Mańǵystaýda shaǵyn bıznesti qoldaýǵa baǵyttalǵan biregeı joba qolǵa alyndy

Joba Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń «Bolashaqqa baǵdar: rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamalyq maqalasyn júzege asyrý aıasynda iske asyrylyp jatyr.

Memleket basshysy: «Qazirgi tańda jeke adam ǵana emes, tutas halyq­tyń ózi básekelik qabiletin arttyrsa ǵana ta­bys­qa jetýge múmkindik alady. Básekelik qabilet degenimiz - ulttyń, aımaqtyq nemese jahandyq naryqta baǵasy, ıa bolmasa sapasy jóninen ózgelerden utymdy dúnıe usy­na alýy», - degen bolatyn. Sondyqtan Elbasy jyl saıynǵy joldaýynda, el ekonomıkasyna basty serpin berip, qozǵaý salar salanyń biri - shaǵyn jáne orta bıznestiń áleýetin arttyrý máselesin nazardan tys qaldyrǵan emes.
 

Oblys ekonomıkasynyń áleýetin arttyrýǵa baǵyttalǵan jańa jobanyń tanystyrylymy aımaq basshysy Eraly Toǵjanovtyń qatysýymen 29 qarasha kúni Aqtaý qalasynda ótti. Sharaǵa «DAMÝ» kásipkerlikti damytý qory» AQ ókilderi, «Agrarlyq nesıe korporatsııasy» AQ, iri kásiporyndar basshylyǵy men qarjylyq ınstıtýttar qatysty.

«Nur kapıtal» baǵdarlamasynyń maqsaty -  «Týǵan jer» jobasy aıasynda halyqtyń qoǵamdyq sanasyn jańǵyrtý arqyly eldiń,  aımaqtyń ekonomıkasyna aıryqsha atsalysý - shynaıy patrıotızmdi oıatý. Memlekettik turaqtylyqtyń bir quraly retinde - shaǵyn jáne orta bıznesti damytý úshin qolaıly jaǵdaı jasaý.

Atalǵan maqsatty júzege asyrý úshin eńbek naryǵy jáne bıznes salalaryn transformatsııalaý kerek. Transformatsııa - qoǵamdyq sananyń jańǵyrýysyz júzege aspaıtyny anyq. ıAǵnı, halyqtyń óz kásibin ashýǵa tolyqtaı múmkindik jasaýǵa - eńbek naryǵy ınstıtýttaryn keńeıtip, qoljetimdi resýrstarmen qamtamasyz etip, básekelik esebinen sapany arttyrý qajet.

«Nur kapıtal» jobasy - Mańǵystaý oblysynda eńbek naryǵyn jańǵyrtýǵa baǵyttalǵan biregeı baǵdarlama.

«Elbasymyz Nursultan Ábishuly Nazarbaev «Qazaqstannyń úshinshi jańǵyrýy: jahandyq básekege qabilettilik» atty joldaýynda «... Ekinshi basymdyq - bıznes-ortany túbegeıli jaqsartý jáne keńeıtý. Mundaǵy kózdelgen strategııalyq maqsat - eldiń ishki jalpy ónimindegi shaǵyn jáne orta bıznestiń úlesi 2050 jylǵa qaraı kem degende 50% bolýyn qamtamasyz etý» kerektigin atap ótti. Búgingi tańda jeke kásipkerlikti qoldaý jáne damytý elimizdiń ekonomıkalyq damýynyń negizin qalaýshy draıver retinde qalyptasty. «Nur Kapıtal» baǵdarlamasynyń maqsaty - óńirdegi shaǵyn jáne orta bızneske tıimdi, qoljetimdi jáne naqty qoldaý kórsetý.

Qazirgi tańda «ÓzenMunaıGaz» AAQ-tan 900 mln. teńge jáne «Damý» qorynan 1 mlrd. 800 mln. teńge qarajat bólindi. Oblystyń kásipkerlik salasyn qoldaý maqsatynda jalpy quny 2 mlrd. 700 mln. teńge bolatyn nesıe resýrstary baǵyttaldy», - dedi oblys ákimi Eraly Toǵjanov.
 

