MÁMS júıesinde qarjylyq baqylaýdyń jańa modeli engizildi
ASTANA. KAZINFORM – MÁMS-te 4 mlrd teńge negizsiz tólemderdiń aldy alyndy, jekemenshik mektepterdi qarjylandyrýda 8 mlrd teńge únemdeldi. Bul týraly Úkimettiń baspasóz qyzmeti habarlady.
Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń tsıfrlyq quraldardy qoldana otyryp, bıýdjet qarajatyn jumsaýdyń tıimdiligin arttyrý jónindegi tapsyrmalaryn oryndaý sheńberinde Úkimet qarjylyq tártipti kúsheıtýge jáne negizsiz tólemderdi qysqartýǵa baǵyttalǵan birqatar sharalar qabyldady.
Áleýmettik salada buryn medıtsınalyq kómek pen jeke bilim berýdi qarjylandyrý tásilderi qaıta qaraldy, máselen, tsıfrlyq quraldar qarajatty aýdarǵanǵa deıin buzýshylyqtardy anyqtaýǵa, qolmen esepteýlerdi alyp tastaýǵa jáne bıýdjetti naqty kórsetilgen qyzmetterge baǵyttaýǵa múmkindik beredi.
Memlekettik shyǵystardyń kólemi ǵana emes, bıýdjet qarajatyn basqarý tásiliniń ózi de ózgerýde – táýekelder men yqtımal zańbuzýshylyqtar tólemder júrgizilgennen keıin emes, bıýdjet qarajatyn aýdarǵanǵa deıin de anyqtalýda. Aldyn alý tetikteri engizilýde, memlekettik aqparattyq júıelerdiń derekteri biriktirilýde, esepteýler men tekserý rásimderi tsıfrlyq formatqa aýystyrylýda.
Bul jumystyń alǵashqy nátıjeleri qazirdiń ózinde eleýli qarjylyq áser berip otyr. Mindetti áleýmettik medıtsınalyq saqtandyrý (MÁMS) júıesinde 2026 jyldyń birinshi jartyjyldyǵynda antıfrod-tetikter tólemder júrgizilgenge deıin 4 mlrd teńgeden astam somaǵa aqaýlardy anyqtady. Jeke mektepterdi qarjylandyrýda qolmen esepteý tásilderin alyp tastaý jáne ashyq tsıfrlyq quraldarǵa kóshý esebinen 2025 jyldyń qyrkúıek-jeltoqsan aılarynda bıýdjetti únemdeý 8 mlrd teńge boldy.
MÁMS reformasy: negizsiz tólemderdiń tólem jasalǵanǵa deıin aldy alyndy
2026 jylǵy qańtarda MÁMS qarajatyn basqarýdyń tıimdiligin arttyrý maqsatynda áleýmettik medıtsınalyq saqtandyrý qory (ÁMSQ) QR Qarjy mınıstrliginiń qaramaǵyna berildi.
Prezıdenttiń MÁMS júıesin transformatsııalaý jónindegi alǵa qoıǵan mindeti sheńberinde aqpan aıynda jınaqtalǵan qarjylyq jáne basqarýshylyq teńgerimsizdikterdi joıýǵa baǵyttalǵan reformany júzege asyrý bastaldy. Qarjylyq tártipti arttyrýǵa jáne biryńǵaı tsıfrlyq kontýry bar basqarýdyń jańa modelin qalyptastyrýǵa erekshe nazar aýdaryldy.
Negizgi ózgeristerdiń biri keıingi baqylaýdan negizsiz tólemder júzege asyrylǵanǵa deıin olardyń aldyn alýǵa kóshý boldy.
Mysaly, eger buryn tólemderdi tekserý faktiden keıin, ıaǵnı, aqsha ketkennen keıin júrgizilse, qazir negizsiz tólemderdiń tólem jasalǵanǵa deıin aldy alynady. Nátıjesinde, 2026 jyldyń birinshi jartyjyldyǵynda antıfrod júıesi medıtsınalyq uıymdarǵa tıisti qarajat aýdarylǵanǵa deıin 4 mlrd teńgeden astam somaǵa aqaýlardy anyqtady.
