Quryltaı saılaýy reseılik sarapshylardyń joǵary baǵasyna ıe boldy
MÁSKEÝ. KAZINFORM — Quryltaı saılaýy Qazaqstannyń Reseıdegi Elshiliginde ótken dóńgelek ústeldiń negizgi taqyryby boldy. Qatysýshylar daýys berýdi uıymdastyrýǵa, saıası básekelestikke, eldegi reformalarǵa jáne qazaq-reseı yntymaqtastyǵyn damytý perspektıvalaryna baǵa berdi, dep habarlaıdy agenttiktiń menshikti tilshisi.
Dóńgelek ústeldi ashqan Qazaqstannyń Reseıdegi elshisi Dáýren Abaev Ortalyq saılaý komıssııasy jarııalaǵan daýys berýdiń aldyn ala qorytyndylarymen tanystyrdy.
— Saılaý qazirgi Qazaqstannyń saıası tarıhyndaǵy jańa kezeńdi ashady, bul memlekettiń jańartylǵan konstıtýtsııalyq modeline kóshýdi bildiredi, — dedi Dáýren Abaev.
Reseı Federatsııasy Federaldyq Keńesi Halyqaralyq ister komıteti tóraǵasynyń birinshi orynbasary Andreı Denısov ótken saılaýdy «úlgili» dep baǵalap, saılaýshylardyń belsendiligi joǵary bolǵanyn atap ótti.
— Saılaýshylardyń 70 paıyzdan astamy daýys berýi qoǵamnyń áleýmettik turǵydan kemeldengenin jáne ishki saıası úderisterdiń tıimdi basqarylatynyn kórsetedi, — dedi ol.
Senatordyń aıtýynsha, saılaýdyń aıaqtalýyn saıası úderistiń sońy emes, Qazaqstan damýynyń kelesi kezeńine ótýi retinde qarastyrý qajet. Osyǵan baılanysty ol Qazaqstan men Reseı arasyndaǵy parlamentaralyq yntymaqtastyqtyń jalǵasyp, qalyptasqan baılanys tetiginiń saqtalatynyna senim bildirdi.
Reseı SІM TMD elderi jónindegi úshinshi departamentiniń dırektory Aleksandr Sternık saılaýaldy naýqannyń sıpaty men saıası mádenıettiń deńgeıine erekshe toqtaldy.
— Naýqan erkin ári ádil ótti. Saılaý tolyǵymen ashyq jaǵdaıda ótip, onyń zańdylyǵyna eshkim kúmán keltirgen joq, — dedi dıplomat.
Onyń aıtýynsha, saılaý naýqany kezindegi saıası mádenıettiń joǵary deńgeıi jáne tirkelgen jeti partııanyń basym bóliginiń arasyndaǵy básekelestik erekshe áser qaldyrǵan.
— Barlyq partııa arasyndaǵy básekelestik órkenıetti pikirtalas aıasynda ótti. Muny biz óz baqylaýshylarymyz arqyly bilemiz. Muny dostas elderden kelgen baıqaýshylar mıssııalarynyń qorytyndylary da kórsetip otyr, — dedi ol.
Aleksandr Sternık sondaı-aq ShYU, UQShU jáne Reseı men Belarýs Odaqtyq memleketi ókilderi qatysqan halyqaralyq baıqaýshylar mıssııalarynyń bergen baǵasyna nazar aýdardy.
«Saıası sarapshylar tobynyń» jetekshisi, saıasattanýshy Konstantın Kalachev Qazaqstan Prezıdentiniń turaqtylyq pen damý máselesin úılestirýdiń jolyn tapqanyn atap ótti.
— Júrgizilgen saıası reforma da muny rastaıdy, — dedi sarapshy.
Onyń pikirinshe, Qazaqstannyń saılaý jáne partııalyq-saıası júıesi ulttyq erekshelikti, qoǵam men bıliktiń suranystaryn, bolashaqqa umtylysty jáne progreske degen talpynysty kórsetedi.
