Quıryqtykóldegi sırek metaldardyń qory 935 myń tonnadan asty

Sońǵy bes jylda Qazaqstannyń geologııa salasynda mıneraldyq-shıkizat bazasyn keńeıtýge, geologııalyq zertteýlerdiń sapasyn arttyrýǵa jáne ınvestıtsııalyq tartymdylyqty kúsheıtýge baǵyttalǵan júıeli jumystar júrgizildi.

2020-2025 jyldar aralyǵynda geologııalyq jáne geofızıkalyq zertteýlermen qamtylǵan aýmaq kólemi 1 576,5 myń sharshy shaqyrymnan 2 038,2 myń sharshy shaqyrymǵa deıin ulǵaıdy. Bul kórsetkish geologııalyq zerdeleý deńgeıin arttyryp, paıdaly qazbalardyń jańa perspektıvaly ýchaskelerin anyqtaýǵa múmkindik berdi.

2021 jyly Qazaqstannyń fanerozoılyq túzilimderiniń stratıgrafııalyq shemalaryn jańǵyrtý jumystary aıaqtaldy. Halyqaralyq hronostratıgrafııalyq shkalaǵa sáıkes júrgizilgen bul jumys otandyq geologııalyq derekterdi halyqaralyq standarttarmen úılestirýge jáne geologııalyq zertteýlerdiń ǵylymı negizin jetildirýge múmkindik berdi.

— 2022 jyly Kaspıı mańy basseıniniń tereń qurylymyn zertteýge baǵyttalǵan «Eýrazııa» jobasynyń birinshi kezeńi aıaqtaldy. Joba aıasynda óńir boıynsha jınaqtalǵan barlyq geologııalyq jáne geofızıkalyq derekter zamanaýı tásilder men ınterpretatsııalaý tehnologııalaryn paıdalana otyryp qaıta óńdeldi jáne taldandy. Nátıjesinde Kaspıı mańy oıpatyndaǵy eń perspektıvaly aımaqtar aıqyndalyp, basseınniń boljamdy kómirsýtek resýrstary 4,7 trln tonna shartty otyn kóleminde baǵalandy, — delingen mınıstrlik habarlamasynda.

Osy jyly Qazaqstan Respýblıkasy geologııa salasyn damytýdyń 2023-2027 jyldarǵa arnalǵan tujyrymdamasy bekitildi. Qujatta salany odan ári damytý, mıneraldyq-shıkizat bazasyn tolyqtyrý jáne geologııalyq barlaý jumystarynyń tıimdiligin arttyrý jónindegi negizgi baǵyttar belgilendi.

2023 jyly geologııa salasynyń ǵylymı-ádistemelik negizin jetildirý maqsatynda Qazaqstan Respýblıkasynyń Stratıgrafııalyq jáne Petrografııalyq kodeksteri ázirlenip, jarııalandy. Bul qujattar geologııalyq qabattardy sıpattaý, olardyń jasyn anyqtaý jáne taý jynystaryn jikteý boıynsha biryńǵaı tásilderdi qalyptastyrýǵa múmkindik beredi.

— 2024 jyly júrgizilgen izdeý jumystarynyń nátıjesinde Qaraǵandy oblysynyń Qarqaraly aýdanynda ornalasqan Quıryqtykól ýchaskesiniń jerde sırek kezdesetin metaldar boıynsha keleshegi zor ekendigi anyqtaldy. Zertteý nátıjeleri atalǵan aýmaqta ónerkásiptik turǵyda ıgerýge jetkilikti kólemde jerde sırek kezdesetin elementterdiń shoǵyrlanǵanyn kórsetti.

Ýchaske aýmaǵynda Dos-1, Dos-2, Dos-3 jáne Yrǵyz atty tórt perspektıvaly alań bólinip, tserıı, lantan, neodım jáne ıttrıı elementteri boıynsha boljamdy resýrstarǵa baǵalaý júrgizildi. Nátıjesinde jerde sırek kezdesetin elementterdiń boljamdy resýrstary 935,4 myń tonnany qurady. Sonymen qatar Yrǵyz alańynda S2 sanaty boıynsha 795,8 myń tonna qor esepteldi, — delingen habarlamada.

Geologııalyq zertteýlerdiń tıimdiligin arttyrý maqsatynda 1:50 000 masshtabtaǵy geologııalyq túsirilimderdi júrgizýge arnalǵan 25 jobalyq-smetalyq qujattama ázirlendi. Bul jumystar bolashaqta qatty paıdaly qazbalardy, onyń ishinde sırek jáne jerde sırek kezdesetin metaldardy anyqtaý múmkindigin arttyrýǵa jáne geologııalyq barlaý jumystarynyń dáldigin kúsheıtýge múmkindik beredi.

Osylaısha, keıingi jyldary júzege asyrylǵan jumystar Qazaqstannyń mıneraldyq-shıkizat bazasyn keńeıtýge, geologııalyq zertteýlerdiń sapasyn arttyrýǵa jáne eldiń ınvestıtsııalyq áleýetin nyǵaıtýǵa qosylǵan mańyzdy úles bolyp otyr. 

Aıta ketelik Qazaqstanda tarıhı geologııalyq derekterdiń 97,5%-y tsıfrlandyrylǵany týraly jazǵan edik.