Qyzylorda oblysynda saǵattyq beldeýdegi qolaısyzdyqtan týyndaǵan problemalar bar
ASTANA. QazAqparat - QR Parlamenti Senatynyń depýtaty Murat Baqtııaruly Qyzylorda oblysy aýmaǵynda geografııalyq saǵattyq beldeýdi retke keltirý máselesin kóterdi, dep habarlaıdy QazAqparat.
«Bizdiń osy depýtattyq saýalymyzǵa negiz bolǵan másele jýyrda ǵana óńirde bolyp, turǵyndarmen bolǵan kezdesýlerde sońǵy on jyl boıy únemi aıtylyp, jazylyp júrgen geografııalyq saǵattyq beldeýdegi ýaqyt ólsheminiń qolaısyzdyǵy týraly usynys-tilekteri men Aral jáne Qazaly aýdandyq máslıhat depýtattarynyń ótinish hattary sebep bolyp otyr. Ol QR Úkimetiniń 2005 jylǵy 15 naýryzdaǵy № 231 Qaýlysyna sáıkes, Qazaqstanda «jazǵy» jáne «qysqy» ýaqytqa kóshý toqtatylyp, buǵan deıin kórshi Aqtóbe oblysymen bir saǵattyq beldeýde jatqan Qyzylorda jáne Qostanaı oblystarynyń ýaqyt ólshemin daǵdyly ýaqytyna bir saǵat ilgeri jyljytý týraly sheshim qabyldaǵan bolatyn. Ýaqyttyń burynǵydan bir saǵatqa ilgeri aýysýy shyǵystan batysqa deıin 850 shaqyrym sozylyp jatqan jer kólemi bar, elimizdiń ońtústik batys óńirinde ornalasqan Qyzylorda halqy úshin óte qolaısyz bolyp otyr. Biz osydan eki jyl buryn Úkimet aldyna osy máseleni jan - jaqty zerttep, oń sheshim qabyldaý týraly depýtattyq saýal da joldaǵanbyz»,-dep toqtaldy depýtat.
Onyń sózine qaraǵanda, ókinishke qaraı, QR Investıtsııalar jáne damý mınıstrliginiń jasaǵan jumystary boıynsha oblysta ýaqyt sanaý tártibiniń aýysýyna baılanysty turǵyndar kózqarasyn anyqtaý maqsatynda júrgizilgen áleýmettik saýalnama da, Densaýlyq saqtaý mınıstrligine qarasty «Eńbek gıgıenasy jáne kásibı aýrýlardyń ulttyq ortalyǵy» mekemesiniń aımaq turǵyndarynyń densaýlyǵyna áserin ǵylymı turǵyda zertteý jumystary da óz dárejesinde júrgizilmegendikten esh nátıje bergen joq.
M. Baqtııarulynyń paıymynsha, geografııalyq beldeýge sáıkes qalyptasyp qalǵan tabıǵı, úırenshikti bıologııalyq ýaqytty buzý óńir halqynyń turmys-tirshiligine, kóńil-kúıine, densaýlyǵyna keri áserin tıgizip, jyldar boıy qalyptasqan ómir yrǵaǵyn buzýda. Ǵalymdar aıtqan aýrýlardyń kóbeıýi, adamdardyń uıqyshyldyǵy, bas aýyrý sııaqty sımptomdary Salaýatty ómir saltyn qalyptastyrý ulttyq ortalyǵynyń saýalnamasy boıynsha óńirde jyl saıyn qatty sezilýde.
«Tańerten balabaqshaǵa, mektepke baratyn 250 myń búldirshinder men oqýshylardyń uıqysynan tabıǵı ýaqyttan bir saǵat erte turýy, tas qarańǵyda mektepke barýy balalardyń densaýlyǵyna, qala berdi sabaq úlgerimine keri áser etetinin muǵalimder de, dárigerler de udaıy aıtyp keledi. Sonymen qatar sońǵy on jyldyń ishinde mektep jasyndaǵy balalardyń arasynda aýyrshańdyq kóbeıip ketken. Onyń ústine ýaqytty bir saǵat ilgeri kóshirý elektr energııasyn artyq shyǵyndaýǵa soqtyryp otyr»,-dep atap ótti depýtat.
«Qurmetti Baqytjan Ábdiruly, ýaqyt standartynyń ártúrli bolýy 2,7 mln. sharshy shaqyrym orasan zor jer kólemin alyp jatqan elimiz úshin tabıǵı zańdylyq. On bir túrli ýaqyt beldeýi bar kórshi Reseı memleketiniń barlyq óńirleri Moskva ýaqytymen júrip jatqan joq. Ýaqyttyq beldeý kúnniń shyǵýymen anyqtalady. Qyzylorda oblysynyń aýmaǵy shamamen 53 - 680 merıdıan arasynda ornalasqandyqtan 1 saǵattyq aıyrmashylyq anyq baıqalady. Bul taza tabıǵı ýaqyt. Sondyqtan da, osyndaı geografııalyq tabıǵı ýaqytty burynǵy qalpyna keltirý, eshqandaı qarjylaı shyǵyndy qajet etpeıtindigin eskere otyryp, óńir halqynyń talap -tilekterine saı oń sheshim qabyldaıdy dep senim bildiremiz»,-dedi ol.
