Malaızııanyń burynǵy premer-mınıstri 15 jylǵa bas bostandyǵynan aıyryldy

ASTANA. KAZINFORM - Bul qazir túrmede otyrǵan burynǵy premer-mınıstrdiń ekinshi soty, dep habarlaıdy Euronews.

Malaızııanyń burynǵy premer-mınıstri Nadjıb Razak aqsha jylystatý jáne bılikti teris paıdalaný baby boıynsha kináli dep tanylyp, 1MDB memlekettik ınvestıtsııalyq qorynan iri kólemde qarajat jymqyrǵany úshin 15 jylǵa bas bostandyǵynan aıyryldy. Oǵan 2,8 mıllıard eýro aıyppul salyndy.

Bul burynǵy premer-mınıstr úshin iri kólemdegi sybaılas jemqorlyqqa qatysty ekinshi joǵary deńgeıli sot protsesi. Ol qazirdiń ózinde osy qorǵa qatysty basqa úkim boıynsha qamaýda.

Tergeýshilerdiń aıtýynsha, Razaktyń jeke bank shottaryna júzdegen mıllıon eýro salynǵan. Al qorǵaýshylary onyń manıpýlıatsııaǵa ushyraǵanyn jáne qarajat Saýd Arabııasynan «saıası qaıyrymdylyq» retinde kelgenin málimdedi. Kýala-Lýmpýr Joǵarǵy Soty burynǵy premer-mınıstrdiń barlyq tranzaktsııadan habardar bolǵanyna kóptegen dálel bar ekenin málimdedi.

Malaızııanyń negizin qalaýshylardyń biri Nadjıb Razaktyń uly kez kelgen zańsyz áreketti joqqa shyǵardy.

Nadjıb Razak ózin Loý Thek Chjo bastaǵan josyqsyz qarjygerler adastyrdy dep málimdedi. Aıtýynsha, olar qazir bostandyqta.

Sýdıa Kollın Loýrens Sekerah Nadjıbtiń Saýd Arabııasyna qaıyrymdylyq jasaý týraly málimetine «sený múmkin emes» dep málimdedi. Onyń aıtýynsha, Saýd Arabııasynyń donorynan alynǵan tórt hat jalǵan jáne dálelder qarajattyń 1MDB-den alynǵanyn kórsetedi.

Sýdıa Nadjıbtiń burynǵy 1MDB jáne Loý sheneýnikterine aldanyp, qurban bolǵany týraly dálelderin joqqa shyǵardy.

Kýágerlerdiń aıǵaqtary Nadjıb pen Loý arasyndaǵy «qatesiz baılanysty» kórsetedi, ol Nadjıb úshin «senimdi adam, jolserik, deldal jáne fasılıtator» retinde áreket etti, dedi sot.

Nadjıb orasan zor qarajattyń paıda bolýyn teksergen joq jáne Loýǵa qarsy shara qoldanbady. Onyń ornyna aqshany paıdalanyp, isti tergep jatqan Bas prokýror men sybaılas jemqorlyqqa qarsy qyzmettiń basshysyn alyp tastap, óz pozıtsııasyn qorǵady.

1MDB daýy týraly ne belgili?

Nadjıb Razak 2009 jyldan 2018 jylǵa deıin premer-mınıstr qyzmetin atqardy jáne qyzmetke kiriskennen keıin kóp uzamaı 1MDB qurdy.

AQSh Ádilet mınıstrliginiń málimeti boıynsha, 2009 jáne 2014 jyldar aralyǵynda top-menedjerler men olardyń seriktesteri qordan 4,1 mıllıard eýrodan astam qarajatty urlap, ony AQSh, Sıngapýr jáne Shveıtsarııa arqyly zańdastyrǵan.

1MDB-ge qatysty qoǵamdyq ashý-yza 1957 jyly táýelsizdik alǵannan beri Malaızııany basqaryp kelgen Nadjıbtiń bıleýshi ​​partııasynyń 2018 jylǵy saılaýda jeńiliske ushyraýyna ákeldi.

2020 jyly Nadjıb burynǵy 1MDB enshiles kompanııasy SRC International-ǵa qatysty qylmysy úshin 12 jylǵa bas bostandyǵynan aıyryldy.

Ol 2022 jyldyń tamyz aıynda jazasyn óteı bastady. Osylaısha túrmege jabylǵan alǵashqy Malaızııanyń burynǵy kóshbasshysy boldy. Keshirim keńesi 2024 jyly onyń jazasyn eki esege qysqartyp, bosatý kúnin 2028 jyldyń tamyzyna belgiledi, degenmen juma kúngi úkim onyń jazasyn uzartýy múmkin.

Onyń áıeli Rozmah Mansor 2022 jyly jeke para isi del boıynsha 10 jylǵa bas bostandyǵynan aıyryldy jáne apellıatsııalyq shaǵym qaralǵanǵa deıin kepildikpen bosatyldy.

Aıta keteıik, Qytaıdyń burynǵy sport mınıstri sybaılas jemqorlyq úshin ólim jazasyna kesildi.