Qus sharýashylyǵynyń ulttyq ǵylymı-zertteý ortalyǵyn qurý qajet — Toqseıitova
ASTANA. KAZINFORM — Elimizge jyl saıyn shetelden shamamen 178 mlrd teńgege balapandar men ınkýbatsııalyq jumyrtqalar ákelinedi. Bul týraly Quryltaı otyrysynda Úkimet basshysyna saýal joldaǵan depýtat Rábıǵa Toqseıitova aıtty.
— Búginde qus sharýashylyǵy — agroónerkásip kesheniniń tehnologııalyq ozyq salalarynyń biri jáne azyq-túlik qaýipsizdiginiń mańyzdy salasy. Qus eti men jumyrtqa óndirisi artyp, ishki naryqtyń úlken bóligin qamtamasyz etip otyr. Bul — memleket qoldaýynyń nátıjesi. Alaıda, óndiris kóleminiń ósýine qaramastan, qus sharýashylyǵyna qajetti negizgi genetıkalyq jáne asyl tuqymdy materıal shetelden satyp alynyp jatyr. Sala ókilderiniń málimetinshe, jyl saıyn shet elderden shamamen 178 mlrd teńgege balapandar men ınkýbatsııalyq jumyrtqalar ákelinedi jáne bul soma jyl saıyn ósip keledi. Bul elimizdiń sheteldik genetıkaǵa, jetkizýshilerge, valıýta baǵamyna, halyqaralyq logıstıkaǵa jáne veterınarııa-sanıtarııalyq shekteýlerge táýeldi ekenin bildiredi, — dedi ol.
Onyń aıtýynsha, damyǵan elder tek óndirispen shektelmeı ózderiniń ǵylymy men selektsııasyna ınvestıtsııa quıady. Sondyqtan Qazaqstanǵa da ózindik genetıkany, krosstardy, tehnologııalardy qurý qajet.
— Osyǵan baılanysty «Aýyl» partııasynyń fraktsııasy Qus sharýashylyǵynyń ulttyq ǵylymı-zertteý ortalyǵyn qurýdy mańyzdy dep sanaıdy. Bul bolashaqta ımportqa táýeldilikti tómendetýge, valıýta shyǵyndaryn qysqartýǵa, qustyń ónimdiligin arttyrýǵa, jem-shóp shyǵyny men ónimniń ózindik qunyn qysqartýǵa, bıologııalyq qaýipsizdikti kúsheıtýge, óz ǵylymı mektebin qurýǵa, jańa býyn mamandardy daıarlaýǵa múmkindik beredi jáne keleshekte otandyq asyl tuqymdy materıaldardy shet memleketter naryǵyna shyǵarýǵa jol ashady, — dedi Quryltaı depýtaty.
Osy rette Rábıǵa Toqseıitova Premer-mınıstr atyna mynadaı usynystar engizdi:
- Ulttyq qus sharýashylyǵy ǵylymı-zertteý ortalyǵyn qurý máselesin qarastyryp, oǵan jaýapty memlekettik organdy aıqyndaý;
- 2021–2026 jyldary qus sharýashylyǵyna qajetti negizgi asyl tuqymdy materıal jáne ınkýbatsııalyq jumyrtqa boıynsha ımport kólemi men quny týraly málimet usyný;
- keıingi 5 jylda qus genetıkasy men selektsııa salasyndaǵy ǵylymı zertteýlerge memleket qansha qarajat bólgenin jáne qandaı ǵylymı ázirlemeler naqty óndiriske engizilgenin habarlaý;
- naqty jyl saıynǵy kórsetkishterdi belgileı otyryp, ımporttyq qus asyl tuqymdy materıalǵa táýeldilikti azaıtý baǵdarlamasyn ázirleý;
- salaǵa zamanaýı basqarý júıelerimen, tsıfrlyq platformalarmen jáne robottyq jabdyqtarmen jumys isteı alatyn joǵary deńgeıli tehnologtar, genetık, zooınjenerler, veterınarlar jáne bıofarmatsevter daıarlaýǵa jaýapty joǵary oqý oryndary men ǵylymı uıymdardy belgileý.
Buǵan deıin depýtat Sholpan Karınova Qazaqstan tarıhyna qatysty kontenttiń ǵylymı negizdiligi men derektiligin qamtamasyz etetin júıe qalyptastyrý máselesin kótergen edi.