Baǵdarlamany iske asyrý mehanızmi:

1. «Nur kapıtal» jobasy - jańa turaqty jumys oryndaryn quratyn ınvestıtsııalyq maqsattaǵy jobalarǵa «Bıznestiń jol kartasy 2020» baǵdarlamasy aıasynda sýbsıdııa beredi. Baǵdarlamany qarjylandyrý «Damý» Qorynyń jáne «Ózenmunaıgaz» AQ jer qoınaýyn paıdalaný kelisim-sharty aıasynda jergilikti atqarýshy organǵa beretin qarajattary esebinen júzege asyrylatyn bolady. Qarjylandyrý kólemi: baǵdarlama boıynsha jalpy somasy - 1 mld. 50 mln. tengeni, onyń ishinde: «Ózenmunaıgaz» AQ-nyń 350 mln. teńge, «Damý» Qorynyń qarjysy - 700 mln. teńge. Nesıe boıynsha paıyzdyq mólsherleme sońǵy qaryz alýshy úshin syıaqy mólsherlemesi - 11 paıyz bolsa, onyń 10 paıyzy sýbsıdııalanady, al qalǵan 1 paıyzyn ǵana kásipker tóleıdi. Sonymen qatar, eger qaryz alýshynyń kepilge qoıatyn múlki jetkiliksiz bolǵan jaǵdaıda, oǵan «Bıznestiń jol kartasy - 2020» biryńǵaı baǵdarlamasy aıasynda «Damý» Qorynyń kepildemesi beriledi.

Aıta keteıik, oblystyq bıýdjetten qarajat bólinbeıdi.

2. Aımaqtyń turǵyndary aınalymdaǵy kapıtaldyń 30%-yn óz bıznesin qurý úshin ala alady. Sondyqtan nesıe turǵyndar úshin qoljetimdi.

3. Oblysta kásipkerlik sektoryn damytý jáne oqytý úshin mamandardy qaıta daıarlaý toby qurylýda.

Orta jáne shaǵyn kásipkerlik - ekonomıkanyń utqyr ári nátıjeli sektory jáne ekonomıkalyq ósý faktorlarynyń biri. Sondyqtan «Nur kapıtal» jobasy - memleket tarapynan eleýli shyǵyndardy talap etpesten, shaǵyn jáne orta bıznes arqyly «salaýatty» básekeli ortanyń qalyptasýyna, naryqtyq tepe-teńdiktiń ornaýyna, jańa jumys oryndarynyń qurylýyna, jaǵdaıy ortasha turǵyndar tobynyń qalyptasýyna, turǵyndardyń ártúrli qajettilikterin qanaǵattandyrýǵa jaǵdaı jasaıtyn taptyrmaıtyn baǵdarlama. Óńirdegi bızneske qolaıly jaǵdaı jasaý arqyly eńbek naryǵyn modernızatsııalaýǵa múmkindik jasalady.

Sondaı-aq, Mańǵystaý oblysynyń aýyl sharýashylyǵy taýar óndirýshilerine qoljetimdi nesıelerdi alý úshin Agrarlyq nesıe korporatsııasynyń oblystaǵy fılıaly ashyldy.  Budan ózge aımaqta eki kredıttik seriktestik qurylmaq.

Jyl basynan beri korporatsııa fılıaly Mańǵystaý óńiriniń 54 aýyl sharýashylyǵy sýbektisin 189 mıllıon 600 myń teńgege qarjylandyrdy. "Іsker" baǵdarlamasy boıynsha 50 sharýa qojalyǵyna aqsha berildi. Olardyń 28-i - mal sharýashylyǵy, úsheýi - ósimdik sharýashylyǵymen aınalysady. Endi aýylsharýashylyǵymen aınalysatyn fermerler oblystan alys ketpeı-aq, «Agrotehnıka», «Agrobıznes», «Agrokommertsııa», «Іsker», «Agroeksport», «Keń dala»   kredıtteý baǵdarlamalary arqyly 5,5%-16% aralyǵynda jyldyq mólsherlememen nesıe ala alady.