Májilis tarıhı-mádenı mura nysandary týraly zań jobasyn maquldady
ASTANA. QazAqparat - Parlament Májilisiniń jalpy otyrysynda «Tarıhı-mádenı mura obektilerin qorǵaý jáne paıdalaný týraly» zań jobasy birinshi oqylymda maquldandy, dep habarlaıdy QazAqparat.
«Búginde tarıhı-mádenı mura nysandarynyń sany 25 myńnan asady. Sonymen qatar, «Kıeli Qazaqstan» baǵdarlamasyna sáıkes, alǵash ret tarıhı-mádenı mura qoryn aýqymdy júıelendirý júrgizilip, nátıjesinde jalpyulttyq mańyzy bar 180 nysan men jergilikti mańyzy bar 456 kıeli nysan tizimin qalyptastyrdyq. Jalpy, Memleket basshysynyń tapsyrmasyna sáıkes, elimizde tarıhı-mádenı qordy keń kólemde saqtaý, túletý, damytý jáne ilgeriletýdi qamtamasyz etý talap etiledi», - dedi QR Mádenıet jáne sport mınıstri Arystanbek Muhamedıuly.
Zań jobasynda tarıhı-mádenı mura nysandaryn qorǵaý, zerdeleý, saqtaý, paıdalaný jáne keńinen tanytý salasyndaǵy qoǵamdyq qatynastardy memlekettik retteý júıesin qurý, sondaı-aq tarıh pen mádenıet nysandaryn anyqtaý, esepke alý, pasporttaý, júrgizý kózdelgen.
«Osyǵan deıin atap ótkenimdeı, tarıhı-mádenı mura búkil álemde áleýmettik-ekonomıkalyq damýdyń erekshe faktory jáne resýrsy retinde qaralady. Tarıhı-mádenı mura obektileri belsendi týrıstik aınalymdarǵa engizilgen, olardyń kóbi áleýmettik-ekonomıkalyq ortada múliktik aktıv retinde paıdalanylady jáne osy jaǵdaılarǵa baılanysty olardyń saqtalýyn qamtamasyz etý ózekti de alǵyshartty maqsatqa aınalyp otyr. Osy Zań jobasyn ázirleý barysynda Izraıl, Italııa, Frantsııa, Reseı, Ulybrıtanııa jáne ózge elderdiń tájirıbesi zerdelendi. Zań jobasynyń basty maqsattaryna toqtalsaq, birinshiden, arheologııalyq jáne ǵylymı-restavratsııalaý jumystaryn júrgizý boıynsha qyzmetti lıtsenzııalandyrý máselelerin qataıtý bolyp tabylady. Ekinshiden, alǵash ret osy jobamen arheologııa jáne ǵylymı-restavratsııalaý jumystaryn josparlaý tetikterin engizý qarastyryldy. Sonymen qatar, tarıhı-mádenı mura obektileri boıynsha tarıhı-mádenı saraptama júrgizý ınstıtýtyn endirý usynylyp otyr», - dedi mınıstr.
Atap aıtqanda, tarıhı-mádenı mura nysandaryn tarıh jáne mádenıet eskertkishteri dep taný tártibi aıqyndaldy. Ýákiletti organ men jergilikti atqarýshy organdardyń olardy qorǵaý men paıdalaný salasyndaǵy quzyreti bekitilgen, sonymen qatar «Kıeli obektiler» degen uǵym engizilip otyr.
Munymen qosa, tarıh jáne mádenıet eskertkishterine arheologııalyq jáne ǵylymı-restavratsııalyq jumystardy jyl saıynǵy josparlaý júıesin engizý maqsatynda zań jobasynda tıisti josparlaý men ony esepke alý tetigin aıqyndaý kózdeledi. Arheologııalyq, sáýlet, qala qurylysy jáne ózge de eskertkishterdiń saqtalýyn qamtamasyz etýge baǵyttalǵan sharalardy iske asyrý tártibi qarastyrylǵan.
Aıta keteıik, jalpy otyrys barysynda «Qazaqstan Respýblıkasynyń keıbir zańnamalyq aktilerine tarıhı-mádenı mura máseleleri boıynsha ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly» zań jobasy qaraldy. Atalǵan ilespe zań jobasyn palata depýtattary birinshi oqylymda maquldady.