— Qazaqstannyń saılaý júıesi men partııalyq-saıası júıesi ulttyq erekshelikti, qoǵam men bıliktiń suranystaryn, bolashaqqa umtylysty jáne progreske degen talpynysty kórsetedi. Eshkim bul saılaýdyń legıtımdiligine kúmán keltire almaıdy, ol barlyq azamattyń ıgiligine baǵyttalǵan jańa reformalardyń bastaýy bolady, — dedi ol.
Іs-shara aıaqtalǵan soń Konstantın Kalachev Qazaqstandaǵy saılaý naýqanyna qatysty pikirin óziniń Telegram-arnasynda jalǵastyrdy.
Saıasattanýshynyń pikirinshe, Qazaqstanda ótken saılaýdyń tájirıbesi bolashaqta Reseı úshin de qyzyǵýshylyq týdyrýy múmkin.
— Menińshe, bolashaqta bul saılaýdyń tájirıbesi Reseı úshin de paıdaly bolýy múmkin. Birinshiden, munda kóp qadamdy saıası tásil, zamanaýı tehnologııalardy tıimdi paıdalaný, sondaı-aq qoǵam qundylyqtary men aqparattyq mazmunǵa basymdyq berý joǵary deńgeıde kórsetildi. Ekinshiden, qoǵamnyń suranystary eskerilip, turaqtylyq pen damýdy qatar qamtamasyz etý máselesine jaýap berildi, — dep jazdy Kalachev.
Sarapshy sondaı-aq Qazaqstannyń partııalyq-saıası júıesi ishki jáne syrtqy legıtımdilikke ıe bolǵanyn, al saılaýshylar júrgizilip jatqan saıası reformany qoldaǵanyn atap ótti.
Qazaqstandaǵy saılaý ýchaskelerinde bolǵan TMD Parlamentaralyq Assambleıasynyń Halyqaralyq monıtorıng jáne demokratııany zertteý ortalyǵynyń sarapshysy, halyqaralyq baqylaýshy Alekseı Vlasov daýys berý barysyna qatysty óz baıqaýlarymen bólisti.
— Saılaý tynysh ári qalypty jaǵdaıda ótti. Aýmaqtyq saılaý komıssııalary qyzmetkerleriniń joǵary biliktiligi baıqaldy. Halyqaralyq baqylaýshylardyń árbir suraǵyna saılaý ýchaskeleriniń qyzmetkerleri kásibı túrde jaýap berip otyrdy, — dedi halyqaralyq baqylaýshy.
Onyń aıtýynsha, saılaý ýchaskelerine ártúrli jastaǵy Qazaqstan azamattary keldi. Olardyń arasynda jastar kóp boldy, keıbiri saılaýǵa alǵash ret qatysty. Aǵa býyn ókilderi de daýys berýge belsendi qatysty.
— Saılaý ýchaskelerine Qazaqstan azamattarynyń ártúrli býyny keldi. Bireýler birinshi ret daýys berdi, jastar kóp boldy. Ómirlik tájirıbesi mol aqsaqaldar da bar. Eń bastysy — Astananyń qubylmaly aýa raıyna qaramastan, barlyǵynyń kóńil-kúıi jaqsy boldy, — dedi ol.
Sarapshy sondaı-aq saılaýaldy naýqannyń qysqa merzimde ótkenin eskere otyryp, uıymdastyrýshylardyń aýqymdy jumys atqarǵanyn atap ótti.
— Saılaýaldy naýqannyń qysqa merzimde ótkenin eskersek, saılaýdy uıymdastyrýshylardyń orasan zor jumys atqarǵany anyq, — dedi halyqaralyq baqylaýshy.
Dóńgelek ústel sońynda qatysýshylar Qazaqstan azamattaryn saılaýdyń sátti ótýimen quttyqtady.
Buǵan deıin ıtalııalyq sarapshy óz eli men Qazaqstandaǵy saılaýda qandaı zor aıyrmashylyq bar ekenin túsindirdi.
