Medıtsınalyq konsýltatsııany qashyqtan alýdyń ýaqyty keldi – dáriger
ALMATY. QazAqparat – Kardıologııa jáne ishki aýrýlar ǴZI konsýltatsııalyq-dıagnostıkalyq ortalyǵynyń meńgerýshisi, medıtsına ǵylymdarynyń doktory, joǵary sanatty dáriger Qýat Abzalıev qashyqtyqtan konsýltatsııa berýdiń artyqshylyǵy men kemshiligi týraly aıtty, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
«Búginde patsıentter saýatty jáne izdenimpaz, sebebi kez kelgen medıtsınalyq aqparatqa qoljetimdiliktiń jyldamdyǵy birneshe esege ósti. Patsıent-dáriger qashyqtyqtan konsýltatsııa berý (telemedıtsına) ýaqyty keldi», – deıdi Qýat Abzalıev.
Onyń aıtýynsha, qashyqtan ózara áreket etý 3 sanatqa bólinedi: dárigerge barǵanǵa deıin, dárigerge barǵannan keıin jáne dárigerge barýdyń ornyna.
«Dárigerge barǵanǵa deıin – bul óz densaýlyǵy týraly aqparat izdeý, tanys dárigerlerden konsýltatsııa alý, ǵalamtorda «úzdik dáriger» izdeý, oǵan jazylý. Dárigerge barǵannan keıin: dárigerdiń qoıǵan dıagnozy men taǵaıyndamalary týraly aqparatty tekserý, óz densaýlyǵy týraly «jeke» aqparatty alý, emdeýshi dárigerden qashyqtyqtan usynymdar alý, patsıentti qashyqtyqtan baqylaý jáne emdeýdi baqylaý, «ekinshi saraptama qorytyndysyn» alý. Dárigerge barýdyń ornyna – bul dárigerge qashyqtyqtan barý, ıaǵnı telemedıtsına arqyly dárigerge vırtýaldyq barý»,- deıdi dáriger.
Sonymen qatar ol qashyqtyqtan konsýltatsııa berýdiń artyqshylyǵy men kemshiligine toqtaldy.
«Bul jeńildik. Ár patsıent asyqpaı, óz patologııasy boıynsha barlyq qajetti medıtsınalyq qujattamalardy jınap, ózin qanaǵattandyratyn jan-jaqty jaýap alý úshin olardy elektrondyq poshta nemese uıaly baılanys arqyly mamanǵa jibere alady.
Kópmindettilik. Patsıent óziniń qujattary men suraqtaryn bir mezgilde birneshe dárigerge jiberip jáne óz densaýlyǵy týraly jalpy pikirdi jınaı alady. Komorbıdtik kúıde bolýyna baılanysty qujattardy túrli mamandarǵa jibere alady.
Utqyrlyq pen qoljetimdilik. Úıde nemese kez kelgen basqa jerde bola tura, patsıent mamannyń aldyn ala nemese qorytyndy konsýltatsııasyn alý úshin qujattardy jibere alady.Qashyqtyqtan konsýltatsııa alý utymdy. Tek qana konsýltatsııanyń qunyn tóleı otyryp, patsıent ýaqytyn kezekte turýǵa, konsýltatsııany kútýge jumsamaıdy, jolǵa shyǵyndanbaıdy. Basqa óńirden keletin bolsa páter nemese qonaq úı jaldaýdy qajet etpeıdi.
Onyń ústine pandemııaǵa baılanysty qaýipsiz de. Tirkeý ornynda, zertteýge kezekte turǵanda, dárigerdiń kabınetinde basqa naýqastarmen baılanystar bolmaıdy. Koronavırýsty nemese basqa ınfektsııany juqtyrý qaýpi tómendeıdi.
Kez kelgen dáriger úshin qabyldaý ýaqyty qysqarady. Dáriger úshin patsıent jibergen medıtsınalyq aqparatqa taldaý jasaýǵa múmkindik týady. Sebebi kez kelgen taldaýda medıtsınalyq qujattar sheshýshi oryn alady. Biryńǵaı medıtsınalyq aqparattyq júıe men tsıfrlandyrý emhanalardaǵy dárigerge kezekke turýdyń máseleleri men basqa da kóptegen máselelerdi jyldam sheshýge múmkindik beredi.
«Árıne, qashyqtyqtan konsýltatsııa berýdiń belgili bir kemshilikteri de joq emes. Bul – patsıenttiń dárigermen betpe-bet sóılese almaýy. Psıhologııalyq profılaktıka, emotsıonaldyq jaǵynan turaqtandyrýdan turatyn emotsıonaldyq quramy bolmaıdy. Onyń ústine, qarap tekserý kezinde patsıentte belgili bir kúmándi alyp tastaıdy (onyń qan qysymy ólshenedi, ókpesi tyńdalady jáne t.b.). Oǵan aǵzasynda osyndaı sımptomdar nemese ózgeristerdiń qaıdan paıda bolǵany túsindiriledi. Sonymen qatar, medıtsına mamandary, ásirese jas mamandar úshin patsıenttermen betpe-bet qarym-qatynas jasamaý kásibı jaǵynan ósýine múmkindik bermeıdi nemese onyń kásibı ósýi tómendeıdi», – deıdi joǵary sanatty dáriger .
