Quryltaı qalaı jumys isteıdi — Únzıla Shapaq
ASTANA. KAZINFORM — Zań ǵylymdarynyń doktory Únzıla Shapaq Jibek Joly telearnasynyń «Búgin LIVE» baǵdarlamasynda Quryltaı saılaýy qalaı ótetini jáne bir palataly Parlament qalaı jumys isteıtini jóninde aıtty.
— Quryltaıda 145 depýtat bolady. Bári de partııa júıesimen keledi. Sezderinde partııalar depýtattyqqa usynatyn azamattardyń tizimin usynady. Sonyń ishinen partııalyq tizimmen depýtattar saılanady. Demek, halyqtyń saıası sanasy partııaǵa aýady. Sol sebepti, partııanyń baǵdarlamasy halyqtyń ál-aýqatyn kóterýge baǵyttalýy kerek, — dedi ol.
Sonymen birge, Únzıla Shapaq Quryltaıǵa saılanatyn depýtattardyń eń birinshi qolǵa alatyn jumysyna toqtaldy.
— Quryltaıǵa saılanǵan depýtattar, eń aldymen, jańa Konstıtýtsııaǵa zańdardyń barlyǵan sáıkestendirýmen aınalysady. Buǵan deıin qabyldanǵan zańdardyń ishinde Konstıtýtsııany iske asyrýǵa kedergi keltiretin normalar bolmaýy kerek. Konstıtýtsııa ózi tikeleı jumys jasaǵanmen, basqa da zańdar onymen saı bolýy tıis, — dedi ol.
Budan bólek, zań ǵylymdarynyń doktory Quryltaı zańdardy úsh oqylymda shyǵaratynyn túsindirdi.
— Burynǵy eki palataly Parlamenttiń belgili suryptalý júıesi bar bolatyn. Májiliste talqylanǵan másele sheshimin taýyp, Senatqa jiberiletin nemese keıde sheshimi tabylmaı qalatyn. Sheshimi tabylmasa, bul máseleni Senat kóteretin. Túıtkildiń sheshimi anyqtalǵanǵa deıin eki palata da jumys isteıtin. Al qazir ondaı joq. Másele tek qana Quryltaıda qaralady. Biraq erekshelik te bar. Buryn Májiliste jáne Senatta eki oqylymnan keıin zań shyǵatyn bolsa, endi Quryltaıda úsh oqylymnan soń shyǵady. Birinshi oqylymda zańnyń daıyndalǵan negizgi máseleleri talqylanady. Ekinshi oqylymda depýtattar tarapynan túsken ózgertýler, tolyqtyrýlar, túzetýler talqylanady. Úshinshi oqylymda tolyqtaı saraptama jasalady, ıaǵnı, Konstıtýtsııaǵa, aldynǵy qabyldanǵan zańdarǵa sáıkestigi jáne óz ishindegi normalardyń úılesimdiligi t. b. máseleler qaralady. Demek, Quryltaı jumysy burynǵy eki palataly Parlamentten ózgeshe bolady. Sol sebepti, oǵan keletin depýtattar óte saýatty, kásibı turǵyda bilikti bolýy kerek. Popýlıstik, jalań ári ójet sóılep, ótip ketemin degen nárse bolmaıdy. Depýtattardyń janynda júretin sarapshylarǵa qoıylatyn talaptar da joǵarylaıdy, — dedi ol.
Aıta keteıik, buǵan deıin jańa Konstıtýtsııa kúshine enip, sarapshy negizgi ózgeristerge toqtalǵanyn jazǵanbyz.
