıkasynyń «elektrondy úkimetin» damytýdyń 2008-2011 jyldarǵa arnalǵan baǵdarlamasyn júzege asyrý sheńberinde «Elektrondy úkimet bastamalary» atty eki kúndik 4-shi halyqaralyq konferentsııa jumysyn bastaǵan bolatyn. Osyǵan oraı «Egemen Qazaqstan» gazetinde «Elektrondyq úkimettiń» qazaqstandyq úlgisi» atty maqala jaryq kórdi. Jarııalanymda «Qazaqstandyq «elektrondy úkimettiń» basty mindeti AKT-ny barynsha tıimdi paıdalana otyryp, azamattarǵa sapaly qyzmet kórsetý arqyly memlekettik basqarý júıesin odan ári jetildire túsý bolyp tabylady. Búgingi tańda «elektrondy úkimettiń» AT boıynsha bazalyq ınfraqurylymy qalyptasty. «Naqty tulǵalar», «Zańdy tulǵalar», «Meken-jaılyq tirkeý», «Jyljymaıtyn múlikti tirkeý» salalary boıynsha etalondyq derekter bazasy jumys isteıdi. Elektrondy qyzmet túrin paıdalanýdyń biregeı ortalyǵy - «elektrondy úkimet» veb-portaly ashyldy», delingen.
Osy taqyrypqa oraı, «Aıqyn», «Lıter», «Kazahstanskaıa pravda», «Izvestııa», «Izvestııa-Kazahstan», basylymdary da egjeı-tegjeıli jazylǵan maqalalar jarııalaǵan.
«Egemen Qazaqstan» gazetiniń dástúrli «Úkimet» aptalyǵynda «Indýstrııalandyrý besjyldyǵynyń birinshi belesi», «Agroónerkásip: azyq-túlik qaýipsizdigi», «Sýly jer - Nýly jer», «Adamzattyń aınasy - aýyl» degen taqyryptarmen birneshe maqala jaryq kórdi. Sondaı-aq osy aıdarda «Qazaqmys» korporatsııasynyń bas dırektory Talǵat Ahanovpen aradaǵy suhbat jarııalanǵan.
«Tildi úıretýshilerdiń biligi sarapqa salyndy». Osy taqyryppen «Egemen Qazaqstan» gazetinde jaryq kórgen maqalada keshe elordadaǵy «Grand Park Esil» qonaqúıinde Sh.Shaıahmetov atyndaǵy tilderdi damytý men úılestirýdiń respýblıkalyq ortalyǵy uıymdastyrǵan «Til úıretý ortalyqtary qyzmetkerleriniń biliktiligin jetildirý» atty ǵylymı-praktıkalyq semınar jaıynda jazylǵan. Jarııalanymda «Elbasy memlekettik tildi úıretý ortalyqtarynyń jelilerin keńeıtip, olardy árbir qalada jáne aýdan ortalyǵynda, joǵary oqý oryndary men ózge de mekemelerde qurý kerektigin, ári olarǵa kómektesip, yntalandyryp otyrý qajettigin, sondaı-aq, oqytýdyń ınnovatsııalyq formalaryn batyl jáne keńirek engizý qajettigin aıtty. Sondyqtan, til úıretý ortalyqtary budan ári tyń serpinmen jumys isteı berýleri kerek. Bul oraıda til úıretýshiniń biliktiligin arttyrý, til úıretýde eń ozyq tásilderdi meńgerýi asa mańyzdy», degen Til komıtetiniń tóraǵasy Erbol Shaımerdenovtiń sózi keltirilgen.
***
Sársenbi kúni keshkisin belgisiz bireýler «Interfaks-Qazaqstan» aqparat agenttigine silteme jasaı otyryp, elektrondy poshta arqyly «qazaq-qytaı shekarasynda qarýly qaqtyǵys boldy» degen arandatýshylyq maǵynada aqparat taratqan. Bul jaıynda egjeı-tegjeıli «Aıqyn» gazetiniń juma kúngi sanynda «Arandatýshylar anyqtalyp, jazalanatyn bolady» degen taqyryppen berilgen. Basylymnyń jazýynsha, osy jaıtqa oraı túsinikteme bergen QR UQK tóraǵasynyń baspasóz hatshysy K.Beknazarov «Elektrondyq poshta arqyly belgisiz bireýlerdiń taratqan aqparaty shyndyqqa janaspaıdy jáne onyń avtorlary Qazaqstan Respýblıkasynyń zańdaryna sáıkes jazasyn tartýy tıis. Qazaqstan Ulttyq qaýipsizdik komıteti «Interfaks-Qazaqstan» agenttiginiń atynan arandatýshylyq pıǵylmen jalǵan aqparat taratý faktisin nazardan tys qaldyrmaıdy», dep málimdegen.