Astana qalasynda pılottyq joba retide Qalqan jańa tsıfrlyq platformasy arqyly medıtsınalyq kómektiń jekelegen túrleri boıynsha aqy tóleý
Sonymen qatar, qarjylandyrý men derekterdi basqarý modeliniń ózi de ózgerýde. Josparlaý men satyp alýdan bastap medıtsınalyq kómekti baqylaý men tóleýge deıingi búkil tsıkl Qalqan platformasynda biryńǵaı tsıfrlyq kontýrǵa biriktiriledi.
Qazir 207 klınıka bazasynda pılottyq aprobatsııada platforma arqyly medıtsınalyq kómektiń 92 túriniń 20-sy boıynsha tólem júzege asyrylýda, taǵy 60 túri boıynsha synaqtan ótýde. Jyl sońyna deıin barlyq jarııa etilgen kómek túrin ónerkásiptik paıdalanýǵa berý josparlanýda.
Bul rette Qalqan qarjylyq baqylaý quraly ǵana emes, platforma óziniń qarjylyq jaǵdaıyn basqarý boıynsha medıtsınalyq uıymdarǵa kómek kórsetýge, onyń ishinde sozylmaly kredıtorlyq bereshekti azaıtýǵa, sondaı-aq dárigerlerge ákimshilik júktemeni azaıtýǵa baǵyttalǵan.
Bul rette ózgerister tsıfrlandyrýmen jáne baqylaýdy kúsheıtýmen shektelmeıdi. Qordyń jumys modeli qaıta qurylýda. Endi fokýs ózgerýde: shyǵyndardy baqylaýdan qarjylandyrý tıimdiligine jáne medıtsınalyq kómektiń nátıjesine deıin qamtylǵan.
Bul ÁMSQ kórsetilgen qyzmetterdiń kólemi men qunyn ǵana emes, sonymen qatar patsıent jiberilgen qarajat úshin qandaı nátıje alatynyn da baǵalaıtynyn bildiredi.
QR kodtar jáne eGov Mobile arqyly qyzmetterdi baqylaý
Tsıfrlandyrý patsıenttiń rólin de ózgertýde. Ol passıvti medıtsınalyq kómek alýshydan memleket pen ÁMSQ-nyń onyń atynan tóleıtin qyzmetterdi baqylaýǵa qatysa alady.
Bul sheshimderdiń bir bóligi qazirdiń ózinde jumys isteı bastady: búginde patsıent eGov Mobile-da QR-kod arqyly medıtsınalyq uıymǵa barý faktisin rastaı alady, bolashaqta bul qyzmet ekinshi deńgeıdegi bankterdiń qosymshalarynda iske qosylady.
Kelesi kezeń patsıenttiń elektrondyq qarjylyq pasporty jóninde bolmaq, onda ol úshin kórsetilgen jáne tólengen medıtsınalyq kómek týraly aqparat qoljetimdi bolady.
Osylaısha, MÁMS transformatsııasy qyzmetter kólemi men qunyn qarapaıym baqylaýdan qarjylandyrýdyń tıimdiligin jáne medıtsınalyq kómektiń túpkilikti nátıjesin baǵalaýǵa kóshýdi kózdeıdi.
Qazirgi ýaqytta MÁMS júıesin reformalaýdyń qarjylyq tártipke, ashyqtyǵy men basqarylýyna baǵyttalǵan birinshi kezeńi aıaqtaldy.
2026 jyldyń ekinshi jartyjyldyǵynda Qor qaıta qurýdan jańa modeldiń mehanızmderin keń aýqymda taratýǵa kóshedi. Kelesi kezeńniń mindeti barlyq engizilgen ózgeristerdi naqty nátıjege aınaldyrý:
naýqas úshin — qoljetimdi jáne tıimdi medıtsınalyq kómek,
dáriger úshin — túsinikti erejeler jáne qarjylandyrýdyń ádil modeli.
Bul barlyq ózgeristerdiń tıimdiliginiń negizgi krıterııi — patsıent pen dáriger úshin áseri.
Aıta ketelik 140 myń adamdy medıtsınalyq uıymdarǵa jalǵan tirkegen: saqtandyrý qorynan qarjy jymqyrǵandar ustalǵan edi.
