Quryltaı saılaýy aldynda jalǵan akkaýnttar men feık aqparat kóbeıgen
ASTANA. KAZINFORM — Jalǵan aqparatqa qarsy ortalyq Quryltaı saılaýy aldynda azamattarǵa úndeý jasap, jalǵan aqparattan saq bolýǵa shaqyrdy.
Quryltaı saılaýy jaqyndaǵan saıyn Jalǵan aqparatqa qarsy is-qımyl ortalyǵy tsıfrlyq keńistikte dáıeksiz aqparatty ázirleý men taratý áreketteriniń jıilegenin tirkep otyr.
Halyqaralyq tájirıbe kórsetkendeı, saılaý kezeńi ádette aqparattyq arandatýshylyqtardyń kóbeıýimen qatar júredi. Mundaı áreketterdiń artynda qoǵamdyq pikirdi burmalaýǵa umtylatyn ishki saıası básekelester de, saılaý protsesiniń bedelin túsirýge, memlekettik ınstıtýttarǵa degen senimdi álsiretýge jáne elde senimsizdik ahýalyn qalyptastyrýǵa múddeli syrtqy kúshter de turýy múmkin.
— Búginde ashyq jalǵan aqparattan góri, syrt kózge shynaıy bolyp kórinetin kúrdeli manıpýlıatsııalyq tásilder jıi qoldanylyp jatyr. Atap aıtqanda, saıası partııalar men kandıdattardyń atynan ashylǵan jalǵan akkaýnttar, qoldan jasalǵan málimdemeler men jalǵan saýalnamalar, resmı ınternet-resýrstardyń syrtqy kelbetin qaıtalaıtyn saıttar men paraqshalar, sondaı-aq jasandy ıntellektiniń kómegimen ázirlengen materıaldar bar. Ortalyq qazirdiń ózinde saıası partııalardyń biriniń atynan jalǵan paraqshalar ashylǵan jaǵdaılardy tirkedi. Solar arqyly partııa qyzmeti týraly shyndyqqa sáıkes kelmeıtin aqparat taratylyp, jańa qatysýshylardy tirkeý syltaýymen azamattardyń derbes derekteri zańsyz jınalǵan, — dep eskertti vedomstvo.
Ortalyq anyqtaǵan taǵy bir aqparattyq yqpal etý tásili — saılaý protsesine qatysýshylardyń resmı akkaýnttarynyń aınalasynda bottardyń jasandy belsendiligin arttyrý. Mundaı áreketter aýdıtorııamen ózara is-qımyl kórsetkishterin jasandy túrde burmalap qana qoımaı, tsıfrlyq platformalardyń algorıtmderine de yqpal etedi. Sonyń saldarynan resmı aqparattyń qoljetimdiligi tómendep, balama, onyń ishinde senimsiz aqparat kózderiniń kóriný deńgeıi artýy yqtımal.
Saılaý naýqany órbigen saıyn azamattardy saılaýdyń barysy, memlekettik organdardyń sheshimderi, sondaı-aq partııalar men kandıdattardyń qyzmeti boıynsha jańylystyrýǵa baǵyttalǵan jańa aqparattyq shabýyldar bolýy múmkin.
Mundaı aqparattyq operatsııalardyń negizgi maqsaty — árbir paıdalanýshyny belgili bir pikirge sendirý emes, qoǵamda kúmán týdyrý, emotsııalyq reaktsııa qalyptastyrý jáne resmı aqparatqa degen senimdi álsiretý.
Osyǵan baılanysty Ortalyq mynadaı qaýipsizdik sharalaryn usynady:
— saılaýǵa qatysty kez kelgen aqparatty memlekettik organdar men saıası partııalardyń resmı resýrstarynan ǵana alyńyz;
— jeke derekterińizdi engizbes buryn nemese joldar aldynda saıttar men paraqshalardyń mekenjaıyn muqııat tekserińiz;
— bastapqy derekkózi kórsetilmegen nemese «anonımdi derekkózderge» silteme jasalǵan jarııalanymdarǵa syn turǵysynan qarańyz;
— durystyǵyn tekserý múmkin emes aqparatty taratpańyz.
— Qazaqstan Respýblıkasynyń quqyq qorǵaý organdary aqparattyq keńistikke turaqty negizde monıtorıng júrgizetinin eske salamyz. Kórineý jalǵan aqparatty taratý, sondaı-aq jalǵan tsıfrlyq resýrstardy quqyqqa qaıshy maqsattarda paıdalaný Qazaqstan Respýblıkasynyń zańnamasynda kózdelgen jaýaptylyqqa ákep soǵady, — delingen habarlamada.
Buǵan deıin Syrtqy ister mınıstrligi sheteldegi saılaý ýchaskeleriniń mekenjaılary men komıssııa quramyn jarııalady.
