Londonda eski kólikter qalanyń shetki aýmaǵynda júrgeni úshin de las aýa salyǵyn tólemek
LONDON. QazAqparat - Londonda eski kólik júrgizýshileri qala ortalyǵyna kirý úshin salyq tóleýleri kerek. 2019 jyly engizilgen ereje nátıje berip, qorshaǵan orta aıtarlyqtaı tazardy. Endi shahar basshysy Sadık Han las aýa salyǵyn shetki aımaqtarǵa da engizgisi kelip otyr. ıAǵnı ekologııany lastaıtyn kólikter qala shetinde júrse de aqsha tóleýge mindetti. Bul bastama keıbir turǵyndardyń, tipti úkimet basshysynyń da narazylyǵyn týǵyzdy, deıdi QazAqparat tilshisi.
Ortalyq aýdandarǵa kirý úshin janarmaımen nemese dızel otynymen júretin eski jeńil kólik ıeleri, mototsıkl tizgindegender munda kirgeni úshin kúnine 12 jarym sterlıng fýntyn, ıaǵnı 7 myń teńgedeı tóleýi tıis. Aýyr kólikter men avtobýstar odan da kóp shyǵyndalady. Budan bólek keptelisti azaıtý úshin alynatyn 15 fýnt, ıaǵnı 9 myń teńge taǵy talap etiledi. Sondyqtan júrgizýshiler bul kóshelerdi syrt aınalyp ótýge tyrysady.
Osydan tórt jyl buryn engizilgen ereje oń nátıje bere bastady. Sońǵy zertteýlerge súıensek atmosferaǵa azot oksıdteriniń shyǵaryndylary 46%-ǵa azaıyp, shahar ortalyǵynyń ekologııasy jaqsarǵan. London ımperatorlyq kolledjiniń táýelsiz saraptamasyna sáıkes aýany lastaıtyn kólikter 60%-ǵa kemigen.
«Jyl saıyn 4 000 myńnan astam qala turǵyny las aýadan erte qaıtys bolyp jatyr. Kózge kórinbeıtin zııandy shyǵaryndylardan eresekter men balalar tynys alý, júrek, obyr, dementsııa aýrýlaryna ushyraýda. Jańa bastamanyń bereri mol ekendigi ǵylymı dálelendi», deıdi London qalasynyń meri Sadık Han.
Merııanyń málimetinshe, ortalyqtan tysqary turatyn 5 mıllıon adam áli de ekologııanyń zardabyn tartyp jatyr. Sondyqtan qala basshysy tamyzdan bastap, tozyǵy jetken kólikpen Londonda júretinderdiń barlyǵyna salyq salmaq. Ekologııalyq talaptarǵa jaýap bermeıtin 200 myńdaı kólik ıesi narazylyq bildirip, kóshege shyqty.
«Merııa oıyna kelgenin istep jatyr. Olar halyqqa qulaq aspaıdy. Qaltamyz kótermeıtin salyqtarmen tunshyqtyrǵysy keledi. Muny toqtatý kerek. Bárinen buryn bıznes zardap shegedi. Al Eýro-7 standarttaryna saı kólik alý úshin 2 jyl kútý kerek», deıdi ereýilshilerdiń biri.
Kóshege shyqqandardyń taǵy biriniń pikirinsh: «Qala basshysy kóshedegi kameralar satyp alýǵa bólingen 350 mln-nan astam fýntty elektr energııasymen júretin qoǵamdyq kólikke jumsasyn. Ekologııasy nashar aýdandardy dál anyqtap, aýasyn nysanaly túrde tazartsyn. Bul bastama eń aldymen qoǵamdaǵy kedeı toptardyń qaltasyn qaqqaly tur».
Londonnyń 11 aýdanynyń basshysy qala meriniń sheshimine alańdaýshylyq bildirdi. Kópshiligi ómir súrý quny qymbattaǵan tusta bastamany keıinge qaldyra turýdy usyndy. Úkimet basshysy Premer-mınıstr Rıshı Sýnak ta narazy. Biraq oppozıtsııalyq leıborıster partııasynyń belsendi múshesi Sadık Hannyń sheshimin ol tek sot arqyly ǵana toqtata alady.
«Londondaǵy kólik máselesine leıborıst jaýapty. Onyń bul bastamasyn oppozıtsııa basshysy Kır Starmerdiń qoldaıtyny ókinishti. Qala meri halyq pen kásipkerlerdiń janaıqaıyn tyńdaǵysy kelmeı otyr. Ol óz sheshimin qaıta qaraýy kerek», deıdi Ulybrıtanııa Premer-mınıstri Rıshı Sýnak.
Ulybrıtanııada osydan 70 jylǵa jýyq ýaqyt buryn Taza aýa týraly zań qabyldandy. Úkimet kómir jaǵýǵa tyıym salyp, ekologııanyń tazarýyna yqpal etti. Óıtkeni aýany lastaıtyn qoıý tútinnen 5 kúnniń ishinde 13 myń adamnyń qaıtys bolǵany bar. Ol kezde bılik halyqtyń jylytý júıeleriniń jańartylýyna qol ushyn sozdy.
