Memleket basshysy JI múmkindigin paıdalanyp, taldaý-saraptaý jumysyn kúsheıtýdi tapsyrdy
ASTANA. KAZINFORM – Bul týraly Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev Qarjylyq monıtorıng agenttiginde ótken jıynda aıtty.
Memleket basshysy JI múmkindigin paıdalanyp, taldaý-saraptaý jumysyn kúsheıtýdi tapsyrdy.
– Men jaqynda «Quqyq buzýshylyq profılaktıkasy» týraly Zańǵa qol qoıdym. Bul zańǵa sáıkes Agenttik alǵash ret ekonomıkalyq qylmystyń aldyn alýmen aınalysatyn tolyqqandy qurylym retinde kórsetildi. Osyǵan oraı, qylmystyń aldyn alýǵa qajetti jańa ári tıimdi sharalar qajet. Kóp jaǵdaıda keltirilgen zalaldy óteý máselesi oń sheshimin tappaı jatady. Sol sebepti, qylmystyń saldaryn emes, sebebin anyqtap, onymen kúresý mańyzdyraq. 2023 jyly shyǵyn kólemi 325 mıllıard teńgege baǵalandy. Onyń 53 mıllıard teńgesi nemese shamamen 16,5 paıyzy qaıtaryldy; 2024 jyly shyǵyn kólemi 4,4 trıllıon teńgege baǵalandy. Onyń 236 mıllıard teńgesi nemese 5,5 paıyzy qaıtaryldy; 2025 jyly shyǵyn kólemi 135 mıllıard teńgeni quraǵan, ıaǵnı aıtarlyqtaı azaıǵan. Onyń 20 mıllıard teńgesi nemese 15 paıyzǵa jýyǵy qaıtarylǵan. Aldyn alý sharalary shyn máninde tıimdi bolý úshin tsıfrlyq taldaý tásilderin barynsha damytqan abzal. Agenttikke tıesili aqparattyq júıe aýqymdy derekterdi taldaýǵa múmkindik beredi. Sol arqyly bıýdjet qarjysyn únemdeýge bolady. Osy aqparattyq júıeniń aıasyn keńeıte túsý qajet, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.
Prezıdent aldymen áleýmettik salada qalyptasqan qarjylyq jaǵdaıdy retke keltirýdi tapsyrdy.
– Ásirese, bilim berý, densaýlyq saqtaý sııaqty ult bolashaǵyna áser etetin, únemi halqymyzdyń nazarynda bolatyn mańyzdy salalarǵa basa mán berilýge tıis. Osyǵan deıin de aıtyp óttim, jalpy áleýmettik salada zań buzýshylyqtar az emes. Qarjy operatsııalaryna monıtorıng júrgizý kezinde naqty nátıjege qol jetkizý úshin zamanaýı tásilderdi utymdy paıdalaný qajet. Basty maqsat – bárin jappaı tekserý emes, el ekonomıkasyna qaýip tóndiretin syn-qaterlerdi der kezinde anyqtap, tıisti sharalar qabyldaý. «Shash al dese, bas alyp», shekten shyǵýǵa bolmaıdy. Qaıtalap aıtamyn: Agenttik qyzmetkerleriniń mindeti – qarjy uıymdaryn jappaı tekserý emes, kerisinshe ekonomıkaǵa tóngen qaýiptiń betin qaıtaryp, toıtarys berý úshin ýaqtyly shara qabyldaý. Bul rette tsıfrlyq jumys tásilderi aýadaı qajet. Biraq jasandy ıntellektige ǵana emes, óz aqyl-oılaryńyzǵa da sengen artyq etpeıdi. Adamdar JI-ge arqa súıeı bastaǵanyn, tipti baıandamalaryn da ózderi jazbaı, ony Grok pen ChatGPT-ge tapsyratynyn baıqaımyn. Adamdar durys oqýdy, tıisti bilim alýdy emes, ıntellektini túrli nusqada qalaı paıdalanýdy úırenýde. Munyń saldary aýyr bolady, – dedi Prezıdent.
Aıta ketelik Prezıdent qarjyny krıptovalıýtaǵa aınaldyryp, shetelge shyǵarý jaǵdaılary da azaımaı turǵanyn aıtqan edi.