«Aıqyn» basylymnyń «Aq sóıle!» atty turaqty aıdarynyń qonaǵy - QR ІІM Jol polıtsııasy komıtetiniń tóraǵasy, polıtsııa polkovnıgi Qaırat Tynybekov. Basylymnyń jol qaýipsizdigi, júrgizýshiler daıyndaıtyn oqý oryndaryna qoıylatyn talap, jol polıtsııasy qyzmetkerleri arasyndaǵy sybaılas jemqorlyqpen kúres, atalǵan salada aldaǵy ýaqytta atqarylatyn reformalar tóńireginde qoıǵan saýaldaryna komıtet tóraǵasy tushymdy jaýap bergen. Áńgime barysynda Q.Tynybekov «Respýblıka joldarynda sońǵy on jyl ishinde 30 myńnan astam adam qaza bolypty. Ol degenińiz, shaǵyn bir qalanyń turǵyndary emes pe?! Al jaraqat alǵandardyń ózi 164 myń adamnan asady eken. Bul «tóbe shashty tik turǵyzar derek emes» dep aıta alasyz ba?» deı kele elimizde oryn alǵan jol-kólik oqıǵasynyń naqty derekterin keltirgen. Ekeýara áńgimeniń tolyq nusqasyn basylymnyń juma kúngi sanynan «Qazir halyqtyń jol polıtsııasyna degen senimi arta tústi» degen taqyrypta oqı alasyzdar.
«Kótere almaıtyn shoqpardy belge baılama!» Osy taqyryppen «Aıqyn» basylymnyń búgingi sanynda maqala jaryq kórdi. Onda elimizdiń dıqanshylarynyń mańdaı terimen ósirgen astyǵyn ótkize almaı, qar aralas jańbyrdyń astynda qaldyryp, shiritip alatynyn jer-jerde málimdep jatqandyǵyn jazǵan. «Taıaýda astyq máselesine qatysty birneshe dúrkin bas qosqan Úkimet músheleri azyq-túlik korporatsııasy arqyly memleketke satyp alatyn astyq mólsherin molaıtty. Qudaıǵa shúkir. Sonan soń shetelderge «14 mıllıon tonna astyq eksporttaýǵa bolady» degen toqtamǵa keldi. Buǵan da shúkir. Deseke te, «ózimizden artylǵan astyqtyń bir túıirin qaldyrmaı eksporttaǵannyń ózinde Qazaqstanǵa ol qanshalyqty paıdaly?» degen suraq kókeıden ketpeıdi», dep jazady basylym.
***
«Alash aınasy» gazetiniń búgingi sanynan «Mıgranttar úshin bank qurylatyn boldy» degen maqalamen tanysa alasyzdar. Jarııalanymǵa Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstrliginiń bastamasymen Májiliste ótken semınardaǵy másele talqysy ózek bolady. Onda Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstrliginiń jaýapty hatshysy jetkizgen birqatar jańalyqtyń biri - Mıgranttar úshin bank qurylatyndyǵy. Bul máselemen egjeı-tegjeıli tanysqysyńyz kelse, atalǵan basylymdy oqyńyz.
Osy basylymda «Shekara asqan jádigerlerimizdi qaıtaratyn kún bolar ma eken?» atty taqyryppen jaryq kórgen kelesi maqalada Qyzylorda oblysyndaǵy tilshi Baıqońyr mańyndaǵy Jetiasar eskertkishteriniń keńestik kezeńde Máskeýge tasylǵanyn, áli olardyń elimizge oralmaı jatqan jaıyn qaýzaıdy. Sóıtip bılikten Qazaqstan men Reseı arasyndaǵy kelisimsharttarda kóshpendiler mádenıetiniń tól týyndylaryn keri qaıtarý máselesin qarastyrýyn suraıdy.
«Alash aınasy» gazetinde jarııalanǵan «Aralas mektepterdiń daýyna kim aralasady?» degen maqalada búginderi aralas mektepter sanynyń tym kóbeıip bara jatqandyǵy týraly dabyl qaqqan. Onda maqala avtory ózge el tiliniń ústemdik etip jatqanyn, onyń memlekettik tildiń damýyna kedergi keltirip otyrǵanyn aıta kelip, osy rette ǵalymdar men saıasatkerlerdiń Úkimettik deńgeıde kótergen máselesine toqtalyp, olardyń pikirin ózinshe órbitedi. Elimizdegi naqty aralas mektepter sanyn bilgińiz kelse, osy maqalamen tanysyńyz.
