Qyzylordada et eksporty jolǵa qoıyldy
QYZYLORDA. QazAqparat - Sońǵy 5 jyldyń ózinde Syr óńirinde aýyl sharýashylyǵy salasyna tartylǵan ınvestıtsııa kólemi artyp keledi. Osynyń nátıjesinde et óndirisi men óńdeý isin damytý úshin ınvestorlardy tartýǵa mán berilip otyr, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
Elbasynyń «100 naqty qadam» Ult josparynyń 61-shi qadamynda et óndirisi men etti óńdeýdi damytý úshin ınvestorlardy tartý qajettigi aıtylǵan. Negizgi mindet - shıkizat bazasyn damytý jáne óńdelgen ónimderdi eksporttaý ekeni kórsetilgen.
Mamandardyń aıtýynsha, sońǵy bes jylda bul salaǵa tartylǵan ınvestıtsııa kólemi 23 esege ulǵaıǵan. Qazir Iran, Qytaı, Mońǵolııa, Eýropa, Reseı elderi Qazaqstanda óndiriletin tabıǵı ónimderge úlken qyzyǵýshylyq tanytyp otyr. «Sybaǵa», «Altyn asyq», «Qulan» baǵdarlamalarynyń aıasynda mal basy kóbeıip, tuqym túrlendirý jumystary júrip jatyr. Tek sońǵy 5 jylda 4,5 myń bas asyl tuqymdy iri qara, 36 myń qoı satyp alyndy. Jylyna 23 myń múıizdi iri qarany bordaqylaıtyn alańdar salyndy. Jem qoryn qalyptastyrý maqsatynda egin sharýashylyǵyn ártaraptandyrý jumystary júrgizilip, qurama jem óndiretin eki zaýyt iske qosyldy.
Aımaq tarıhynda alǵash ret aýyl sharýashylyǵy ónimderin taratý naryǵyna marketıngtik zertteýler júrgizilip, oblystyń agroónerkásiptik keshenin damytýdyń 2020 jylǵa deıingi «Agrokartasy» qabyldandy. Elbasy tapsyrmasyn júzege asyrý maqsatynda oblystyq «Agrokartany» iske asyrýdyń 2018-2022 jyldarǵa arnalǵan egjeı-tegjeıli is-sharalar jospary ázirlendi. Josparǵa saı 2022 jylǵa deıin oblysta et óndirisin 13 myń tonnaǵa, sút óndirisin 68 myń tonnaǵa deıin ulǵaıtý kózdelgen. Sondaı-aq, 2021 jylǵa qaraı aýyl sharýashylyǵy ónimderiniń eksportyn 5 esege deıin arttyrý múmkindigi bar. Oblystyń geografııalyq jaǵynan tıimdi ornalasqanyn da aıta ketken jón. Ónimderdi Qytaı, Ortalyq Azııa, Reseı, Eýropa memleketterine eksporttaýǵa bolady.
Osyndaı ıgilikti isti qolǵa alǵandardyń bir - Jańaqorǵan aýdanyndaǵy «Kóbeldes» sharýa qojalyǵy. Sharýa qojalyǵy Iranǵa qozy etin eksportqa shyǵarý isin jolǵa qoıǵan.
Sharýa qojalyǵy qazaqy qoı tuqymyn kútimge alǵan. Asyl tuqymdy qoı sharýashylyǵy sonyń nátıjesinde naqty isterge jol ashyp, mol tabysqa kenelip otyr. Qojalyq tóraǵasy Nyshan Moldashev óńirde alǵashqylardyń qatarynda maldy qoldan uryqtandyrý isin jolǵa qoıdy. Sondaı-aq, qoıdyń qoń jınaýyna basa nazar aýdarady. Qojalyq qazaqtyń qylshyq júndi quıryqty qoıymen aınalysady.
«Qazaqtyń qylshyq júndi quıryqty qoıy etti tuqym bolyp keledi. Qoshqarynyń tirideı salmaǵy 90-110, saýlyǵy 60-65 kelige deıin tartady. Negizinde ár 100 saýlyqtan 105-112 qozy alýǵa deıin múmkindik bar. Qazaqstannyń barlyq oblystarynda ósiriledi. Dene bitimine baılanysty 3 topqa bólinedi. Іrilerine edilbaı, qostanaı, terisaqqan, yrǵyz-shalqar, baǵanaly, besata sekildi túrleri kiredi. Syr óńirinde negizinen edilbaı tuqymy ósiriledi», - dedi N.Moldashev.
