Qymyz ben shubattyń adam densaýlyǵyn jaqsartyp, ómirin uzartýǵa yqpaly óte zor
ALMATY. 11 maýsym. QazAqparat - Qazaqtyń qymyzy men shubatynyń adam aǵzasynyń aýrýǵa qarsy ımmýnıtetin arttyrýda balamasy joq. Qazaq taǵamtaný akademııasynyń vıtse-prezıdenti ıÝrıı Sınıavskııdiń aıtýynsha, qyshqyl sút ónimderiniń paıdasyn ǵylym áldeqashan moıyndaǵan. Tek ony jappaı qoldanysqa engizý máselesi aqsap tur.
«Keńestik dáýirde barlyq sharýashylyqtarda veterınarlar jumys jasaıtyn. Tórt túlik óz ýaqytynda dárilenip, juqpaly aýrýlardyń aldyn alý jumysy joǵary deńgeıde júrgiziletin. Sondyqtan qazir ekologııalyq jaǵynan taza jáne sapaly sút ónimderimen halyqty qamtamasyz etý máselesi kúrdelenip ketti. Qazaq taǵamtaný akademııasy belgilegen norma boınysha ár adam kúnine orta eseppen 700 gramm sút ishý kerek. Nemese onyń ornyn 50 gramm syr jep, 150 gramm sút pen 250 gramm ıogýrt ishý arqyly toltyrýǵa bolady. Ókinishke oraı, sút ónimderin tutyný kólemi elimizde belgilengen mólsherdiń 40 paıyzyn ǵana qurap otyr», - deıdi ıÝ. Sınıavskıı.
Ǵalymdardyń paıymdaýynsha, halyqtyń qajettiligin qamtamasyz etý úshin árbir oblysta qyshqyl sút ónimderin óndiretin keminde bir-bir zaýyt salý kerek. Óıtkeni onda tiri bakterııalar bolady. Olar aǵzadaǵy qaýipti bakterııalardy óltirý arqyly, dene músheleriniń aýrýǵa qarsy turý qabiletin arttyrady. Al súttiń sapasynyń tómendeýine baılanysty, onyń qazir paıdasynan góri zııan keltirý qaýpi basym bolyp tur. Sondaı-aq quramynda túrli qospalary men dámdeýishteri bar sút ónimderiniń úlesi jyl ótken saıyn artyp kele jatqanyn da esten shyǵarýǵa bolmaıdy. Máselen, tek Almaty qalasynyń ózine táýligine 20 tonna qyshqyl sút ónimderi kerek. Qazir bul suranys aýyl turmaq, qalanyń ózinde jetkilikti qamtamasyz etilmegen.