«XV ǵasyrda alǵashqy qazaq handyǵynyń irgetasyn qalaǵan Áz-Jánibek pen Kereı handardyń eskertkishi elordamyzdyń shetindegi qoqysta jatqanyna 1,5 jyl boldy. Ol jýyrda ǵana ashylǵan «Qazaq eli» monýmentiniń bir bólshegi bolatyn. Eki hannyń jáne alty batyrdyń qoladan quıylǵan músinderiniń keıbir jerleri ketilip, syna bastaǵan. Keıbir bólikteri qoldy bolǵan. «Taqta otyrǵan» Áz-Jánibek pen Kereı hannyń tasasynda eki jaǵynan qos jolbarys ustap turǵan Ánuranymyz ben Ata Zańymyz jazylǵan kompozıtsııa-taqta da tozypty», dep jazady «Jas qazaq» gazeti. Osy jaıtqa oraı basylym eskertkishtiń avtory, sýretshi Sembiǵalı Smaǵulovpen tildesip, senator Svetlana Jalmaǵambetova men Májilis depýtaty Berik Bekjanovtyń pikirin bilipti. Jazylǵan jaıtty tolyǵymen basylymda jaryq kórgen «Handaryn jylatqan halyqpyz...» atty maqaladan oqı alasyzdar.
Osy basylymnyń jazýynsha, Alıans banktiń burynǵy aktsıonerleri Marǵulan jáne Erlan Seısembaevtarǵa halyqaralyq izdeý jarııalanǵan. Aǵaıyndylar banktiń qulpyn buzbastan on alty mıllıard toǵyz júz mıllıon teńgeni «úptep» ketipti. Elimizdiń Bas prokýratýrasy Alıans bank arqyly úlestirilgen kóptegen kúdikti nesıeler tizimin anyqtapty. Atap aıtqanda, Seısembaevtar ózderine tıesili jer telimderin kepildikke qoıyp, iri mólsherde nesıe alǵan. Sol qaryzdaryn bankke qaıtarmastan, qujattardy keri alyp, jer telimderin satyp jibergen kórinedi. «Marǵulannyń endshpıli» degen taqyryppen jaryq kórgen maqaladan birqatar derekterge qanyq bolasyzdar.
«Qaryz kúlip kelip, jylap qaıtady». Osy taqyryppen «Jas qazaq» gazetinde shaǵyn maqala jaryq kórdi. Onda «Otandyq bankırler qaryzyn qaıtara almaǵan jurtty taǵy bir dúrliktirdi. Banktiń bul jolǵy usynysy boıynsha, boryshkerler baspanasyn bank esebine ótkizýi tıis. Sosyn óz úıin ózi jaldap turǵany úshin bankke aı saıyn aqsha tóleıdi. «Jaý jaǵadan alǵanda, bóri - etekten» demekshi, onsyz da qaryzyn qaıtara almaı qaltyrap júrgen qara halyq buǵan narazy», delingen.
«Premer-Mınıstr Kárim Másimov Reseı Federatsııasy Úkimeti tóraǵasynyń orynbasary Igor Sechınmen kezdesti», dep jazady «Kazahstanskaıa pravda» gazeti.
Taraptar temir jol arqyly júk tasymaldaý, munaı men gaz tasymaldaý salasyndaǵy birqatar úkimetaralyq kelisimder boıynsha júrgizilgen jumystardyń, sonymen qatar Ekibastuz GRES-2 energoblogy jobasynyń úshinshi bóliginiń qurylysynyń jumysyna oń baǵa berip otyrǵandyǵyn atap ótken.
Bul jaıt el gazeti «Egemen Qazaqstan» basylymynyń da nazarynan tys qalmaǵan.
Sondaı-aq osy basylymda keshe elordada TMD men Shanhaı yntymaqtastyq uıymyna qatysýshy memleketterdiń jastar uıymdary men saıası partııalarynyń jastar qanaty kóshbasshylarynyń qatysýymen ótken jıyn jaıynda da jazylǵan. Osy taqyrypqa oraı «Izvestııa-Kazahstan», «Lıter», «Egemen Qazaqstan», «Aıqyn» basymdarynda da maqalalar bar.
«Oko» qoǵamdyq-saıası gazetiniń jazýynsha, «Lesnaıa polıana» turǵyn úı kesheni tóńiregindegi jaǵdaı kóptegen problemaly nysandardaǵy sııaqty átkenshekke uqsaıdy. Sheneýnikter ózderin kinálamaý úshin jaýapkershilikti bir-birine silteýde. Sonymen qatar olardyń árqaısysy úleskerlerdiń problemalary sheshildi nemese taıaý arada sheshiledi dep málim etedi.
