Mańǵystaýda eki myń jyldyq kóne qala ornynda arheologııalyq zertteý júrip jatyr
AQTAÝ. KAZINFORM – Mańǵystaý oblysynda b.z. I–VI ǵasyrlaryna jatatyn Qaraqabaq qalashyǵynda arheologııalyq zertteý jumystary jalǵasyp jatyr.
Nurdáýlet Qılybaı Á.H.Marǵulan atyndaǵy Arheologııa ınstıtýtynyń dırektory Aqan Ońǵaruly jáne arheolog Andreı Astafevpen birge Túpqaraǵan aýdanyndaǵy Qaraqabaq qalashyǵyna bardy.
Aldymen delegatsııa Á.Kekilbaıuly atyndaǵy Mańǵystaý oblystyq tarıhı-ólketaný mýzeıiniń qorynda saqtalǵan Qaraqabaqtan tabylǵan tarıhı jádigerlermen tanysty. Keıin arheologııalyq nysanǵa baryp, ǵylymı-zertteý jumystarynyń nátıjelerin talqylady.
Mamandardyń aıtýynsha, Qaraqabaq ejelgi saýda jáne qolóner ortalyǵy bolǵan. Arheologııalyq zertteýler bul aımaq arqyly osydan eki myń jyl buryn halyqaralyq saýda qatynastary júrgenin dáleldep otyr.
Ǵalymdardyń paıymdaýynsha, Qaraqabaq Uly Jibek jolynyń soltústik tarmaǵyndaǵy mańyzdy teńiz-qurlyq saýda toraby retinde Kaspıı mańy memleketteriniń saıası jáne ekonomıkalyq baılanystarynda erekshe ról atqarǵan.
Qalashyqtan Vızantııa, Úndistan, Rım, Parsy jáne Qytaımen baılanysty dáleldeıtin tıyndar, mórler, qysh ydystar jáne túrli tarıhı jádigerler tabylǵan.
Sonymen qatar arheologtar kóne porttyń izderin, qolóner óndirisi men teńiz saýdasyna qatysty kóptegen derekterdi anyqtaǵan.
Nurdáýlet Qılybaı Qaraqabaqtyń tarıhı mańyzyna toqtalyp, bul jańalyqtar Mańǵystaýdyń kóne órkenıetter men halyqaralyq saýdadaǵy ornyn aıqyndaı túsetinin aıtty.
– Biz qazir Qaraqabaq degen jerde turmyz. Ǵalymdardyń paıymdaýynsha, bul qala ІІ ǵasyrdaǵy Rım ǵalymy Klavdıı Ptolemeı jasaǵan Kaspıı teńiziniń shyǵys jaǵalaýy kartasynda Aspabota atty qala-memleket retinde kórsetilgen. Qazirgi tilmen aıtqanda, bul óz dáýiriniń iri logıstıkalyq haby bolǵan. Bul derekter ata-babalarymyz tek kóship-qonyp, mal sharýashylyǵymen ǵana aınalysty degen túsinikti joqqa shyǵarady. Kerisinshe, munda úlken saýda aınalymy júrgenin, órkenıet bolǵanyn dáleldeıdi, – dedi oblys ákimi.
Sapar barysynda mamandar Mańǵystaýda arheologııalyq týrızmdi damytý jónindegi usynystaryn da tanystyrdy.
Joba aıasynda Qaraqabaq aýmaǵynda ǵylymı-arheologııalyq baza, ashyq aspan astyndaǵy mýzeı, týrıstik ınfraqurylym jáne arnaıy ekskýrsııalyq baǵyttar qurý josparlanyp otyr.
Mamandardyń pikirinshe, bul bastama óńirdiń tarıhı-mádenı murasyn keńinen nasıhattap, týrızm salasynyń damýyna serpin beredi.
Sapar qorytyndysynda Mańǵystaý oblysynyń ákimdigi men Á.H.Marǵulan atyndaǵy Arheologııa ınstıtýty arheologııalyq zertteýler men tarıhı mura nysandaryn damytý jumystaryn birlesip jalǵastyrýǵa ýaǵdalasty.
Aıta keteıik, Masat ata jerasty meshiti týraly mynaý siltemeden oqı alasyz.