Qyzylordalyq sheber qazaq kilemin dáriptep júr
QYZYLORDA. QazAqparat - Qyzylordalyq qolóner sheberi Zýhra Tasbolatova qazaq kilemin toqýdyń qyr-syryn jetik biledi. Ultymyzdyń urpaqtan urpaqqa jalǵasqan ulyq ónerin el arasynda keńinen dáriptep keledi, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
Jańaqorǵan aýdany Tómenaryq aýylynda dúnıege kelgen ol bala kezinen anasynan atalmysh ónerdi úırenip ósti. Keıinnen ózi de órnekti ónerdi jeke júrgizdi. Kózdiń jaýyn alatyn qanshama buıymdardy jasap shyqty. Qaı kezde de anasy óz aqylyn aıtyp, bilmegen tustaryn úıretip júretin. Zýhra mektep bitirgennen keıin qazaqtyń qazynaly qolónerine shyndap den qoıyp, bul baǵytta óz izdenisin jasady. Qazir árbir dúnıesi kópshilik tarapynan zor baǵasyn alyp júr. Ol bala kezinen tyqyr kilemder men alashalar toqýdy ádetke aınaldyrdy. Búgingi tańda sol úırengenin óziniń ómirinde paıdasyna jaratyp keledi.
«Bul qasıet maǵan anamnan daryǵan. Anam kilem toqýdyń barlyq qyr-syryn jaqsy biletin edi. Mektep bitirgennen keıin bul kásipti jetildire bastadym. Kórmelerge qatystym. Eldiń kózine tústim. Buryn kilem toqý qazaq úshin ózindik salt bolǵanyn bárimiz bilemiz. Kilem toqylyp jatqan úıde kishigirim toı bolyp jatatyn edi. Qoı soıylyp, barlyq táttiler úıiletin. Ony biz de beride kórip óstik», - deıdi ol.
Qolóner sheberi qazir qazaq úıiniń shańyraǵynda qoldan toqylǵan kilemder iline bermeıtinin aıtady. Kilemniń qasıetin baǵalaı almaı júrgen sekildimiz. Bul dúnıe tutynýǵa tózimdi bolyp keledi. Ońaılyqpen toza qoımaıdy. Jyrtyla bermeıtini taǵy bar. Oǵan qosa shań-tozańnan tez tazartylyp jatady. Ylǵaldylyq pen qurǵaqqa da tózimdi bolyp keledi. Kúıe túse bermeıtin qasıetin de jadymyzdan shyǵarmaýymyz tıis. Ertede kilem ilingen úı barshylyqtyń belgisi retinde baǵalanǵan. Degenmen qazir ony kóp adamdar paıdalanýǵa nazar aýdarmaı keledi.
Qolóner sheberi kilemderdiń túrlerine toqtalyp ótti. Máselen, el arasynda túkti dep atalatyn túri birneshe qabattan turady. Al tyqyr kilem degeni bir óris jibinen bir qabatty eki jaqty tyǵyz etip toqylady. Sondaı-aq, halqymyzda kilemniń aralas degen túri de kezdesedi. Mundaı kilemniń túgi keıde qyrqyla qoımaıdy, arasynda qyrqylyp turýy da múmkin. Al teri kesteli órnek kilem toqyma emes. Ol kisiniń aıtýynsha, bir kilemdi toqý úshin bir aıdaı ýaqyt ketetin kórinedi.
Qolóner sheberi jas urpaqqa kóne kezeńinen kele jatqan mıras ónerdi dáripteýde. Ol qazir Tómenaryq aýylyndaǵy №53 orta mektep janynan ashylǵan qolóner úıirmesine jetekshilik etedi